Johninnesite

Wzór chemiczny: Na<sub>2</sub>Mn<sup>2+</sup><sub>9</sub>Mg<sub>7</sub>(As<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>2</sub>(Si<sub>6</sub>O<sub>17</sub>)<sub>2</sub>(OH)<sub>8</sub>

Johninnesyt to bardzo rzadki, złożony krzemian i arsenian sodu, manganu i magnezu, tworzący brązowe, tabliczkowe kryształy.

## Charakterystyka Johninnesyt jest niezwykle rzadkim minerałem z grupy krzemianów i arsenianów. Występuje w postaci niewielkich, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, zwykle zgrupowanych w promieniste lub wachlarzowate agregaty. Jego struktura krystaliczna jest bardzo złożona. Typowe okazy mają barwę od jasnobrązowej do czerwonobrązowej i wykazują szklisty połysk. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością około 4 w skali Mohsa. Ma szklisty połysk i jest przeświecający. Gęstość johninnesytu wynosi około 3,45 g/cm³. Wykazuje doskonałą łupliwość w jednym kierunku. ## Barwy i odmiany Johninnesyt występuje w odcieniach brązu, od jasnego po czerwonawy. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Johna Innesa (1933-2012), geologa z Broken Hill w Nowej Południowej Walii (Australia), który jako pierwszy znalazł ten minerał. Został on opisany i zatwierdzony jako nowy gatunek mineralny w 1986 roku przez Petera J. Dunna, Pete'a J. Sturma i Allana J. Criddle'a. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość, johninnesyt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych zbieraczy rzadkich minerałów.

Właściwości

Twardość Mohsa
4
Połysk
Vitreous
Rysa
Pale brown
Gęstość
3.45
Łupliwość
Perfect on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Triclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Johninnesyt można rozpoznać po jego charakterystycznym brązowym kolorze, tabliczkowej formie kryształów, promienistych agregatach i występowaniu w specyficznym środowisku geologicznym. Doskonała łupliwość w jednym kierunku jest również cechą pomocniczą. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi rzadkimi krzemianami manganu z Broken Hill, takimi jak piemontyt czy inne minerały z grupy piroksmangitu. Ostateczne odróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub analiza chemiczna (EDS/WDS), ze względu na współwystępowanie z wieloma podobnymi wizualnie minerałami. ## Formy kryształów Tworzy spłaszczone, tabliczkowe lub listewkowe kryształy, które często układają się w wachlarzowate lub promieniste agregaty. Kryształy są niewielkie, rzadko przekraczają kilka milimetrów długości.

Środowisko występowania

## Geneza Johninnesyt jest minerałem pochodzenia metamorficznego. Powstaje w złożach rud cynku, ołowiu i manganu, które zostały poddane metamorfizmowi wysokiego stopnia. Występuje w skałach bogatych w mangan i krzem, w asocjacji z innymi rzadkimi minerałami. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z takimi minerałami jak galena, sfaleryt, bustamit, rodochrozyt, kwarc, kalcyt, a także z innymi rzadkimi arsenianami i krzemianami manganu typowymi dla złoża Broken Hill. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania (lokalizacją typową) johninnesytu na świecie jest złoże Broken Hill w Nowej Południowej Walii w Australii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy to te z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, promieniste agregaty. Ważny jest również kontrast z matrycą skalną oraz obecność rzadkich minerałów towarzyszących. Ze względu na rzadkość, każdy dobrze zidentyfikowany okaz ma wysoką wartość dla kolekcjonerów specjalizujących się w systematyce lub minerałach złoża Broken Hill. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów to historyczne złoże Broken Hill w Australii. Minerał ten jest znajdowany niezwykle rzadko, a nowe okazy praktycznie nie trafiają na rynek. Większość materiału znajduje się w kolekcjach instytucjonalnych i starych, specjalistycznych zbiorach prywatnych.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Z uwagi na obecność arsenu, należy unikać wdychania pyłu. Mycie rąk po kontakcie z minerałem jest zalecane. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą i chemikaliami, zwłaszcza kwasami, które mogą uszkodzić minerał. Jest stosunkowo miękki i kruchy, dlatego trzeba chronić go przed uderzeniami i zarysowaniem. Nie należy go podgrzewać ani poddawać ultradźwiękom. ## Przechowywanie Przechowywać w stabilnych warunkach, z dala od wilgoci i kurzu, najlepiej w zamykanym pudełku klaserowym. Należy go trzymać oddzielnie od twardszych minerałów, aby uniknąć porysowania.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej