Jungite

Wzór chemiczny: Ca₂Zn²₄Fe³⁺₈(PO₄)₉(OH)₉·₁₆H₂O

Jungit to bardzo rzadki, uwodniony fosforan cynku, wapnia i żelaza, tworzący charakterystyczne, jasnożółte agregaty o niskiej twardości.

## Charakterystyka Jungit jest bardzo rzadkim, złożonym, uwodnionym fosforanem cynku, wapnia i żelaza. Występuje w postaci drobnych, listewkowych lub tabliczkowych kryształów, które najczęściej tworzą rozetowe lub sferulityczne agregaty. Jego typowy wygląd to jasnożółte, promieniste skupienia na powierzchni innych minerałów, zwłaszcza w kawernach skał fosforanowych. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest niezwykle miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi zaledwie 1, co oznacza, że można go zarysować paznokciem. Jest przeświecający do nieprzezroczystego, o połysku opisywanym jako perłowy lub matowy. Gęstość obliczona wynosi 2,843 g/cm³. Wykazuje wyraźną łupliwość w jednym kierunku. ## Barwy i odmiany Jungit ma charakterystyczną, jaskrawą barwę, od jasnożółtej po zielonkawożółtą. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Minerał został opisany po raz pierwszy w 1977 roku. Jego nazwa honoruje Gerharda Junga (1926-1998), niemieckiego kolekcjonera minerałów z Schrambergu, który jako pierwszy znalazł ten minerał. Miejscem typowym jest pegmatyt Hagendorf South w Bawarii, w Niemczech.

Właściwości

Twardość Mohsa: 1
Połysk: Perłowy
Rysa: Yellow
Gęstość: 2.843
Łupliwość: {010}
Przezroczystość: Translucent,Opaque
Układ krystaliczny: Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Jungit można rozpoznać po jego charakterystycznej, jasnożółtej barwie, bardzo niskiej twardości (1 w skali Mohsa) oraz typowych, rozetowych lub sferulitycznych agregatach. Żółta rysa jest również cechą diagnostyczną. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi minerałami fosforanowymi o żółtej barwie. Odróżnia go ekstremalnie niska twardość, forma skupień oraz specyficzne środowisko występowania w pegmatytach fosforanowych. Dokładna identyfikacja wymaga jednak zaawansowanych metod analitycznych. ## Formy kryształów Tworzy bardzo małe, listewkowe lub tabliczkowe kryształy, które zazwyczaj łączą się w promieniste, rozetowe lub sferulityczne agregaty. Pojedyncze, dobrze wykształcone kryształy są niezwykle rzadkie.

Środowisko występowania

## Geneza Jungit jest wtórnym minerałem fosforanowym, który powstaje w strefach utleniania złóż zawierających minerały fosforanowe, zwłaszcza w pegmatytach granitowych bogatych w fosforany. Tworzy się w wyniku przeobrażenia wcześniejszych minerałów, takich jak zwieselit. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami fosforanowymi, takimi jak strengit, fosfosyderyt, rockbridgeit, a także z kwarcem i hematytem. Występuje na powierzchni tych minerałów lub wypełnia niewielkie szczeliny. ## Lokalizacje Jest to minerał bardzo rzadki, znany zaledwie z kilku miejsc na świecie. Najważniejszą i typową lokalizacją jest pegmatyt Hagendorf South w Waidhaus, w Bawarii (Niemcy). Poza tym odnotowano jego wystąpienia w Hiszpanii (kopalnia "La Paloma", Murcja) oraz w Portugalii (m.in. w Mangualde).

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy jungitu to te, które posiadają dobrze uformowane, wyraźne agregaty rozetowe o intensywnej, jasnożółtej barwie. Ważny jest również kontrast z matrycą skalną oraz obecność minerałów towarzyszących. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, okazy oceniane są głównie pod kątem estetyki całego skupienia i jego bogactwa na powierzchni skały.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy jungitu są ekstremalnie delikatne i miękkie. Czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć bardzo ostrożnie strumienia sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą, która może uszkodzić minerał. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, chemikaliami, kwasami i detergentami. Ze względu na bardzo niską twardość (1 w skali Mohsa) jest podatny na zarysowania i uszkodzenia mechaniczne od najmniejszego dotyku. Należy chronić go przed wibracjami i uderzeniami. ## Przechowywanie Okazy jungitu powinny być przechowywane wyłącznie w zamykanych pudełkach typu "micromount", z dala od innych minerałów, które mogłyby go uszkodzić. Nie nadaje się do ekspozycji otwartej. Należy go chronić przed kurzem i wilgocią.