Línekite
Wzór chemiczny: K<sub>2</sub>Ca<sub>3</sub>[(U<sup>6+</sup>O<sub>2</sub>)(CO<sub>3</sub>)<sub>3</sub>]<sub>2</sub>·8H<sub>2</sub>O
Línekite to niezwykle rzadki, rozpuszczalny w wodzie minerał uranylu, wyróżniający się intensywnie żółtozieloną fluorescencją w świetle UV.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 2-3
- Połysk
- Szklisty
- Rysa
- Jasnożółta
- Gęstość
- 2.65
- Łupliwość
- Doskonała na {010}
- Przełam
- Nieregularny
- Przezroczystość
- Przezroczysty
- Układ krystaliczny
- Trójskośny
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną línekite jest jego intensywna żółtozielona fluorescencja w świetle UV. Rozpuszczalność w wodzie jest również cechą charakterystyczną, choć destrukcyjną dla próbki. Występuje w postaci drobnych, igiełkowych kryształów tworzących naloty na skałach. ## Odróżnianie od podobnych Línekite można pomylić z innymi wtórnymi minerałami uranu o podobnej barwie i formie, takimi jak andersonit, liebigit, schröckingerit czy bayleyit. Odróżnia się od nich głównie na podstawie szczegółowych badań chemicznych (EDS/WDS) i krystalograficznych (XRD). Andersonit krystalizuje w układzie trygonalnym, a schröckingerit i bayleyit w jednoskośnym, podczas gdy línekite w trójskośnym. Liebigit również jest trójskośny, ale ma inny skład chemiczny (brak potasu). ## Formy kryształów Tworzy pryzmatyczne do igiełkowych kryształy, często spłaszczone, zebrane w promieniste lub chaotyczne agregaty. Występuje także w formie cienkich powłok i wykwitów.
Środowisko występowania
## Geneza Línekite jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania złóż uranu. Tworzy się w warunkach niskiej temperatury w wyniku działania wód bogatych w węglany na minerały pierwotne uranu. Jest minerałem postszybowniczym, krystalizującym na ścianach starych, wilgotnych wyrobisk górniczych. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami uranu, takimi jak schröckingerit, andersonit, liebigit, bayleyit, a także z gipsem, uraninitem i innymi minerałami kruszcowymi. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i opisanym miejscem występowania línekite na świecie jest jego lokalizacja typowa - historyczna kopalnia Svornost w Jáchymovie, w regionie Karlowe Wary w Czechach.
Rzadkość
Ekstremalnie rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Atrakcyjność kolekcjonerska okazu línekite zależy od bogactwa i widoczności kryształów na matrycy skalnej. Najbardziej cenione są okazy z wyraźnie wykształconymi, obfitymi skupieniami igiełkowych kryształów, które pokrywają znaczną powierzchnię skały. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, kluczowa jest ich obfitość i intensywność barwy. Kontrast z ciemną skałą macierzystą również podnosi wartość wizualną. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów línekite to kopalnia Svornost w Jáchymovie (Czechy). Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle rzadki i poszukiwany przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów uranowych.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Minerału absolutnie nie wolno czyścić na mokro, ponieważ jest rozpuszczalny w wodzie. Kurz można usuwać wyłącznie bardzo ostrożnie za pomocą miękkiego pędzelka lub strumienia suchego powietrza (np. z gruszki fotograficznej). ## Czego unikać Należy unikać jakiegokolwiek kontaktu z wodą i innymi płynami, które natychmiast go rozpuszczą. Przechowywać z dala od wilgoci, źródeł ciepła i bezpośredniego światła słonecznego. Jako minerał radioaktywny, wymaga ostrożnego obchodzenia się - należy unikać wdychania pyłu i myć ręce po każdym kontakcie. ## Przechowywanie Okazy línekite muszą być przechowywane w suchych warunkach, najlepiej w szczelnie zamykanych pojemnikach (np. typu "perky box") z dodatkiem środka pochłaniającego wilgoć (silikażelu). Należy je chronić przed wstrząsami i wibracjami ze względu na ich ekstremalną kruchość.