Likasite

Wzór chemiczny: Cu²⁺₃N⁵⁺O₃(OH)₅(H₂O)·H₂O

Likasyt to bardzo rzadki, niebieski minerał miedzi, tworzący drobne, tabliczkowe kryształy, odkryty w Demokratycznej Republice Konga.

## Charakterystyka Likasyt jest uwodnionym hydroksyazotanem miedzi, występującym w postaci niewielkich, cienkich, tabliczkowych kryształów o sześciobocznym zarysie. Kryształy te rzadko przekraczają 1 mm i często tworzą rozetowe lub listewkowe agregaty. Jest minerałem wtórnym, spotykanym w strefach utleniania złóż miedzi. ## Właściwości fizyczne Kryształy likasytu wykazują szklisty połysk. Minerał jest przezroczysty do przeświecającego. Jego twardość w skali Mohsa wynosi około 2, a gęstość jest zbliżona do 3.1 g/cm³. ## Barwy i odmiany Likasyt ma charakterystyczną, jasnoniebieską do niebieskiej barwę. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został opisany w 1955 roku przez A. Schoepa i D. F. C. Thomasa. Jego nazwa pochodzi od lokalizacji typowej - kopalni Likasi w regionie Katanga (dawniej Shaba) w Demokratycznej Republice Konga. Jest to jedyne potwierdzone miejsce występowania tego minerału na świecie. ## Zastosowania Likasyt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i niewielkie rozmiary kryształów, ma znaczenie wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie, będąc pożądanym mikrominerałem.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2
Barwa: Sky Blue
Połysk: Vitreous
Rysa: Light blue
Gęstość: 2.96
Łupliwość: on {001}
Przełam: Micaceous
Przezroczystość: Transparent
Układ krystaliczny: Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Likasyt można rozpoznać po jego charakterystycznej jasnoniebieskiej barwie, tabliczkowej formie kryształów o sześciobocznym zarysie oraz występowaniu w asocjacji z innymi wtórnymi minerałami miedzi z kopalni Likasi. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi niebieskimi, wtórnymi minerałami miedzi, takimi jak buttgenbachit, z którym często współwystępuje. Rozróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD), ze względu na podobieństwo wizualne i współwystępowanie. ## Formy kryształów Tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o heksagonalnym pokroju, często zgrupowane w rozety lub przypadkowe agregaty na skale macierzystej.

Środowisko występowania

## Geneza Likasyt jest minerałem wtórnym, powstającym w strefie utleniania złóż miedzi w środowisku zasobnym w azotany. Jego powstanie w kopalni Likasi jest prawdopodobnie związane z reakcją wód złożowych z materiałami wybuchowymi na bazie azotanu amonu, używanymi w działalności górniczej. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z buttgenbachitem, a także z cuproskłodowskitem, uranofanem, kamotoitem-(Y) oraz heterogenitem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania likasytu na świecie jest kopalnia Likasi w prowincji Katanga, Demokratyczna Republika Konga.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy to te z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami o intensywnej, niebieskiej barwie, tworzącymi estetyczne rozety lub bogate pokrycia na niewielkiej matrycy skalnej. Kontrast z minerałami towarzyszącymi również podnosi atrakcyjność okazu. ## Popularne stanowiska Wszystkie okazy kolekcjonerskie pochodzą z jednego miejsca na świecie: kopalni Likasi w Demokratycznej Republice Konga, co czyni je niezwykle rzadkimi i poszukiwanymi przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów mikrominerałów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie bardzo ostrożnie, używając sprężonego powietrza do usuwania kurzu. Ze względu na dużą miękkość i delikatność kryształów, należy unikać kontaktu mechanicznego, w tym szczoteczek. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, kwasami i innymi chemikaliami, które mogą uszkodzić lub rozpuścić minerał. Kryształy są bardzo miękkie i kruche, podatne na uszkodzenia mechaniczne. Należy chronić go przed wysoką temperaturą. ## Przechowywanie Okazy likasytu, zazwyczaj w formie mikrominerałów, powinny być przechowywane w specjalistycznych, zamykanych pudełkach (typu "micromount"), które chronią je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi.