Markwelchite
Wzór chemiczny: Tl<sup>1+</sup>Pb<sup>2+</sup>Sb<sup>3+</sup>S<sup>2-</sup><sub>3</sub>
Markwelchyt to rzadki siarkosól ołowiu, talu i antymonu, tworzący igiełkowe kryształy o metalicznym połysku.
Właściwości
- Połysk
- Metaliczny
- Rysa
- Czarna
- Łupliwość
- Dobra wg {10-2}
- Przezroczystość
- Nieprzezroczysty
- Układ krystaliczny
- Jednoskośny
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Rozpoznanie markwelchytu opiera się głównie na analizie chemicznej (EDS) w celu potwierdzenia obecności ołowiu, talu i antymonu. Wizualnie jest to niezwykle trudne z powodu podobieństwa do wielu innych igiełkowych siarkosoli. Identyfikacja wymaga specjalistycznego sprzętu laboratoryjnego. ## Odróżnianie od podobnych Markwelchyt jest praktycznie niemożliwy do odróżnienia gołym okiem od innych siarkosoli występujących w Lengenbach, takich jak hutchinsonit, wallisit, imhofit czy innych rzadkich minerałów ołowiu i talu. Pewne rozróżnienie możliwe jest wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) i spektroskopia energii dyspersyjnej (EDS). ## Formy kryształów Tworzy bardzo drobne, igiełkowe lub włosowate kryształy, zazwyczaj o długości nieprzekraczającej 1 mm. Kryształy te często występują w postaci splątanych lub promienistych skupień i agregatów, narastających na innych minerałach, najczęściej na realgarze lub w druzach dolomitu.
Środowisko występowania
## Geneza Markwelchyt powstaje w wyniku procesów hydrotermalnych w złożach kruszcowych. W lokalizacji typowej (Lengenbach) krystalizuje w niskotemperaturowych warunkach w żyłach przecinających dolomityczne skały metamorficzne (marmury dolomitowe). ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi siarkosolami i siarczkami. W kamieniołomie Lengenbach znaleziono go w towarzystwie realgaru, aurypigmentu, hutchinsonitu, edenharterytu, jentschitu i innych rzadkich minerałów talu i ołowiu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i opisanym miejscem występowania markwelchytu na świecie jest jego lokalizacja typowa: kamieniołom Lengenbach w dolinie Binn (Binntal), w kantonie Valais w Szwajcarii. Jest to stanowisko znane z występowania wielu unikatowych i rzadkich siarkosoli.
Rzadkość
Ekstremalnie rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Jakość okazu markwelchytu zależy od bogactwa i estetyki skupień igiełkowych kryształów. Najbardziej cenione są okazy, na których kryształy są dobrze wykształcone, tworzą gęste, ale nie splątane agregaty i są osadzone na kontrastującym podłożu, na przykład na czerwonym realgarze lub białym dolomicie. Ze względu na mikroskopijny charakter minerału, kluczowa jest jakość zdjęcia wykonanego przez mikroskop. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kamieniołom Lengenbach w Szwajcarii. Materiał z tego miejsca jest niezwykle ceniony przez kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach systematycznych i tzw. "mikromountach".
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną delikatność igiełkowych kryształów, czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. W razie potrzeby można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości w celu usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. ## Czego unikać Należy unikać ultradźwięków, myjek parowych, kwasów, rozpuszczalników i nagłych zmian temperatury. Minerał jest bardzo kruchy i wrażliwy na uszkodzenia mechaniczne. Jako siarczek może być wrażliwy na utlenianie w wilgotnym środowisku. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w stabilnych warunkach, w zamkniętym pudełku typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Należy unikać wibracji i wstrząsów.