Janggunite
Wzór chemiczny: (Mn⁴⁺,Mn²⁺,Fe³⁺)₆O₈(OH)₆
Janggunit jest rzadkim tlenowodorotlenkiem manganu i żelaza, tworzącym skupienia włóknistych lub listewkowych kryształów o metalicznym połysku.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 2-3
- Barwa
- black
- Połysk
- Metallic
- Rysa
- brownish black to dark brown
- Gęstość
- 3.59
- Łupliwość
- one direction
- Przełam
- Uneven
- Przezroczystość
- Opaque
- Układ krystaliczny
- Orthorhombic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Janggunit można rozpoznać po jego charakterystycznej formie występowania - tworzy promieniste, włókniste lub listewkowe agregaty o ciemnobrązowej do czarnej barwie i metalicznym połysku. Cechą diagnostyczną jest również jego niska twardość oraz czerwonawobrązowa rysa. Występuje w strefach utleniania złóż manganu. ## Odróżnianie od podobnych Janggunit bywa mylony z innymi tlenkami manganu, takimi jak piroluzyt, hollandyt czy todorokit. Od piroluzytu różni się czerwonawobrązową rysą (piroluzyt ma czarną) i zazwyczaj bardziej włóknistą formą. Odróżnienie od todorokitu i innych rzadkich tlenków manganu często wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Formy kryształów Kryształy janggunitu są bardzo małe, listewkowe lub igiełkowe, wydłużone wzdłuż jednej osi. Zazwyczaj tworzą promieniste, gwiaździste lub włókniste agregaty, a także skupienia ziemiste i masywne.
Środowisko występowania
## Geneza Janggunit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (wietrzenia) hydrotermalnych złóż manganu. Tworzy się w wyniku przeobrażeń wcześniejszych minerałów manganu w warunkach niskich temperatur i ciśnień, przy dostępie tlenu atmosferycznego. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi tlenkami i wodorotlenkami manganu, takimi jak todorokit, birnessyt, piroluzyt, kryptomelan, a także z kalcytem, kutnohorytem i goethytem. ## Lokalizacje Najważniejszym i typowym miejscem występowania janggunitu jest kopalnia Janggun w Korei Południowej. Znany jest również z kilku innych lokalizacji na świecie, w tym z kopalni Ōmori w prefekturze Iwate w Japonii oraz z kopalni Silver Monument w hrabstwie Grant w Nowym Meksyku, USA.
Rzadkość
Rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, promienistymi agregatami włóknistych lub listewkowych kryształów, wyraźnie odcinające się od skały macierzystej. Ważna jest estetyka kompozycji oraz brak uszkodzeń delikatnych igiełek. Okazy z lokalizacji typowej (kopalnia Janggun) są szczególnie poszukiwane. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej pożądane okazy pochodzą z kopalni Janggun w Korei Południowej. Dobrej jakości materiał kolekcjonerski pochodzi również z Japonii (kopalnia Ōmori).
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy janggunitu są bardzo delikatne i kruche. Należy je czyścić wyłącznie za pomocą miękkiego pędzelka, na sucho, w celu usunięcia kurzu. Użycie wody, a zwłaszcza myjek ultradźwiękowych, jest wysoce niewskazane i może prowadzić do rozpadu agregatów. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, kwasami i innymi chemikaliami. Kruche agregaty są wrażliwe na wstrząsy, uderzenia i ścieranie. Nie należy wystawiać okazów na działanie wysokiej temperatury. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów janggunitu w zamykanych pudełkach klaserowych, z dala od kurzu i wilgoci. Ze względu na jego kruchość, powinien być odizolowany od twardszych minerałów, aby uniknąć zarysowań i uszkodzeń mechanicznych.