Manganlotharmeyerite

Wzór chemiczny: CaMn<sup>3+</sup><sub>2</sub>(As<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>2</sub>(OH)<sub>2</sub>

Rzadki arsenian wapnia i manganu, tworzący mikroskopijne, czerwonobrązowe kryształy o szklistym połysku.

## Charakterystyka Manganlotharmeyeryt jest minerałem z grupy arsenianów, należącym do grupy tsumcoritu. Występuje w postaci bardzo małych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, które rzadko przekraczają 0.1 mm długości. Kryształy te często tworzą promieniste agregaty lub rozetki. Ze względu na swój rozmiar, jest to minerał dostępny głównie dla mikrokolekcjonerów. ## Właściwości fizyczne Kryształy wykazują szklisty połysk. Twardość w skali Mohsa wynosi około 4.5. Minerał jest kruchy i ma nierówny przełam. Gęstość obliczona wynosi 4.49 g/cm³. ## Barwy i odmiany Minerał ten ma charakterystyczną czerwonobrązową do ciemnoczerwonej barwę. Rysa jest jasnobrązowa. Nie wyróżnia się żadnych odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa manganlotharmeyeryt nawiązuje do jego składu chemicznego - dominacji manganu (Mn) - oraz do jego związku ze lotharmeyerytem, w którym mangan zastępuje cynk. Został opisany jako nowy minerał w 1999 roku przez P. Orlandiego, S. V. Soboleva, M. G. Yuditskaya i S. A. Vakhnina na podstawie próbek z kopalni Krupka w Czechach.

Właściwości

Twardość Mohsa
4.5
Połysk
Vitreous
Rysa
Light brown
Gęstość
4.49
Łupliwość
Good on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Translucent to opaque
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja manganlotharmeyerytu jest możliwa niemal wyłącznie na podstawie analizy chemicznej (EDS/WDS) i krystalograficznej (XRD) z powodu jego mikroskopijnych rozmiarów i występowania. W kolekcji rozpoznaje się go po charakterystycznych, czerwonobrązowych, tabliczkowych kryształach tworzących rozetki na typowej matrycy skalnej z Krupki. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami z grupy tsumcoritu, takimi jak lotharmeyeryt (jaśniejszy, często pomarańczowy), tsumcoryt (zwykle zielony) czy gartrellit. Wizualne odróżnienie bez zaawansowanych metod analitycznych jest praktycznie niemożliwe. Kluczowa jest analiza składu chemicznego, która wykaże dominację manganu nad innymi metalami. ## Formy kryształów Tworzy bardzo małe, spłaszczone, tabliczkowe kryształy, często o zarysie sześciokątnym lub rombowym. Kryształy te łączą się w promieniste, wachlarzowate lub rozetkowe agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Jest to minerał wtórny, powstający w strefach utleniania (żelaznych czapach) kruszcowych złóż polimetalicznych, bogatych w arsen. Tworzy się w wyniku wietrzenia pierwotnych arsenków i siarczków w obecności roztworów bogatych w mangan i wapń. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z kwarcem, hematytem, goethytem, arsenosyderytem, pitticytem, farmakosyderytem, skorodytem oraz innymi minerałami z grupy tsumcoritu. ## Lokalizacje Typową i główną lokalizacją, skąd pochodzi większość znanych okazów, jest historyczna kopalnia Krupka w Rudawach (Krušné Hory) w Czechach. Zgłoszono również jego występowanie w kopalniach w Saksonii (Niemcy), które znajdują się w tej samej formacji geologicznej co Krupka.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu manganlotharmeyerytu ocenia się na podstawie bogactwa i definicji kryształów w agregacie. Najbardziej pożądane są okazy z wyraźnie uformowanymi, nieuszkodzonymi rozetkami o intensywnej, czerwonobrązowej barwie, kontrastujące z jasną matrycą kwarcową. Wielkość agregatów, a nie pojedynczych kryształów, ma znaczenie. Ze względu na naturę minerału, jest on przedmiotem zainteresowania wyłącznie wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów mikroskopijnych ("micromounters"). ## Popularne stanowiska Jedynym znaczącym źródłem okazów kolekcjonerskich jest kopalnia Krupka w Czechach. Okazy z tej lokalizacji są standardem dla tego minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną kruchość i mały rozmiar kryształów, czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z dużej odległości lub ostrożnie przepłukać wodą destylowaną, a następnie dokładnie wysuszyć. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami, które mogą uszkodzić arseniany. Minerał jest kruchy, więc należy unikać wstrząsów, ultradźwięków i jakiegokolwiek nacisku mechanicznego. Nie należy go podgrzewać. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w stabilnych warunkach, w zamykanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Najlepiej eksponować je pod mikroskopem.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej