Kochkarite

Wzór chemiczny: Pb<sup>2+</sup>Bi<sup>3+</sup><sub>4</sub>Te<sup>2-</sup><sub>7</sub>

Kochkaryt to rzadki tellurek ołowiu i bizmutu, tworzący drobne, tabliczkowe kryształy o metalicznym połysku.

## Charakterystyka Kochkaryt jest rzadkim minerałem z grupy tellurków, składającym się z ołowiu, bizmutu i telluru. Występuje w postaci bardzo małych, wydłużonych lub tabliczkowych kryształów, rzadko przekraczających 1 mm długości. Najczęściej tworzy blaszki lub ziarniste agregaty wrosłe w kwarc lub inne minerały. Charakteryzuje się metalicznym połyskiem i srebrzystobiałą barwą, która na powietrzu może matowieć. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest nieprzezroczysty i posiada stosunkowo wysoką gęstość, wynoszącą około 8,26 g/cm³. Wykazuje doskonałą łupliwość w jednym kierunku, co powoduje, że łatwo dzieli się na cienkie blaszki. Jego twardość w skali Mohsa jest niska i wynosi 2,5, co oznacza, że można go zarysować miedzianym drutem. ## Barwy i odmiany Kochkaryt ma zazwyczaj srebrzystobiałą lub cynowobiałą barwę. Nie są znane jego barwne odmiany ani nazwy handlowe. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od jego lokalizacji typowej - złoża złota Kochkar w obwodzie czelabińskim na południowym Uralu w Rosji. Został on po raz pierwszy opisany w 1989 roku przez zespół mineralogów: E.M. Spiridonova, N.F. Sokolovą, A.K. Gapeeva, D.M. Dashevskayę, T.L. Evstigneevą, T.N. Chvilevą i V.Y. Belyaev. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość i niewielkie rozmiary kryształów, kochkaryt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach oraz naukowców badających złoża kruszcowe.

Właściwości

Twardość Mohsa
2.5
Połysk
Metaliczny
Rysa
Czarna
Gęstość
8.26
Łupliwość
Doskonała w {0001}
Przełam
Łuskowaty
Przezroczystość
Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny
Trygonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja kochkarytu jest bardzo trudna bez specjalistycznego sprzętu. Wstępne rozpoznanie opiera się na jego srebrzystobiałej barwie, metalicznym połysku, doskonałej łupliwości i współwystępowaniu z innymi tellurkami w złożach złota. Niska twardość (2,5) jest również cechą charakterystyczną. Pewne oznaczenie wymaga analizy chemicznej (EDS) i metod rentgenograficznych (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Kochkaryt jest wizualnie niemal niemożliwy do odróżnienia od innych rzadkich tellurków bizmutu i ołowiu, takich jak aleksyt, rucklidgeit, tellurobizmutyt czy pilsenit. Wszystkie te minerały tworzą podobne, małe, srebrzyste blaszki o metalicznym połysku. Rozróżnienie możliwe jest wyłącznie na podstawie precyzyjnej analizy składu chemicznego. ## Formy kryształów Kryształy kochkarytu są zazwyczaj bardzo małe, o pokroju tabliczkowym lub blaszkowym, często wydłużone. Tworzą agregaty ziarniste lub rozproszone wrostki w skale macierzystej, najczęściej w kwarcu.

Środowisko występowania

## Geneza Kochkaryt jest minerałem pochodzenia hydrotermalnego. Powstaje w żyłach kwarcowo-złotonośnych, które przecinają skały metamorficzne, takie jak listwenity (zmienione serpentynity). Tworzy się w warunkach stosunkowo niskich temperatur, krystalizując z roztworów bogatych w tellur, bizmut i ołów. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi tellurkami i siarczkami. Najczęściej towarzyszą mu: złoto rodzime, altait, tellurobizmutyt, tetradymit, pilsenit, piryt, chalkopiryt oraz kwarc. ## Lokalizacje Najważniejszym i typowym miejscem występowania kochkarytu jest złoże złota Kochkar na Uralu w Rosji. Został również zidentyfikowany w innych lokalizacjach na świecie, m.in. w kopalni Salsigne w departamencie Aude we Francji oraz w kopalniach w rejonie Kalgoorlie w Australii Zachodniej. Są to jednak wystąpienia o znaczeniu wyłącznie naukowym.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów kochkarytu ocenia się przede wszystkim na podstawie bogactwa występowania minerału na matrycy skalnej oraz jego asocjacji z innymi rzadkimi minerałami, zwłaszcza ze złotem rodzimym. Ponieważ kryształy są mikroskopijne, ich indywidualna forma ma mniejsze znaczenie niż obfitość i widoczność agregatów. Okazy z dobrze udokumentowanej lokalizacji typowej (Kochkar) są szczególnie cenione. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów o znaczeniu kolekcjonerskim jest złoże Kochkar na Uralu w Rosji. Okazy z innych lokalizacji są ekstremalnie rzadkie i zazwyczaj dostępne jedynie w instytucjach naukowych.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy kochkarytu są niezwykle delikatne i małe. Czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. Jeśli konieczne jest usunięcie kurzu, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. ## Czego unikać Minerał jest miękki i łatwo ulega zarysowaniu. Należy chronić go przed uderzeniami i otarciami. Jako tellurek, może reagować z kwasami. Długotrwała ekspozycja na wilgotne powietrze może powodować jego matowienie. Nie należy podgrzewać okazu. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów kochkarytu w szczelnych, zamykanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Ekspozycja powinna odbywać się z dala od źródeł wibracji i bezpośredniego światła słonecznego.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej