Jôkokuite
Wzór chemiczny: Mn<sup>2+</sup>S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>·5H<sub>2</sub>O
Jôkokuit to uwodniony siarczan manganu, tworzący bladoróżowe, pryzmatyczne kryształy i skorupiaste naloty.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 2.5
- Połysk
- Vitreous
- Rysa
- White
- Gęstość
- 2.03
- Łupliwość
- Perfect on {1-10}
- Przełam
- Conchoidal
- Przezroczystość
- Transparent to translucent
- Układ krystaliczny
- Triclinic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne jôkokuitu to jego bladoróżowa barwa, występowanie w formie małych, pryzmatycznych kryształów lub nalotów oraz rozpuszczalność w wodzie. Reakcja na wilgoć jest jednym z najprostszych testów, choć niszczącym. Minerał ten jest również nietrwały w suchym powietrzu, gdzie może ulec dehydratacji. ## Odróżnianie od podobnych Jôkokuit można pomylić z innymi różowymi, wtórnymi siarczanami. Odróżnienie od podobnych minerałów, takich jak bieberyt (siarczan kobaltu), wymaga zaawansowanych analiz chemicznych (EDS, XRD), ponieważ ich właściwości fizyczne i wygląd mogą być zbliżone. Kluczowe jest potwierdzenie dominacji manganu w składzie. ## Formy kryształów Kryształy jôkokuitu są pryzmatyczne, wydłużone i często zakończone spiczasto. Zazwyczaj tworzą niewielkie, promieniste lub igiełkowe agregaty. Występują także w postaci cienkich skorup i nalotów na skałach.
Środowisko występowania
## Geneza Jôkokuit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (oksydacji) złóż kruszców manganu. Tworzy się w wyniku wietrzenia minerałów pierwotnych, takich jak rodochrozyt, w warunkach niskiej wilgotności, najczęściej w wyrobiskach kopalnianych. Jest produktem działalności post-kopalnianej. ## Asocjacje mineralne Na stanowisku typowym jôkokuit współwystępuje z takimi minerałami jak ilesyt, rozenit, melanteryt, gips, rodochrozyt oraz siarka rodzima. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i opisanym miejscem występowania jôkokuitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Jôkoku na półwyspie Oshima, w prefekturze Hokkaido, w Japonii.
Rzadkość
Ekstremalnie rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy jôkokuitu to te z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami pryzmatycznymi, tworzącymi atrakcyjne, promieniste agregaty. Ważny jest intensywny, bladoróżowy kolor oraz kontrast z matrycą skalną. Ze względu na ekstremalną rzadkość, każdy okaz z widocznymi kryształami jest uważany za wartościowy. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów jôkokuitu to jego miejsce typowe - kopalnia Jôkoku w Japonii. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle trudny do zdobycia i bardzo rzadko pojawia się na rynku kolekcjonerskim.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Jôkokuit jest rozpuszczalny w wodzie, dlatego absolutnie nie wolno go czyścić na mokro. Do usuwania kurzu można używać wyłącznie miękkiego pędzelka lub sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, parą wodną i wszelkimi płynami. Minerał jest bardzo wrażliwy na wilgoć i może ulec całkowitemu rozpuszczeniu. Należy chronić go przed wysoką temperaturą, która może spowodować utratę wody z jego struktury (dehydratację) i zniszczenie okazu. ## Przechowywanie Okazy jôkokuitu muszą być przechowywane w szczelnych, suchych pojemnikach, najlepiej z dodatkiem środka pochłaniającego wilgoć (np. żelu krzemionkowego). Powinny być eksponowane z dala od bezpośredniego światła słonecznego i źródeł ciepła, w stabilnych warunkach temperaturowych.