Kuzmenkoite-Mn

Wzór chemiczny: K<sub>4</sub>Mn<sup>2+</sup><sub>2</sub>Ti<sup>4+</sup><sub>8</sub>(Si<sub>4</sub>O<sub>12</sub>)<sub>4</sub>(OH,O)<sub>8</sub>·10-12H<sub>2</sub>O

Rzadki minerał z grupy krzemianów, tworzący żółtobrązowe, tabliczkowe kryształy w pegmatytach i żyłach hydrotermalnych.

## Charakterystyka Kuzmenkoit-Mn to złożony krzemian pierścieniowy z grupy labuntsovitu, w którym dominującym kationem jest mangan. Tworzy charakterystyczne, cienkie, tabliczkowe lub blaszkowate kryształy, często zebrane w promieniste lub sferulityczne agregaty. Zazwyczaj występuje w postaci niewielkich, dobrze wykształconych form o szklistym połysku. ## Właściwości fizyczne Jego twardość w skali Mohsa wynosi 5, co czyni go minerałem o średniej odporności na zarysowania. Gęstość to około 2.86 g/cm³. Charakteryzuje się szklistym połyskiem, a jego kryształy bywają od przezroczystych do przeświecających. ## Barwy i odmiany Minerał ten przybiera barwy od żółtobrązowej i miodowożółtej, przez bladożółtą, aż po bezbarwną. Nie wyróżnia się jego nazw handlowych ani odmian barwnych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Vierę Markovnę Kuzmenko (1909-1984), rosyjską mineralog i geochemik, badaczkę masywów alkalicznych Półwyspu Kolskiego. Człon "-Mn" w nazwie wskazuje na dominację manganu w jego składzie chemicznym. Minerał został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1998 roku. ## Zastosowania Kuzmenkoit-Mn nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest natomiast cenionym i poszukiwanym minerałem kolekcjonerskim ze względu na swoją rzadkość, atrakcyjne formy kryształów i występowanie w klasycznych, światowych lokalizacjach rzadkich minerałów.

Właściwości

Twardość Mohsa
5
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
2.86
Łupliwość
Good on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent to translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kuzmenkoit-Mn można rozpoznać na podstawie jego charakterystycznego wyglądu - cienkich, tabliczkowych kryształów, często tworzących promieniste agregaty. Pomocne są również jego barwa (odcienie żółci i brązu), szklisty połysk oraz specyficzne środowisko występowania (pegmatyty w masywach alkalicznych). ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi minerałami z grupy labuntsovitu, takimi jak labuntsovit-Mn czy gutkovait-Mn. Pewne odróżnienie od nich wymaga zaawansowanych analiz chemicznych (np. EDS) w celu określenia proporcji potasu, sodu i manganu. Od innych żółtych krzemianów z tych samych lokalizacji odróżnia go głównie forma kryształów. ## Formy kryształów Kryształy są cienkotabliczkowe lub blaszkowate, o pokroju pseudoheksagonalnym lub rombowym. Najczęściej występują w postaci promienistych lub sferulitycznych agregatów, a także jako rozetkowe skupienia na powierzchni innych minerałów.

Środowisko występowania

## Geneza Jest to minerał pochodzenia hydrotermalnego, krystalizujący w późnych stadiach formowania się pegmatytów i żył hydrotermalnych związanych z ultra-agpaitowymi masywami nefelinowo-syenitowymi. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z minerałami typowymi dla środowisk alkalicznych, takimi jak egiryn, natrolit, lorenzenit, eudialit, vinogradovit, sitinakit, rasvumit czy shcherbakovit. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne miejsca występowania tego minerału to masywy alkaliczne na Półwyspie Kolskim w Rosji - Chibiny (góra Koaszwa, góra Eweslogczorr) i Łowoziero (góra Karnasurt, góra Kedykwyrpachk). Znany jest również z jednego z najsłynniejszych stanowisk rzadkich minerałów na świecie - Mont Saint-Hilaire w Quebecu, w Kanadzie.

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najwyżej cenione są okazy z ostrymi, dobrze wykształconymi i przezroczystymi kryształami o intensywnej, miodowożółtej barwie. Duże znaczenie ma forma agregatów - idealne, promieniste "słońca" lub rozety są szczególnie poszukiwane. Wartość okazu znacząco podnosi jego umiejscowienie na estetycznej matrycy skalnej, zwłaszcza w towarzystwie innych rzadkich minerałów. ## Popularne stanowiska Okazy z masywów Chibin i Łowoziera na Półwyspie Kolskim oraz z Mont Saint-Hilaire w Kanadzie są najbardziej cenione przez kolekcjonerów ze względu na ich historyczne znaczenie i jakość kryształów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka i wody destylowanej. Należy unikać myjek ultradźwiękowych, które mogą uszkodzić delikatne agregaty kryształów. ## Czego unikać Minerał jest wrażliwy na działanie silnych kwasów. Jako minerał uwodniony, może ulec uszkodzeniu lub zmianie pod wpływem wysokiej temperatury, dlatego należy unikać jego podgrzewania. Nie jest wrażliwy na światło. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w osobnych, zamykanych pudełkach lub klaserach, aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów, należy unikać kontaktu z twardszymi minerałami.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej