Magnanelliite
Wzór chemiczny: K<sub>3</sub>Fe<sup>3+</sup><sub>2</sub>(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>4</sub>(OH)(H<sub>2</sub>O)<sub>2</sub>
Magnanelliit to ekstremalnie rzadki siarczan potasu i żelaza, tworzący mikroskopijne, tabliczkowe kryształy o żółtobrązowej barwie w produktach ekshalacji wulkanicznych.
Opis
## Charakterystyka Magnanelliit jest uwodnionym siarczanem potasu i żelaza, należącym do grupy metawoltynu. Występuje w formie bardzo małych, cienkich, tabliczkowych kryształów o heksagonalnym zarysie, które rzadko przekraczają 0.2 mm średnicy. Kryształy te tworzą najczęściej rozetowe skupienia, wachlarzowate agregaty lub cienkie naskorupienia na podłożu. Minerał charakteryzuje się szklistym połyskiem i jest przezroczysty do przeświecającego. ## Właściwości fizyczne Ze względu na mikroskopijną wielkość kryształów, wiele właściwości fizycznych nie zostało w pełni zbadanych. Twardość nie jest określona, ale podobnie jak inne siarczany z tej grupy, jest to minerał bardzo kruchy i delikatny. Gęstość obliczona wynosi 2.80 g/cm³. Wykazuje doskonałą łupliwość w jednej płaszczyźnie. ## Barwy i odmiany Magnanelliit występuje w odcieniach od żółtobrązowego do czerwonobrązowego. Jego rysa ma barwę jasnożółtą. Nie wyróżniono żadnych odmian tego minerału. ## Historia i nazwa Minerał został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2013 roku. Jego nazwa honoruje dr. Stefano Magnanelliego (ur. 1959), włoskiego chemika i kolekcjonera-amatora, który odkrył ten minerał. Miejscem typowym jest krater La Fossa na wyspie Vulcano (Wyspy Liparyjskie), we Włoszech. ## Zastosowania Magnanelliit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest obiektem zainteresowania wyłącznie naukowego oraz dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów mikroskopijnych (tzw. mikromountów).
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Identyfikacja magnanelliitu w warunkach amatorskich jest niemożliwa. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów i występowanie w złożonych paragenezach, wymaga zaawansowanych technik analitycznych, takich jak rentgenowska analiza strukturalna (XRD) lub mikroanaliza chemiczna (EDS/WDS). Wstępną wskazówką może być tabliczkowy pokrój kryształów, żółtobrązowa barwa i specyficzne środowisko występowania (fumarole wulkaniczne). ## Odróżnianie od podobnych Magnanelliit można pomylić z wieloma innymi siarczanami powstającymi w środowisku fumaroli, takimi jak metawoltyn, krausyt czy jarosyt. Wszystkie te minerały tworzą podobne żółte lub brązowe naskorupienia i agregaty. Pewne rozróżnienie możliwe jest wyłącznie na podstawie analizy laboratoryjnej. ## Formy kryształów Minerał tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o sześciobocznym zarysie. Kryształy te najczęściej występują w postaci wachlarzowatych lub rozetowych skupień oraz drobnoziarnistych naskorupień.
Środowisko geologiczne
## Geneza Magnanelliit jest minerałem pochodzenia wulkanicznego, krystalizującym bezpośrednio z gazów (sublimatów) w wysokotemperaturowych fumarolach. Powstaje w temperaturze około 300°C w środowisku bogatym w siarkę, potas i żelazo. ## Asocjacje mineralne W miejscu typowym (krater La Fossa) magnanelliit współwystępuje z innymi minerałami fumarolicznymi, takimi jak adranosit, alunogen, anhydryt, bizmutynit, sassolit i salmiak. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania magnanelliitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - aktywna fumarola w kraterze La Fossa na wyspie Vulcano, należącej do archipelagu Wysp Liparyjskich w Sycylii, we Włoszech.
Rzadkość
Ekstremalnie rzadki
Aspekty kolekcjonerskie
## Kryteria jakości Jako minerał mikroskopijny, wartość kolekcjonerska okazu zależy od kilku czynników. Najwyżej cenione są próbki z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, rozetowe agregaty. Ważna jest również intensywność i czystość barwy oraz bogactwo występowania na matrycy skalnej. Atrakcyjność podnosi obecność innych rzadkich minerałów towarzyszących na tym samym okazie. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów magnanelliitu jest krater La Fossa na wyspie Vulcano we Włoszech. Materiał z tej lokalizacji jest ekstremalnie rzadki i poszukiwany przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy magnanelliitu są ekstremalnie delikatne i wrażliwe. Jedyną bezpieczną metodą usuwania kurzu jest bardzo ostrożne użycie sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości lub miękkiego, suchego pędzelka. Absolutnie unikać kontaktu z wodą i wszelkimi płynami. ## Czego unikać Minerał jest prawdopodobnie rozpuszczalny w wodzie lub przynajmniej ulega jej negatywnemu wpływowi. Należy go chronić przed wilgocią, zmianami temperatury oraz wszelkimi chemikaliami. Ze względu na kruchość, jest bardzo podatny na uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów wyłącznie w szczelnie zamykanych pudełkach typu mikromount, które chronią przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Należy unikać ekspozycji na bezpośrednie światło słoneczne i wahania wilgotności.