Mcgovernite

Wzór chemiczny: Zn<sup>2+</sup><sub>3</sub>(Mn<sup>2+</sup>,Mg,Fe<sup>3+</sup>,Al)<sub>42</sub>(As<sup>3+</sup>O<sub>3</sub>)<sub>2</sub>(As<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>4</sub>[(Si,As<sup>5+</sup>)O<sub>4</sub>]<sub>8</sub>(OH)<sub>42</sub>

Mcgovernit to bardzo rzadki arsenian i krzemian manganu, cynku i magnezu, tworzący drobne, heksagonalne kryształy o czerwonobrązowej barwie.

## Charakterystyka Mcgovernit jest złożonym arsenianem i krzemianem manganu, cynku i magnezu, należącym do grupy hematolitu. Występuje w postaci niewielkich, tabliczkowych lub piramidalnych kryształów o heksagonalnym zarysie. Zazwyczaj tworzy ziarniste skupienia lub występuje w formie wrostków w innych minerałach, głównie w kalcycie i willemicie. Jego rozmiar rzadko przekracza kilka milimetrów. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością 4 w skali Mohsa. Ma połysk szklisty do żywicznego. Jest minerałem stosunkowo gęstym, a jego gęstość wynosi około 4,13 g/cm³. Wykazuje doskonałą łupliwość w jednym kierunku, równolegle do podstawy kryształu. ## Barwy i odmiany Mcgovernit ma charakterystyczną, głęboką czerwonobrązową barwę, przechodzącą niekiedy w odcienie pomarańczowoczerwone. Nie są znane jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Minerał został odkryty w kopalni Sterling Hill w Ogdensburgu, w hrabstwie Sussex (New Jersey, USA). Opisali go Charles Palache i L. H. Bauer w 1927 roku. Nazwa upamiętnia Jamesa J. McGoverna (1869-1915), amerykańskiego kolekcjonera minerałów, którego zbiory stanowiły podstawę dla wielu badań mineralogicznych regionu Franklin. ## Zastosowania Mcgovernit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach lub minerałach z lokalizacji Franklin-Sterling Hill.

Właściwości

Twardość Mohsa
4
Połysk
Szklisty do żywicznego
Rysa
Czerwonobrązowa
Gęstość
4.13
Łupliwość
Doskonała wg {0001}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przeświecający do nieprzezroczystego
Układ krystaliczny
Heksagonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Mcgovernit można rozpoznać po jego charakterystycznej czerwonobrązowej barwie, heksagonalnej formie kryształów (jeśli są widoczne) oraz doskonałej łupliwości w jednym kierunku. Jego występowanie w asocjacji z minerałami ze złoża Franklin, takimi jak willemit, franklinit czy kalcyt, jest kluczową wskazówką diagnostyczną. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi czerwonobrązowymi minerałami z Franklin, takimi jak niektóre odmiany cynkitu czy franklinitu. Cynkit jest jednak zazwyczaj bardziej pomarańczowy i ma inną formę kryształów. Franklinit jest czarny, nieprzezroczysty i ma połysk metaliczny. Kluczowe dla odróżnienia mcgovernitu są jego właściwości fizyczne (twardość, łupliwość) oraz, w warunkach laboratoryjnych, analiza chemiczna. ## Formy kryształów Kryształy mcgovernitu są zazwyczaj bardzo małe, o pokroju tabliczkowym lub piramidalnym, z wyraźnie zaznaczoną podstawą (pinakoidem). Często tworzą ziarniste lub masywne skupienia wrośnięte w skałę macierzystą.

Środowisko występowania

## Geneza Mcgovernit jest produktem metamorfizmu kontaktowego prekambryjskich, zmetamorfizowanych stratoidalnych złóż rud cynku, żelaza i manganu. Powstaje w złożonych warunkach geochemicznych, w obecności arsenu, w obrębie marmurów (skarnów) franklinitowo-willemitowych. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z bogatym zespołem minerałów charakterystycznych dla złoża Franklin-Sterling Hill. Najczęściej towarzyszą mu kalcyt, willemit, franklinit, cynkit, rodochrozyt, baryt, a także rzadsze arseniany jak magnussonit czy holdenit. ## Lokalizacje Jedyne potwierdzone i klasyczne miejsce występowania mcgovernitu na świecie to kopalnia Sterling Hill w Ogdensburgu, w dystrykcie górniczym Franklin, hrabstwo Sussex, New Jersey, USA. Jest to jego lokalizacja typowa.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy mcgovernitu to te, które posiadają dobrze wykształcone, widoczne gołym okiem kryształy o intensywnej, czerwonobrązowej barwie. Wysoko oceniane są również bogate skupienia minerału na kontrastującym tle, na przykład na białym kalcycie. Ze względu na rzadkość, każdy okaz z wyraźnie zidentyfikowanym mcgovernitem jest wartościowy dla specjalistycznych kolekcji. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów mcgovernitu jest historyczna kopalnia Sterling Hill w New Jersey, USA. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim próbki pochodzą z tego jednego miejsca, co czyni je szczególnie pożądanymi przez kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach tej unikatowej lokalizacji.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy mcgovernitu należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Ze względu na jego skład chemiczny (zawartość arsenu) i możliwą reaktywność, należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi środkami chemicznymi. Jeśli konieczne jest usunięcie luźnych zanieczyszczeń, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z kwasami i detergentami, które mogą uszkodzić lub chemicznie zmienić minerał. Mcgovernit jest wrażliwy na wysoką temperaturę i wilgoć. Nie należy go myć w myjkach ultradźwiękowych. Ze względu na zawartość arsenu, należy unikać wdychania pyłu i myć ręce po każdym kontakcie z okazem. ## Przechowywanie Okazy mcgovernitu najlepiej przechowywać w stabilnych warunkach, w suchym miejscu, z dala od bezpośredniego światła słonecznego i źródeł ciepła. Zaleca się trzymanie go w zamkniętym, wyściełanym pudełku kolekcjonerskim lub gablocie, aby chronić go przed uszkodzeniami mechanicznymi i kurzem. Warto oznaczyć okaz etykietą ostrzegawczą ze względu na zawartość arsenu.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej