Hydroniumjarosite

Wzór chemiczny: (H₃O)Fe³⁺₃(S⁶⁺O₄)₂(OH)₆

Hydroniumjarosyt to uwodniony siarczan żelaza z grupy ałunitu, tworzący mikroskopijne, żółtobrązowe kryształy, często w formie ziemistych nalotów.

## Charakterystyka Hydroniumjarosyt jest minerałem z grupy ałunitu, będącym uwodnionym siarczanem żelaza. Występuje najczęściej w postaci bardzo drobnych, mikroskopijnych kryształów o tabliczkowym lub romboedrycznym kształcie. Zazwyczaj tworzy ziemiste, pylaste lub zbite agregaty, a także naskorupienia i naloty. Jego wygląd jest niepozorny, a identyfikacja gołym okiem jest praktycznie niemożliwa i wymaga analizy laboratoryjnej. ## Właściwości fizyczne Kryształy hydroniumjarosytu wykazują połysk szklisty do matowego, w zależności od formy występowania. Minerał jest przeświecający do nieprzezroczystego. Twardość w skali Mohsa wynosi od 3.5 do 4.5, a jego gęstość to około 3.13 g/cm³. ## Barwy i odmiany Minerał ten przybiera barwy od jasnożółtej, przez żółtobrązową, do brązowej. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa hydroniumjarosyt nawiązuje do jego składu chemicznego - obecności jonów hydroniowych (H₃O⁺) - oraz do jego strukturalnego podobieństwa do jarosytu. Minerał został po raz pierwszy opisany w 1962 roku przez S. B. Hendricks.

Właściwości

Twardość Mohsa: 4-4.5
Barwa: Amber-yellow to dark brown.
Połysk: Sub-adamantine to vitreous, resinous on fracture surfaces.
Rysa: Pale yellow
Gęstość: 2.9
Łupliwość: Distinct on {0001}
Przełam: Irregular/Uneven,Sub-Conchoidal
Przezroczystość: Translucent
Układ krystaliczny: Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Makroskopowe rozpoznanie hydroniumjarosytu jest niemożliwe. Identyfikacja wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub spektroskopia w podczerwieni (IR). W terenie można go podejrzewać w strefach utleniania złóż siarczkowych, gdzie tworzy żółte lub brązowe, ziemiste naloty. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami z grupy jarosytu (jarosytem, natrojarosytem), a także z innymi wtórnymi siarczanami żelaza, takimi jak goethyt czy limonit. Odróżnienie od nich jest możliwe wyłącznie za pomocą analizy chemicznej i strukturalnej. ## Formy kryształów Tworzy mikroskopijne, tabliczkowe lub romboedryczne kryształy, które zazwyczaj występują w postaci ziemistych, pylastych lub zbitych mas i naskorupień.

Środowisko występowania

## Geneza Hydroniumjarosyt jest minerałem wtórnym, powstającym w kwaśnym, bogatym w siarczany środowisku. Tworzy się w strefach utleniania (wietrzenia) złóż kruszców, zwłaszcza pirytu i innych siarczków żelaza. Powstaje również w wyniku procesów hydrotermalnych oraz w osadach jezior wulkanicznych. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi minerałami strefy utleniania, takimi jak jarosyt, natrojarosyt, goethyt, hematyt, piryt, ałunit i kwarc. ## Lokalizacje Potwierdzone stanowiska hydroniumjarosytu znajdują się w wielu miejscach na świecie. Do najważniejszych należą m.in. kopalnia Apex w St. George, Utah (USA); Iron Monarch quarry w Australii Południowej; wyspa Vulcano we Włoszech; kopalnia Chuquicamata w Chile; a także w Niemczech (Tereny górnicze Ronneburg) i Hiszpanii (Rio Tinto).

Rzadkość

Niezbyt pospolity

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Hydroniumjarosyt nie jest minerałem cenionym przez typowych kolekcjonerów ze względu na swój nieatrakcyjny, ziemisty wygląd i mikroskopijne kryształy. Jego wartość jest głównie naukowa. Dla specjalistycznych kolekcji (tzw. "mikromontów") poszukiwane są okazy z dobrze wykształconymi, choć wciąż mikroskopijnymi, kryształami, pochodzące z dokładnie określonej lokalizacji.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy hydroniumjarosytu są bardzo kruche i wrażliwe. Czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. W razie konieczności można użyć sprężonego powietrza do usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą, która może spowodować rozpad agregatów. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. Minerał jest niestabilny w wilgotnym środowisku. Nie należy go podgrzewać ani eksponować na zmiany temperatury. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w suchych warunkach, najlepiej w szczelnie zamykanych pojemnikach lub klaserach, z dala od źródeł wilgoci. Ze względu na jego kruchość, należy unikać umieszczania go w miejscach narażonych na wstrząsy i wibracje.