Hydrohalite

Wzór chemiczny: NaCl·2H₂O

Hydrohalit to uwodniony chlorek sodu, który tworzy się w niskich temperaturach z solanek i jest stabilny tylko poniżej 0,1°C.

## Charakterystyka Hydrohalit jest minerałem z grupy halogenków, stanowiącym uwodnioną formę chlorku sodu (soli kuchennej). Występuje w postaci bezbarwnych lub białych kryształów, które zazwyczaj mają postać igiełkową, włóknistą lub tworzą skupienia ziarniste i masywne. Jest minerałem niestabilnym w warunkach panujących na powierzchni Ziemi - topi się w temperaturze powyżej 0,1°C, uwalniając wodę i pozostawiając po sobie biały, proszkowy nalot halitu. Z tego powodu naturalne okazy są niezwykle rzadkie i trudne do zachowania. ## Właściwości fizyczne Kryształy hydrohalitu są miękkie i kruche. Minerał charakteryzuje się szklistym połyskiem i jest przezroczysty do przeświecającego. Jego gęstość jest znacznie niższa niż gęstość halitu, co wynika z obecności wody w jego strukturze krystalicznej. ## Barwy i odmiany Hydrohalit jest zazwyczaj bezbarwny lub biały. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa hydrohalit nawiązuje do jego składu chemicznego - "hydro" od wody i "halit" od jego bezwodnego odpowiednika. Został po raz pierwszy opisany przez Carla Christiana von Leona w 1826 roku. Minerał był znany już wcześniej jako produkt krystalizacji z solanek w niskich temperaturach. ## Zastosowania Hydrohalit nie ma żadnego praktycznego zastosowania. Jego znaczenie jest czysto naukowe, jako wskaźnik warunków panujących podczas krystalizacji soli w środowiskach o niskiej temperaturze, takich jak niektóre jeziora słone czy obszary polarne. Jest również przedmiotem zainteresowania w kriologii i planetologii, gdyż jego obecność jest postulowana na lodowych księżycach i Marsie.

Właściwości

Twardość Mohsa
1.5-2
Barwa
Colorless to white
Połysk
Vitreous
Rysa
White
Gęstość
0
Łupliwość
Perfect on {110}
Przełam
Conchoidal
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną hydrohalitu jest jego niestabilność w temperaturze pokojowej. Obserwacja topnienia minerału w temperaturze nieznacznie powyżej 0°C z pozostawieniem białego osadu halitu jest jednoznacznym dowodem. W warunkach chłodniczych można zaobserwować jego igiełkowe kryształy. Ma słony smak. ## Odróżnianie od podobnych - **Halit (sól kamienna):** Halit jest stabilny w temperaturze pokojowej i tworzy sześcienne kryształy. Hydrohalit topi się, pozostawiając po sobie halit. - **Lód (H₂O):** Lód topi się w temperaturze 0°C, nie pozostawiając żadnego osadu. Hydrohalit topi się w podobnej temperaturze, ale pozostawia osad soli. - **Inne ewaporaty:** Większość innych minerałów solnych (np. sylwin, gips) jest stabilna w normalnych warunkach. ## Formy kryształów Hydrohalit najczęściej tworzy wydłużone, igiełkowe lub pryzmatyczne kryształy. Występuje również w postaci skupień włóknistych, promienistych agregatów oraz naskorupień.

Środowisko występowania

## Geneza Hydrohalit krystalizuje z silnie stężonych roztworów wodnych chlorku sodu (solanek) w temperaturach poniżej 0,1°C. Jest typowym minerałem kriogenicznym. Powstaje sezonowo w niektórych słonych jeziorach w klimatach zimnych i na obszarach polarnych, wytrącając się z wody morskiej pod lodem. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z halitem (jako produkt jego rozkładu), lodem, mirabilitem, gipsem i innymi ewaporatami powstającymi w niskich temperaturach. ## Lokalizacje Ze względu na swoją niestabilność, potwierdzone stanowiska są nieliczne. Obserwowano go w osadach słonych jezior, m.in. w Wielkim Jeziorze Słonym w Utah (USA), na Syberii (Rosja) oraz w osadach z dna Morza Kaspijskiego. Jego obecność stwierdzono również w postaci inkluzji w kryształach kwarcu z Austrii oraz w lodzie morskim na Antarktydzie i w Arktyce.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Okazy hydrohalitu praktycznie nie istnieją na rynku kolekcjonerskim ze względu na ekstremalne wymagania dotyczące przechowywania. Wartość naukowa jest znacznie większa niż wartość kolekcjonerska. Teoretycznie, dobrze wykształcony, duży i przezroczysty kryształ zachowany w warunkach chłodniczych byłby obiektem o ogromnej wartości dla instytucji badawczych. ## Ceny rynkowe Brak danych o rynku komercyjnym dla tego minerału. ## Popularne stanowiska Minerał ten nie pochodzi z żadnych "popularnych" stanowisk w sensie kolekcjonerskim. Okazy do badań pozyskiwane są podczas ekspedycji naukowych w rejony polarne lub do słonych jezior w okresach zimowych.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazów hydrohalitu nie czyści się ze względu na ich ekstremalną niestabilność. Jakikolwiek kontakt z wodą lub podgrzanie powyżej 0°C spowoduje jego natychmiastowy rozkład. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać temperatur powyżej 0°C. Minerał musi być przechowywany w warunkach chłodniczych. Jest wrażliwy na zmiany wilgotności i bezpośrednie światło, które może go ogrzać. Nie wolno go dotykać gołymi rękami, ponieważ ciepło ciała spowoduje jego topnienie. ## Przechowywanie Jedyne skuteczne przechowywanie to utrzymywanie okazu w szczelnym pojemniku w zamrażarce, w stałej temperaturze poniżej zera. Ekspozycja jest praktycznie niemożliwa poza specjalistycznymi warunkami laboratoryjnymi.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej