Mcauslanite

Wzór chemiczny: Fe₂+₃Al₂(PO₄)₃(PO₃OH)F·₁₈H₂O

Mkauslanit to bardzo rzadki, uwodniony fosforan żelaza i glinu, tworzący charakterystyczne, niebieskoszare, sferyczne agregaty.

## Charakterystyka Mkauslanit jest bardzo rzadkim minerałem z grupy fosforanów, chemicznie klasyfikowanym jako uwodniony fosforan żelaza i glinu z dodatkowymi anionami fluoru i grupami hydroksylowymi. Występuje w postaci niewielkich, sferycznych lub półsferycznych agregatów o promienistej strukturze wewnętrznej. Poszczególne kryształy tworzące agregaty są blaszkowate lub listewkowe, lecz rzadko widoczne gołym okiem. Jego typowy wygląd to kuliste skupienia o średnicy do 2 mm. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się niską twardością, wynoszącą 2 w skali Mohsa, co oznacza, że jest bardzo miękki i podatny na zarysowania. Ma szklisty połysk. Jest minerałem lekkim, o gęstości 2,25 g/cm³. Jest przezroczysty do przeświecającego. ## Barwy i odmiany Dominującą i jedyną odnotowaną barwą mkauslanitu jest niebieskoszary. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został odkryty w East Kemptville, w hrabstwie Yarmouth w Nowej Szkocji (Kanada). Został opisany i zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1986 roku. Jego nazwa honoruje Davida Lloyda McAuslana (ur. 1925), geologa z Nowej Szkocji, który jako pierwszy znalazł ten minerał. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i niewielkie rozmiary, mkauslanit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach oraz naukowców.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2
Połysk: Szklisty
Rysa: Biała
Gęstość: 2.25
Łupliwość: Doskonała według {010}
Przełam: Nierówny
Przezroczystość: Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny: Trójskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną mkauslanitu jest jego unikalna forma występowania: małe (do 2 mm), niebieskoszare, kuliste agregaty o promienistej strukturze wewnętrznej. Połączenie tej formy, koloru, niskiej twardości (2) oraz występowanie w specyficznym środowisku geologicznym (pegmatyty granitowe) jest charakterystyczne. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi fosforanami o podobnym wyglądzie, takimi jak wavellit, jednak wavellit ma zazwyczaj zielonkawy odcień i jest twardszy (3.5-4). Od innych niebieskich fosforanów, jak wiwianit, odróżnia go forma sferycznych agregatów i asocjacje mineralne. Ostateczne potwierdzenie wymaga zaawansowanych metod analitycznych (XRD, EDS). ## Formy kryształów Kryształy mkauslanitu są bardzo małe, blaszkowate lub listewkowe. Prawie zawsze występują w postaci promienistych, sferycznych lub półsferycznych agregatów.

Środowisko występowania

## Geneza Mkauslanit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach hydrotermalnych w późnym stadium krystalizacji pegmatytów granitowych bogatych w fosfor. Tworzy się w pustkach i szczelinach skalnych w wyniku przeobrażenia wcześniejszych minerałów fosforanowych. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi fosforanami, takimi jak apatyt, rockbridgeit, triplit, a także z kwarcem, topazem, kasyterytem i miką (muskowitem). ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i opisanym miejscem występowania mkauslanitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia cyny East Kemptville w hrabstwie Yarmouth, w prowincji Nowa Szkocja w Kanadzie.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Dla kolekcjonerów najważniejszym kryterium jest wielkość i wykształcenie sferycznych agregatów. Najbardziej cenione są okazy, na których widoczne są dobrze zdefiniowane, nieuszkodzone kuliste skupienia, wyraźnie odcinające się od skały macierzystej (matrycy). Kontrast z innymi minerałami towarzyszącymi, takimi jak kwarc czy topaz, również podnosi wartość wizualną i kolekcjonerską okazu. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów mkauslanitu to jego lokalizacja typowa w Nowej Szkocji w Kanadzie. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim okazy pochodzą z tego jednego miejsca.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy mkauslanitu należy czyścić z najwyższą ostrożnością, wyłącznie za pomocą miękkiego pędzelka do usuwania kurzu. Ze względu na jego niską twardość i potencjalną reaktywność, należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi środkami chemicznymi. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać myjek ultradźwiękowych, środków chemicznych (kwasów, zasad, rozpuszczalników), a także narażenia na wysoką temperaturę, która może prowadzić do dehydratacji i zniszczenia struktury minerału. Chronić przed wilgocią i bezpośrednim światłem słonecznym. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w stabilnych warunkach, w zamkniętych, wyściełanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Nie należy przechowywać go z twardszymi minerałami, które mogłyby go zarysować.

Powiązane minerały

Źródła

IMA Mineral List (CNMNC)

Czytaj więcej