Incomsartorite

Wzór chemiczny: Tl<sup>1+</sup><sub>6</sub>Pb<sup>2+</sup><sub>144</sub>As<sup>3+</sup><sub>246</sub>S<sup>2-</sup><sub>516</sub>

Incomsartoryt to bardzo rzadki, ołowiano-szary siarkosól ołowiu, arsenu i talu, tworzący igiełkowe kryształy w złożach hydrotermalnych.

## Charakterystyka Incomsartoryt jest złożoną siarkosolą ołowiu, arsenu i talu. Tworzy wydłużone, igiełkowe lub włosowate kryształy, często splątane w filcowate agregaty. Poszczególne kryształy są elastyczne i giętkie. Minerał ma metaliczny połysk i ołowiano-szarą barwę, czasami z matowym, czarnym nalotem. ## Właściwości fizyczne Połysk minerału jest metaliczny. Jest nieprzezroczysty. Ze względu na drobnokrystaliczną postać, dokładne określenie twardości i gęstości jest trudne; gęstość obliczona na podstawie wzoru i parametrów komórki wynosi 5.82 g/cm³. ## Barwy i odmiany Incomsartoryt występuje w kolorze ołowiano-szarym. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od łacińskiego słowa *incompertus* (nieznany, ukryty) oraz nazwy minerału sartoryt, co nawiązuje do jego złożonej, "ukrytej" struktury krystalograficznej, która jest nadstrukturą sartorytu. Został opisany jako nowy minerał w 2015 roku przez zespół badaczy pod kierownictwem Dan Topa, po zbadaniu materiału z kamieniołomu Lengenbach w Szwajcarii. ## Zastosowania Incomsartoryt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego ze względu na swoją rzadkość i skomplikowaną strukturę.

Właściwości

Połysk
Metaliczny
Rysa
Czarna
Gęstość
5.82
Łupliwość
Dobra wg {010}
Przezroczystość
Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Incomsartoryt jest trudny do zidentyfikowania wizualnie bez specjalistycznego sprzętu. Charakterystyczne są skupienia bardzo drobnych, elastycznych, igiełkowych lub włosowatych kryształów o metalicznym, ołowiano-szarym połysku. Występuje w specyficznym środowisku geologicznym - dolomitach w kamieniołomie Lengenbach. Pewna identyfikacja wymaga zaawansowanych metod, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) i analiza chemiczna (EDS/WDS). ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z wieloma innymi siarkosolami ołowiu i arsenu występującymi w Lengenbach, takimi jak sartoryt, baumhaueryt, rathyt czy dufrénoysyt, które tworzą podobne morfologicznie kryształy. Wizualne odróżnienie jest praktycznie niemożliwe i wymaga analizy laboratoryjnej w celu określenia składu chemicznego i struktury krystalicznej. ## Formy kryształów Tworzy bardzo cienkie, wydłużone, igiełkowe kryształy, osiągające do 2 mm długości, ale o grubości zaledwie kilku mikrometrów. Kryształy są często zgrupowane w splątane, filcowate lub wełniste agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Incomsartoryt powstaje w wyniku procesów hydrotermalnych w żyłach przecinających skały dolomitowe. Jest produktem krystalizacji z roztworów bogatych w ołów, arsen, tal i siarkę w stosunkowo niskich temperaturach. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi siarkosolami ołowiu i arsenu, takimi jak sartoryt, baumhaueryt, rathyt, dufrénoysyt, a także z realgarem, aurypigmentem i pirytem. Występuje bezpośrednio na podłożu z dolomitu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania incomsartorytu na świecie jest kamieniołom Lengenbach w dolinie Binn (Binntal) w kantonie Valais w Szwajcarii. Jest to lokalizacja typowa dla tego minerału.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu incomsartorytu zależy od bogactwa i estetyki agregatów igiełkowych kryształów. Najbardziej cenione są okazy z gęstymi, ale dobrze zdefiniowanymi skupieniami na kontrastującym, jasnym podłożu dolomitowym. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi siarkosolami z Lengenbach. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kamieniołom Lengenbach w Szwajcarii. Materiał kolekcjonerski jest niezwykle rzadki i dostępny niemal wyłącznie na specjalistycznych giełdach lub poprzez wymianę między kolekcjonerami specjalizującymi się w minerałach tej lokalizacji.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy incomsartorytu są niezwykle delikatne. Należy unikać czyszczenia mechanicznego. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości do usunięcia kurzu. Kontakt z wodą lub innymi chemikaliami jest niewskazany. ## Czego unikać Należy unikać wszelkich chemikaliów, zwłaszcza kwasów, które mogą gwałtownie reagować z siarkosolami. Minerał jest wrażliwy na uszkodzenia mechaniczne - nawet dotyk może zniszczyć delikatne, igiełkowe kryształy. Należy chronić go przed wysoką temperaturą i wilgocią. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w szczelnych, wyściełanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Ekspozycja powinna odbywać się w zamkniętych gablotach, z dala od bezpośredniego światła słonecznego i źródeł wibracji.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej