Kazanskyite

Wzór chemiczny: Ba◻Ti⁴⁺Nb⁵⁺Na₃Ti⁴⁺(Si₂O₇)₂O₂(OH)₂(H₂O)₂

Kazanskyit to bardzo rzadki, bezbarwny do blado-brązowego minerał z grupy lamprofyllitu, odkryty w masywie Chibin na Półwyspie Kolskim w Rosji.

## Charakterystyka Kazanskyit jest złożonym krzemianem tytanu, niobu, sodu i baru, należącym do grupy lamprofyllitu. Tworzy bardzo małe, listewkowe lub blaszkowate kryształy, zwykle nieprzekraczające 0.3 mm długości. Występuje w formie skupień lub pojedynczych kryształów w obrębie innych minerałów. Jest bezbarwny do blado brązowego i przezroczysty. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się niską twardością wynoszącą 3 w skali Mohsa. Ma gęstość 2.93 g/cm³, co jest wartością stosunkowo niską. Posiada doskonałą łupliwość w jednym kierunku, co jest typowe dla jego blaszkowatej budowy. Połysk jest szklisty. ## Historia i nazwa Kazanskyit został opisany w 2010 roku przez zespół mineralogów (Pekov, Chukanov, Krivovichev, Zolotarev, Varlamov, Zubkova, Bryzgalov). Jego nazwa honoruje Vsevoloda Ivanovicha Kazansky'ego (1929-2008), rosyjskiego geologa i specjalistę w dziedzinie metalogenii prekambryjskiej, który pracował w Instytucie Geologii Złóż Rud, Petrografii, Mineralogii i Geochemii (IGEM) Rosyjskiej Akademii Nauk w Moskwie. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, kazanskyit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych zbieraczy minerałów mikroskopowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
3
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
2.930
Łupliwość
{001}
Przełam
Splintery
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Triclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Rozpoznanie kazanskyitu jest możliwe niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana czy analiza chemiczna (EDS/WDS). Wizualnie, w miejscu występowania, można go podejrzewać na podstawie obecności bezbarwnych, przezroczystych, listewkowych kryształów o szklistym połysku, występujących w asocjacji z innymi rzadkimi minerałami masywu Chibin. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi minerałami z grupy lamprofyllitu, takimi jak lamprofyllit czy barytolamprofyllit, a także z innymi mikroskopijnymi krzemianami. Pewne odróżnienie wymaga specjalistycznych badań laboratoryjnych w celu określenia składu chemicznego i struktury krystalicznej. ## Formy kryształów Tworzy wydłużone, listewkowe lub blaszkowate kryształy, często spłaszczone zgodnie z płaszczyzną łupliwości {001}. Występuje w postaci pojedynczych, rozproszonych kryształów lub niewielkich, promienistych agregatów.

Środowisko występowania

## Geneza Kazanskyit powstaje w warunkach hydrotermalnych, w późnych stadiach krystalizacji silnie zróżnicowanych, alkalicznych intruzji magmowych. Występuje w żyłach i gniazdach pegmatytowych przecinających sjenity nefelinowe. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z szeregiem innych minerałów typowych dla pegmatytów alkalicznych masywu Chibin. Do najczęstszych asocjacji należą egiryn, nefelin, mikroklin, lorenzenit, eudialit, lamprofyllit, mosandryt-(Ce), a także rzadsze minerały jak lomonosowit, natrosilit i raswumit. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania kazanskyitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia apatytu Kirowskij na górze Kukiswumczorr w masywie Chibin, na Półwyspie Kolskim (Obwód murmański, Rosja).

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał mikroskopowy, o jakości okazu decyduje przede wszystkim bogactwo i wykształcenie kryształów na matrycy skalnej. Najbardziej cenione są okazy z licznymi, dobrze uformowanymi, przezroczystymi kryształami, tworzącymi estetyczne skupienia. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi i dobrze wykształconymi minerałami. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kopalnia Kirowskij w masywie Chibin w Rosji. Okazy z tej lokalizacji są niezwykle trudne do zdobycia i trafiają na rynek kolekcjonerski sporadycznie.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie sprężonym powietrzem w celu usunięcia kurzu. Ze względu na mikroskopijne rozmiary i delikatność kryształów, unikać należy jakiegokolwiek kontaktu mechanicznego, w tym z pędzelkami czy wodą. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, ultradźwiękami oraz gwałtownych zmian temperatury. Kryształy są kruche i podatne na uszkodzenia mechaniczne. Nie należy dotykać powierzchni kryształów. ## Przechowywanie Okazy mikroskopowe powinny być przechowywane w specjalistycznych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem, wstrząsami i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać ekspozycji na wibracje.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej