Madocite

Wzór chemiczny: Pb²⁺₁₉(Sb³⁺,As³⁺)₁₆S²⁻₄₃

Madocyt to rzadki, ołowiano-szary minerał z grupy siarkosoli, występujący w formie włóknistych lub pręcikowych skupień w żyłach hydrotermalnych.

## Charakterystyka Madocyt jest złożoną siarkosolą ołowiu, antymonu i arsenu. Tworzy podłużne, pręcikowate lub włókniste kryształy, które często występują w postaci spilśnionych, bezładnych skupień. Pojedyncze kryształy są rzadkie i zazwyczaj mikroskopijnej wielkości. Minerał ma metaliczny połysk i ołowiano-szarą barwę, czasami z matowym, czarnym nalotem. ## Właściwości fizyczne Madocyt charakteryzuje się metalicznym połyskiem i jest nieprzezroczysty. Jego twardość w skali Mohsa wynosi od 3 do 3.5, co czyni go stosunkowo miękkim minerałem. Gęstość jest wysoka, typowa dla minerałów ołowiu, i wynosi około 6.13 g/cm³. ## Barwy i odmiany Minerał ten jest ołowiano-szary do stalowoszarego, a jego rysa ma barwę czarną. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Madocyt został po raz pierwszy opisany w 1965 roku przez Johna L. Jambora. Nazwa minerału pochodzi od miejsca jego odkrycia – kopalni w gminie Madoc, w hrabstwie Hastings, w prowincji Ontario w Kanadzie. Jest to jego lokalizacja typowa. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość i występowanie jedynie w mikroskopijnych ilościach, madocyt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach i systematyce siarkosoli.

Właściwości

Twardość Mohsa
3
Barwa
Grey-black
Połysk
Metallic
Rysa
Grey-brack
Gęstość
0
Łupliwość
{010}
Przełam
Conchoidal
Przezroczystość
Opaque
Układ krystaliczny
Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Madocyt jest trudny do zidentyfikowania wizualnie bez specjalistycznego sprzętu. Jego cechami charakterystycznymi są ołowiano-szara barwa, metaliczny połysk, czarna rysa oraz włóknista lub pręcikowa forma skupień. Występuje w paragenezie z innymi siarkosolami. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z wieloma innymi siarkosolami ołowiu i antymonu, takimi jak boulangeryt, jamesonit czy zinkenit, które tworzą podobne włókniste agregaty. Pewne odróżnienie jest możliwe niemal wyłącznie za pomocą analizy chemicznej (EDS) lub dyfrakcji rentgenowskiej (XRD). ## Formy kryształów Madocyt tworzy wydłużone, pręcikowate lub igiełkowe kryształy, często z podłużnym prążkowaniem. Zazwyczaj występują one w postaci bezładnie ułożonych, spilśnionych lub promienistych agregatów.

Środowisko występowania

## Geneza Madocyt jest minerałem pochodzenia hydrotermalnego. Powstaje w żyłach kruszcowych, które przecinają skały osadowe, takie jak marmury dolomityczne. Jego krystalizacja zachodzi w warunkach niskich i średnich temperatur. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi siarkosolami i siarczkami. W lokalizacji typowej (Madoc, Kanada) znaleziono go w towarzystwie boulangerytu, jamesonitu, zinkenitu, sfalerytu, pirytu, kwarcu i kalcytu. ## Lokalizacje Najważniejszym i klasycznym miejscem występowania madocytu jest jego lokalizacja typowa w Madoc, Ontario, Kanada. Poza tym odnotowano jego obecność w kopalni San José w Oruro w Boliwii oraz w kilku miejscach we Włoszech, m.in. w gminie Seravezza w Toskanii.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Okazy madocytu są cenione przede wszystkim za bogactwo i wykształcenie form. Najbardziej pożądane są próbki z widocznymi, choćby mikroskopijnymi, igiełkowymi kryształami tworzącymi gęste skupienia na matrycy skalnej. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi siarkosolami. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej cenione i klasyczne okazy pochodzą z lokalizacji typowej w Madoc w Kanadzie. Są one jednak niezwykle trudne do zdobycia na rynku kolekcjonerskim.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy madocytu są bardzo delikatne i podatne na utlenianie. Należy je czyścić wyłącznie mechanicznie, używając bardzo miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Unikać kontaktu z wodą i wszelkimi środkami chemicznymi. ## Czego unikać Należy unikać myjek ultradźwiękowych, kwasów, detergentów i rozpuszczalników. Minerał jest wrażliwy na wilgoć i zmiany temperatury, które mogą przyspieszać procesy utleniania, prowadząc do jego matowienia i rozpadu. Nie należy go wystawiać na bezpośrednie działanie światła słonecznego. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w suchych warunkach, najlepiej w szczelnie zamykanych pudełkach typu "perky box" z dala od źródeł wilgoci i zanieczyszczeń. Ze względu na kruchość, należy unikać wibracji i kontaktu z twardszymi minerałami.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej