Joegoldsteinite

Wzór chemiczny: Mn<sup>2+</sup>Cr<sup>3+</sup><sub>2</sub>S<sup>2-</sup><sub>4</sub>

Joegoldsteinite to ekstremalnie rzadki siarczek manganu i chromu, zidentyfikowany wyłącznie w meteorytach enstatytowych.

## Charakterystyka Joegoldsteinite jest minerałem z grupy siarczków, należącym do strukturalnej grupy linneitu. Został zidentyfikowany w postaci pojedynczych, bardzo małych ziaren, zwykle o wielkości nieprzekraczającej 100 mikrometrów. Występuje jako wrostki w innych minerałach siarczkowych, głównie w daubréelicie. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, jego cechy wizualne nie są możliwe do oceny gołym okiem. ## Właściwości fizyczne Jako minerał nieprzezroczysty, posiada metaliczny połysk. Jego twardość i gęstość nie zostały precyzyjnie zmierzone z powodu wielkości próbek, ale są szacowane na podstawie analogii z innymi minerałami z grupy linneitu. ## Historia i nazwa Minerał został oficjalnie uznany przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2015 roku (IMA2015-078). Jego nazwa honoruje Josepha I. Goldsteina (1939–2015), wybitnego amerykańskiego naukowca, pioniera w dziedzinie badań meteorytów i analizy mikroprobowej, który wniósł ogromny wkład w rozumienie procesów zachodzących w ciałach macierzystych planet.

Właściwości

Połysk
Metaliczny
Przezroczystość
Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny
Regularny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja joegoldsteinitu jest możliwa wyłącznie za pomocą zaawansowanych technik laboratoryjnych. Wymaga analizy składu chemicznego przy użyciu mikrosondy elektronowej (EDS/WDS) oraz badań struktury krystalicznej metodą dyfrakcji elektronów wstecznie rozproszonych (EBSD). W obrazie z mikroskopu skaningowego (BSE) jawi się jako fazy o pośredniej jasności, wtopione w daubréelit. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi siarczkami z grupy linneitu, takimi jak daubréelit (FeCr₂S₄) czy indyt (FeIn₂S₄), z którymi tworzy roztwory stałe. Rozróżnienie opiera się wyłącznie na precyzyjnym pomiarze proporcji manganu, żelaza i chromu w analizie chemicznej. ## Formy kryształów Obserwowany jest wyłącznie w formie anhedralnych (nieforemnych) ziaren, występujących jako inkluzje w obrębie większych kryształów innych siarczków.

Środowisko występowania

## Geneza Joegoldsteinite powstaje w ekstremalnie redukcyjnych warunkach, przy bardzo niskiej fugatywności (lotności) tlenu i siarki. Takie środowisko panowało we wnętrzu ciał macierzystych chondrytów enstatytowych typu EL, z których pochodzą meteoryty zawierające ten minerał. Krystalizował z pierwotnej materii Układu Słonecznego w trakcie procesów metamorficznych zachodzących na planetoidach. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w ścisłej asocjacji z innymi siarczkami typowymi dla meteorytów enstatytowych. Najczęściej jest znajdowany jako wrostek w daubréelicie, a także w towarzystwie troilitu, niningerytu, alabandynu oraz metali: kamacytu i taenitu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania joegoldsteinitu jest meteoryt Indarch, chondryt enstatytowy typu EL6, który spadł w 1891 roku na terenie dzisiejszego Azerbejdżanu. Jest to lokalizacja typowa dla tego minerału.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Joegoldsteinite nie występuje na rynku kolekcjonerskim i nie jest przedmiotem handlu. Jego wartość jest czysto naukowa. Okazy meteorytu Indarch, w których został zidentyfikowany, znajdują się w kolekcjach instytucjonalnych i muzealnych, takich jak Centrum Badań Meteorytów na Uniwersytecie Stanowym Arizony. Dla instytucji naukowej wartościowy jest każdy, nawet najmniejszy fragment zawierający ten minerał, który pozwala na prowadzenie dalszych badań.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na mikroskopijny rozmiar i występowanie w postaci inkluzji w delikatnej matrycy meteorytowej, okazy z joegoldsteinitem nie podlegają czyszczeniu w tradycyjnym tego słowa znaczeniu. Wszelkie interwencje prowadzone są wyłącznie w warunkach laboratoryjnych. ## Czego unikać Należy unikać wszelkich chemikaliów, wilgoci, ultradźwięków oraz gwałtownych zmian temperatury. Matryca meteorytów enstatytowych jest bardzo wrażliwa na warunki ziemskie, szczególnie na utlenianie w kontakcie z wilgocią i tlenem z atmosfery. ## Przechowywanie Okazy zawierające joegoldsteinite, będące fragmentami cennych naukowo meteorytów, wymagają przechowywania w specjalistycznych warunkach. Najczęściej stosuje się eksykatory wypełnione azotem lub innym gazem obojętnym, aby zapobiec degradacji minerałów.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej