Magnesiodumortierite
Wzór chemiczny: MgAl<sub>6</sub>BSi<sub>3</sub>O<sub>17</sub>(OH)
Magnezjodumortieryt to niezwykle rzadki, magnezowy analog dumortierytu, tworzący niebieskie, włókniste skupienia w skałach metamorficznych.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 7
- Połysk
- Szklisty
- Rysa
- Biała
- Gęstość
- 3.03
- Łupliwość
- Dobra wg {100}
- Przełam
- Nierówny
- Przezroczystość
- Przeświecający
- Układ krystaliczny
- Rombowy
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Rozpoznanie magnezjodumortierytu opiera się na jego charakterystycznej, intensywnie niebieskiej barwie, włóknistej lub promienistej formie skupień oraz środowisku występowania - skałach metamorficznych bogatych w glin. Twardość (około 7) jest również pomocną wskazówką. Ostateczna identyfikacja jest możliwa wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak analiza chemiczna (EDS/WDS) lub dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Minerał ten jest wizualnie niemal niemożliwy do odróżnienia od dumortierytu. Dumortieryt jest jednak znacznie częstszy i ma nieco wyższą gęstość. Od niebieskiego korundu odróżnia go niższa twardość i włóknista budowa. Inne niebieskie minerały, jak kyanit, mają zazwyczaj inną formę kryształów (tabliczkową) i doskonałą łupliwość. ## Formy kryształów Dobrze wykształcone kryształy są mikroskopijnej wielkości i mają pokrój pryzmatyczny. Makroskopowo minerał tworzy promieniste lub splątane agregaty włókniste, a także występuje w formie nieregularnych ziaren w skale macierzystej.
Środowisko występowania
## Geneza Magnezjodumortieryt powstaje w warunkach metamorfizmu regionalnego wysokiego stopnia, w skałach bogatych w glin, bor i magnez. Tworzy się w gnejsach i łupkach łyszczykowych, często w obecności kwarcu. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z kwarcem, muskowitem, flogopitem, kyanitem, sillimanitem, a także z turmalinami (zwłaszcza z dravitem). ## Lokalizacje Jest to minerał ekstremalnie rzadki. Został zidentyfikowany w kilku miejscach na świecie, z których najważniejsze to stanowisko typowe w Alpach na granicy Austrii i Włoch (Zillertal i Val di Fleres). Potwierdzono jego występowanie także w Vradal w Norwegii oraz w niewielkich ilościach w innych lokalizacjach metamorficznych na świecie.
Rzadkość
Ekstremalnie rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najwyżej cenione są okazy, w których magnezjodumortieryt tworzy bogate, intensywnie niebieskie, promieniste skupienia wyraźnie widoczne na tle skały macierzystej (najczęściej białego kwarcu lub gnejsu). Kontrast barwny i estetyka agregatu są kluczowe. Wielkość okazu również ma znaczenie, choć nawet niewielkie próbki z dobrze zdefiniowanymi skupieniami są wartościowe. ## Popularne stanowiska Najbardziej znane i cenione okazy pochodzą z lokalizacji typowej w Alpach (Austria/Włochy). Materiał z tych stanowisk jest uważany za referencyjny i osiąga najwyższe ceny na rynku kolekcjonerskim.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiej, suchej szczoteczki do usunięcia kurzu. Z uwagi na ekstremalną rzadkość i potencjalną kruchość skupień, należy unikać mycia wodą, a zwłaszcza stosowania ultradźwięków. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wszelkimi chemikaliami, w tym kwasami i zasadami. Minerał jest stabilny, ale nie należy go podgrzewać ani narażać na nagłe zmiany temperatury. Długotrwała ekspozycja na silne światło słoneczne jest niewskazana. ## Przechowywanie Okazy magnezjodumortierytu, zwłaszcza te z widocznymi włóknistymi skupieniami, powinny być przechowywane w zamykanych pudełkach klaserowych, aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy je trzymać z dala od źródeł wilgoci i bezpośredniego światła słonecznego.