Kottenheimite

Wzór chemiczny: Ca<sub>3</sub>Si(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>2</sub>(OH)<sub>6</sub>·12H<sub>2</sub>O

Kottenheimit to bardzo rzadki siarczan i krzemian wapnia, tworzący mikroskopijne, bezbarwne kryształy w pęcherzach pogazowych wulkanicznych skał.

## Charakterystyka Kottenheimit jest minerałem z gromady siarczanów, należącym do grupy ettringitu. Występuje w postaci bardzo małych, sześciobocznych, pryzmatycznych lub igiełkowych kryształów, które rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Kryształy są bezbarwne i przezroczyste, o szklistym połysku. Zazwyczaj tworzą niewielkie, promieniste agregaty lub bezładne skupienia na ścianach pęcherzy w skałach wulkanicznych. Ze względu na swój mikroskopijny rozmiar, jest minerałem interesującym głównie dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów (mikromontów). ## Właściwości fizyczne Twardość kottenheimitu nie została precyzyjnie określona, ale szacuje się ją na około 2.5 w skali Mohsa, podobnie jak dla innych minerałów z jego grupy. Jest to minerał kruchy. Gęstość obliczona wynosi 1.96 g/cm³. Kryształy wykazują szklisty połysk. ## Barwy i odmiany Minerał ten jest bezbarwny. Nie są znane żadne jego barwne odmiany ani nazwy handlowe. ## Historia i nazwa Kottenheimit został odkryty w 2011 roku w próbkach pochodzących z kamieniołomu w Kottenheim w górach Eifel, w Niemczech. Jego nazwa pochodzi bezpośrednio od lokalizacji typowej. Został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w tym samym roku pod numerem 2011-042. Opisany został przez Christiana L. Lenza i współpracowników. ## Zastosowania Kottenheimit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego ani komercyjnego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, jako bardzo rzadki gatunek mineralogiczny.

Właściwości

Twardość Mohsa
2.5
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
1.96
Łupliwość
Perfect on {1010}
Przełam
Brittle
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja kottenheimitu jest możliwa niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana czy analiza chemiczna w mikrosondzie elektronowej (EDS/WDS). Wizualnie, w powiększeniu, można zaobserwować charakterystyczne, drobne, sześcioboczne, pryzmatyczne kryształy. Reakcja na wodę (rozpuszczalność) może być wskazówką, ale jest to test niszczący. ## Odróżnianie od podobnych Kottenheimit jest wizualnie niemal identyczny z innymi minerałami z grupy ettringitu, takimi jak sam ettringit, thaumasyt czy sturmanit, które często współwystępują w tym samym środowisku. Pewne rozróżnienie wymaga specjalistycznych badań laboratoryjnych. ## Formy kryształów Kryształy kottenheimitu mają formę sześciobocznych pryzmatów lub igiełek, często zakończonych płaskimi pinakoidami. Zwykle tworzą promieniste lub splątane agregaty, a także narastają pojedynczo na innych minerałach.

Środowisko występowania

## Geneza Kottenheimit jest minerałem wtórnym, powstającym w warunkach niskotemperaturowych procesów hydrotermalnych. Tworzy się w pęcherzach pogazowych (geodach) wulkanicznych skał, takich jak fonolity i leucytyty. Jego powstanie jest związane z oddziaływaniem roztworów bogatych w siarczany na wcześniejsze minerały krzemianowe w obecności wapnia. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami wtórnymi znajdowanymi w pęcherzach skał wulkanicznych w rejonie Eifel. Do najczęstszych asocjacji należą: thaumasyt, ettringit, gips, kalcyt, aragonit, willhendersonit i apofyllit. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania kottenheimitu na świecie jest jego lokalizacja typowa: kamieniołom w Kottenheim, w kompleksie wulkanicznym Bellerberg, w górach Eifel, w Nadrenii-Palatynacie, w Niemczech.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Dla kolekcjonerów mikromontów najważniejszymi kryteriami jakości są: ostrość i wykształcenie kryształów, ich przezroczystość oraz estetyczne rozmieszczenie na matrycy skalnej. Ceni się okazy z dobrze zdefiniowanymi, pojedynczymi kryształami lub atrakcyjnymi, promienistymi agregatami. Kontrast z minerałami towarzyszącymi również podnosi wartość wizualną okazu. ## Popularne stanowiska Wszystkie znane okazy kottenheimitu pochodzą z jednego miejsca na świecie - kamieniołomu w Kottenheim w Niemczech. Jest to klasyczna i jedyna lokalizacja dla tego minerału, co czyni ją niezwykle ważną dla kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach systematycznych i rzadkich gatunkach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy kottenheimitu są ekstremalnie delikatne i małe. Nie zaleca się czyszczenia mechanicznego ani chemicznego. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości, aby usunąć luźne cząstki kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą, która może uszkodzić lub rozpuścić minerał. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami, w tym kwasami i detergentami. Minerał jest wrażliwy na zmiany wilgotności i temperatury. Nie należy go podgrzewać ani wystawiać na bezpośrednie działanie promieni słonecznych. ## Przechowywanie Okazy kottenheimitu, jako mikromonty, powinny być przechowywane wyłącznie w szczelnych, zamykanych pudełkach typu "micromount box", które chronią je przed kurzem, uszkodzeniami mechanicznymi i zmianami wilgotności. Pudełko powinno być odpowiednio oznaczone.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej