Kayrobertsonite

Wzór chemiczny: Mn<sup>2+</sup>Al<sub>2</sub>(PO<sub>4</sub>)<sub>2</sub>(OH)<sub>2</sub>·6H<sub>2</sub>O

Kayrobertsonit to bardzo rzadki uwodniony fosforan manganu i glinu, tworzący mikroskopijne, bezbarwne lub bladoróżowe kryształy.

## Charakterystyka Kayrobertsonit jest uwodnionym fosforanem manganu i glinu, należącym do grupy laueitu. Występuje w postaci bardzo małych, listewkowych lub tabliczkowych kryształów, rzadko przekraczających 0.5 mm długości. Zazwyczaj tworzy niewielkie, promieniste agregaty lub rozetki. Kryształy są przezroczyste i bezbarwne, czasami z bladoróżowym lub brzoskwiniowym odcieniem, wykazując szklisty połysk. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się stosunkowo niewielką twardością, wynoszącą około 3 w skali Mohsa. Jego gęstość jest niewielka, obliczona na 2.45 g/cm³. Kryształy wykazują doskonałą łupliwość w jednym kierunku. ## Historia i nazwa Kayrobertsonit został opisany po raz pierwszy w 2010 roku przez Anthony'ego R. Kampfa i jego zespół. Nazwa minerału honoruje Kay Robertson (1914-2007), amerykańską kolekcjonerkę i promotorkę mineralogii, znaną ze swojej rozległej kolekcji miniatur mineralogicznych i wspierania społeczności kolekcjonerskiej.

Właściwości

Twardość Mohsa
3
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
2.45
Łupliwość
Doskonała wg {010}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty
Układ krystaliczny
Trójskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja kayrobertsonitu jest możliwa praktycznie wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak rentgenowska analiza strukturalna (XRD) i spektroskopia chemiczna (EDS/WDS). Wizualnie jest nierozróżnialny od wielu innych rzadkich fosforanów z grupy laueitu. Charakterystyczne są mikroskopijne, listewkowe kryształy w promienistych skupieniach, występujące w specyficznym środowisku pegmatytowym. ## Odróżnianie od podobnych Kayrobertsonit można pomylić z innymi minerałami z grupy laueitu, takimi jak laueit, stewartyt czy pseudolaueit. Różnią się one składem chemicznym (np. obecnością żelaza zamiast manganu) i subtelnymi różnicami w parametrach krystalograficznych, co wymaga potwierdzenia laboratoryjnego. ## Formy kryształów Tworzy spłaszczone, listewkowe lub tabliczkowe kryształy o pokroju wydłużonym wzdłuż osi krystalograficznej. Kryształy te często łączą się w niewielkie, promieniste lub rozetkowe agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Kayrobertsonit jest minerałem wtórnym, powstającym w złożonych pegmatytach granitowych bogatych w fosforany. Tworzy się w wyniku hydrotermalnych przeobrażeń pierwotnych fosforanów manganu, takich jak tryplit, w strefach utleniania. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi fosforanami. W lokalizacji typowej (kopalnia Foote) znaleziono go w towarzystwie strengitu, rockbridgeitu, laueitu, stewartytu, jahnsytu-(CaMnMn) i wardytu. ## Lokalizacje Potwierdzono jego występowanie jedynie w dwóch miejscach na świecie. Lokalizacją typową jest kopalnia Foote Lithium Co. w hrabstwie Cleveland w Karolinie Północnej, USA. Drugim znanym stanowiskiem jest kamieniołom Córrego do Urucum w Minas Gerais w Brazylii.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jako minerał mikroskopowy, kayrobertsonit jest ceniony przede wszystkim przez kolekcjonerów specjalizujących się w "micromountach" oraz minerałach rzadkich i systematycznych. Najwyżej oceniane są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, promieniste agregaty. Ważna jest również bogata asocjacja z innymi rzadkimi fosforanami na tej samej matrycy skalnej. Kolor, ze względu na jego bladość, ma drugorzędne znaczenie. ## Popularne stanowiska Oba znane stanowiska - kopalnia Foote w USA i kamieniołom Córrego do Urucum w Brazylii - dostarczają okazów o znaczeniu kolekcjonerskim, przy czym materiał z lokalizacji typowej jest historycznie najważniejszy.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy kayrobertsonitu są niezwykle delikatne i małe, dlatego nie zaleca się czyszczenia mechanicznego ani chemicznego. Wszelkie próby czyszczenia mogą zniszczyć kruche kryształy. Najlepiej pozostawić je w stanie nienaruszonym. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, chemikaliami, ultradźwiękami oraz nagłymi zmianami temperatury. Minerał jest wrażliwy na odwodnienie, co może prowadzić do jego uszkodzenia. Należy chronić go przed kurzem i wibracjami. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów wyłącznie w szczelnych, zamykanych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed uszkodzeniami fizycznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Ekspozycja powinna odbywać się tylko pod powiększeniem, bez bezpośredniego kontaktu z okazem.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej