Lead
Wzór chemiczny: Pb
Ołów rodzimy to rzadki minerał z gromady pierwiastków rodzimych, będący naturalnie występującą, krystaliczną formą ołowiu.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 1.5
- Barwa
- Grey, but often coated with white hydrocerussite or related phases
- Połysk
- Metallic
- Rysa
- grey
- Gęstość
- 11.37
- Łupliwość
- none, malleable
- Przełam
- Hackly
- Przezroczystość
- Opaque
- Układ krystaliczny
- Isometric
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne ołowiu rodzimego to jego bardzo duża gęstość (jest nienaturalnie ciężki jak na swój rozmiar), ekstremalna miękkość (daje się zarysować paznokciem), srebrzystobiały kolor na świeżym przełamie oraz szybkie matowienie na powietrzu. Pozostawia szarą rysę na papierze lub porcelanie. ## Odróżnianie od podobnych Ołów rodzimy można pomylić ze srebrem rodzimym, platyną rodzimą lub antymonem. Srebro jest nieco twardsze i nie matowieje tak szybko na ciemnoszary kolor. Platyna jest znacznie twardsza i cięższa. Antymon jest kruchy, a nie kowalny i ciągliwy jak ołów. ## Formy kryształów Kryształy są ekstremalnie rzadkie, zazwyczaj mają postać sześcianów, ośmiościanów lub ich kombinacji. Najczęściej spotyka się go w formie skupień ziarnistych, blaszkowatych, drucikowych, siateczkowych oraz dendrytycznych (szkieletowych).
Środowisko występowania
## Geneza Ołów rodzimy jest minerałem pochodzenia hydrotermalnego niskich i średnich temperatur. Powstaje w strefach utleniania złóż kruszców ołowiu, głównie w wyniku redukcji jego siarczków (galeny) i siarczanów (anglezytu). Może również krystalizować bezpośrednio z roztworów hydrotermalnych w warunkach silnie redukcyjnych. Spotykany jest także w niektórych skałach metamorficznych i osadowych. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z galeną, cerusytem, anglezytem, kalcytem, barytem, a także z innymi minerałami rudnymi. ## Lokalizacje Do najważniejszych historycznych i współczesnych lokalizacji należą: Långban w Szwecji (znane z doskonale wykształconych kryształów), kopalnia Garpenberg w Szwecji; Franklin i Sterling Hill w New Jersey, USA; rejon Coeur d'Alene w Idaho, USA; a także niektóre stanowiska w Rosji i Australii (Broken Hill). W Polsce stwierdzono jego występowanie w znikomych ilościach w Górach Świętokrzyskich i na Dolnym Śląsku.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najważniejszym kryterium wartości okazu ołowiu rodzimego jest forma jego występowania. Najwyżej cenione są dobrze wykształcone, ostre i lśniące kryształy, które należą do ogromnych rzadkości. Wysoko cenione są również okazy o wykształceniu dendrytycznym lub siateczkowym, zwłaszcza jeśli są osadzone na estetycznej matrycy skalnej. Wielkość okazu i jego czystość (brak zanieczyszczeń) również znacząco podnoszą jego wartość. ## Popularne stanowiska Najbardziej pożądane przez kolekcjonerów okazy, zwłaszcza krystaliczne, pochodzą z historycznej lokalizacji Långban w Szwecji. Okazy z Franklin w USA również są klasykami. Współcześnie ciekawe okazy dendrytyczne pojawiają się sporadycznie z kopalni Garpenberg w Szwecji.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazów ołowiu rodzimego generalnie nie powinno się czyścić, aby nie usunąć naturalnej patyny i nie uszkodzić delikatnych form. Jeśli czyszczenie jest absolutnie konieczne, można użyć jedynie miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Należy unikać wody i jakichkolwiek środków chemicznych. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wilgocią i chemikaliami, które mogą przyspieszyć proces utleniania lub zniszczyć minerał. Ołów jest bardzo miękki, więc należy chronić go przed zarysowaniem, uderzeniem czy upadkiem. Nie należy go podgrzewać. Ze względu na toksyczność, po każdym kontakcie z okazem należy dokładnie umyć ręce. ## Przechowywanie Okazy ołowiu rodzimego najlepiej przechowywać w zamkniętych, suchych pojemnikach (np. pudełkach z membraną lub klaserach) z dala od innych minerałów, które mógłby zarysować. Warto ograniczyć dostęp powietrza, aby spowolnić proces utleniania. Należy przechowywać go poza zasięgiem dzieci i zwierząt.