Kenyaite

Wzór chemiczny: Na₂Si₂₂O₄₁(OH)₈·₆H₂O

Keniit to uwodniony krzemian sodu, tworzący charakterystyczne białe, włókniste lub ziemiste skupienia w osadach słonych jezior alkalicznych.

## Charakterystyka Keniit jest minerałem z grupy krzemianów, chemicznie uwodnionym krzemianem sodu. Występuje najczęściej w postaci cienkich warstw, rozet lub sferulitycznych agregatów o włóknistej strukturze. Jego wygląd jest zazwyczaj matowy i ziemisty, przypominający kredę lub gips. Poszczególne kryształy mają formę mikroskopijnych listewek i są rzadko widoczne gołym okiem. Agregaty są bardzo lekkie i kruche. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest stosunkowo miękki, o twardości około 4 w skali Mohsa. Charakteryzuje się bardzo niską gęstością, wynoszącą około 1,96 g/cm³, co sprawia, że okazy są niezwykle lekkie. Połysk na powierzchniach przełamu bywa perłowy, jednak najczęściej jest matowy lub ziemisty. Jest przeświecający do nieprzezroczystego. ## Barwy i odmiany Keniit jest zazwyczaj biały, rzadziej bezbarwny. Nie tworzy odmian barwnych ani nie posiada handlowych nazw dla swoich form. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od Kenii, gdzie został on po raz pierwszy zidentyfikowany. Opisał go w 1967 roku Hans P. Eugster, który odkrył go w osadach z jeziora Magadi. Jest to minerał typowy dla specyficznego, wysokoalkalicznego środowiska tego jeziora. ## Zastosowania Keniit nie ma żadnych zastosowań przemysłowych. Jego znaczenie jest wyłącznie naukowe, jako wskaźnik specyficznych warunków geochemicznych, oraz kolekcjonerskie, jako minerał rzadki i charakterystyczny dla nietypowych środowisk.

Właściwości

Twardość Mohsa: 4
Połysk: Perłowy do matowego lub ziemistego
Rysa: Biała
Gęstość: 1.96
Łupliwość: Doskonała wg {010}
Przezroczystość: Przeświecający do nieprzezroczystego
Układ krystaliczny: Rombowy

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi kenitu są jego niska gęstość (jest bardzo lekki), biała barwa, ziemisty lub kredopodobny wygląd oraz występowanie w formie włóknistych rozet i warstw. Kluczowym wskaźnikiem jest jego środowisko występowania - osady słonych jezior alkalicznych. ## Odróżnianie od podobnych Keniit jest niemal identyczny z magadiitem, z którym często współwystępuje i bywa z nim mylony. Pewne rozróżnienie tych dwóch minerałów wymaga zazwyczaj analizy rentgenowskiej (XRD). Od innych białych, ziemistych minerałów, jak kalcyt (kreda) czy gips, odróżnia go brak reakcji z kwasem solnym oraz znacznie niższa gęstość. W odróżnieniu od trony, która również występuje w podobnych środowiskach, keniit nie tworzy dużych, szklistych kryształów. ## Formy kryształów Keniit tworzy mikroskopijne kryształy w formie listewek, które agregują w większe formy. Najczęściej obserwuje się go w postaci sferulitycznych rozet, włóknistych skupień lub cienkich, sprasowanych warstw w osadach.

Środowisko występowania

## Geneza Keniit jest minerałem pochodzenia sedymentacyjnego. Powstaje w wyniku wytrącania z wód bogatych w krzemionkę i sód w warunkach skrajnie wysokiej alkaliczności (wysokie pH). Jest typowym minerałem ewaporatów powstających w słonych jeziorach sodowych. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami ewaporatowymi, takimi jak magadiit (z którym jest blisko spokrewniony), trona, halit, williaumit, nahcolit oraz z formami kwarcu (chert, czert typu Magadi). ## Lokalizacje Najważniejszą i klasyczną lokalizacją jest jego miejsce odkrycia - jezioro Magadi w Kenii. Występuje również w innych podobnych środowiskach na świecie, między innymi w osadach jeziora Natron w Tanzanii, w Formacji Green River w Wyoming (USA) oraz w kompleksie alkalicznym Mont Saint-Hilaire w Quebecu (Kanada).

Rzadkość

Niezbyt pospolity

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, dużymi rozetami lub sferulitami o wyraźnej strukturze. Ważna jest czystość okazu - im mniej zanieczyszczeń i materiału skalnego, tym lepiej. Szczególną wartość mają próbki pochodzące z lokalizacji typowej (jezioro Magadi) oraz okazy, na których keniit występuje w asocjacji z innymi rzadkimi minerałami alkalicznymi, takimi jak williaumit. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej znanym i pożądanym przez kolekcjonerów źródłem kenitu jest jezioro Magadi w Kenii. Okazy z tej lokalizacji są uważane za klasyczne dla tego minerału.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy kenitu należy czyścić wyłącznie na sucho, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Należy unikać wszelkiego kontaktu z wodą i innymi płynami, ponieważ minerał jest uwodniony i może ulec uszkodzeniu. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, kwasami oraz innymi chemikaliami. Minerał jest wrażliwy na zmiany temperatury i wilgotności, które mogą prowadzić do jego dehydratacji i rozpadu. Jest bardzo miękki i kruchy, więc należy chronić go przed uderzeniami, zarysowaniem i naciskiem. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w zamkniętych, wyściełanych pudełkach, aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi i kurzem. Należy przechowywać go w suchym miejscu o stabilnej temperaturze, z dala od bezpośredniego światła słonecznego.