Hydroboracite
Wzór chemiczny: CaMg[B<sub>3</sub>O<sub>4</sub>(OH)<sub>3</sub>]<sub>2</sub>·3H<sub>2</sub>O
Wodny boran wapnia i magnezu, tworzący igiełkowe lub włókniste agregaty o jedwabistym połysku, często w formie promienistych skupień przypominających kule.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 3.5
- Połysk
- Szklisty, Jedwabisty
- Rysa
- Biała
- Gęstość
- 2.16 - 2.17
- Łupliwość
- Doskonała na {100}, Dobra na {010}
- Przełam
- Nierówny, Zadziorkowy
- Przezroczystość
- Przezroczysty do Prześwitującego
- Układ krystaliczny
- Jednoskośny
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Cechą charakterystyczną hydroboracytu są jego promieniste, włókniste agregaty o jedwabistym połysku. Często tworzą one kuliste skupienia (sferolity). Reaguje z kwasem solnym, wydzielając ciepło. Jest częściowo rozpuszczalny w gorącej wodzie. Pod płomieniem dmuchawy pęcznieje i topi się, tworząc przezroczyste szkliwo. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi boranami o podobnej formie, takimi jak kolemanit czy uleksyt. Uleksyt często wykazuje efekt "telewizyjnego kamienia" (przewodzenia obrazu), którego brak u hydroboracytu. Kolemanit jest twardszy (4,5 w skali Mohsa) i ma inny pokrój kryształów. Inne minerały włókniste, jak gips (odmiana selenit), są znacznie bardziej miękkie (twardość 2). ## Formy kryształów Kryształy są jednoskośne, ale często wydłużone i igiełkowe, co nadaje im pseudo-tetragonalny wygląd. Najczęściej spotykany w postaci promienisto-włóknistych agregatów, rozet, skupień sferolitycznych oraz zbitych, spilśnionych mas.
Środowisko występowania
## Geneza Hydroboracyt jest minerałem pochodzenia ewaporatowego. Powstaje w wyniku odparowywania wód słonych jezior (playa) w suchym, pustynnym klimacie. Tworzy się w osadach jeziornych bogatych w bor, często w iłach lub marglach, gdzie krystalizuje bezpośrednio z roztworów lub w wyniku przeobrażeń innych, wcześniej powstałych minerałów boranowych. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi minerałami boranowymi, takimi jak kolemanit, uleksyt, inioit, boraks i kernit. Często towarzyszą mu również halit, gips, anhydryt i kalcyt. ## Lokalizacje Znaczące złoża i piękne okazy kolekcjonerskie pochodzą z Kazachstanu (złoże Inder). Występuje także w Turcji (prowincja Balıkesir), w Stanach Zjednoczonych (Dolina Śmierci i hrabstwo Inyo w Kalifornii; Clark County w Nevadzie), w Argentynie (prowincje Salta i Jujuy) oraz w Chinach.
Rzadkość
Niezbyt pospolity
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są dobrze wykształcone, kuliste lub półkuliste agregaty promieniste o wyraźnym jedwabistym połysku. Ważny jest rozmiar tych "kul" oraz ich kompletność i brak uszkodzeń. Okazy na matrycy skalnej są zazwyczaj bardziej pożądane niż pojedyncze, luźne agregaty. Czystość (brak zanieczyszczeń i wrostków iłu) również podnosi wartość okazu. ## Popularne stanowiska Najsłynniejsze okazy kolekcjonerskie, znane z dużych i dobrze uformowanych sferolitów, pochodzą ze złoża boru Inder w Kazachstanie. Wysokiej jakości materiał dostarczają również lokalizacje w Kalifornii (USA) i Turcji.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Należy czyścić go wyłącznie na sucho, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Kontakt z wodą jest absolutnie niewskazany, ponieważ minerał jest w niej częściowo rozpuszczalny i może ulec zmatowieniu lub uszkodzeniu. ## Czego unikać Należy unikać wszelkiego kontaktu z wodą, kwasami i innymi chemikaliami. Minerał jest wrażliwy na zmiany wilgotności i temperatury. Nie należy go podgrzewać ani wystawiać na bezpośrednie działanie promieni słonecznych, które mogą prowadzić do jego dehydratacji i zniszczenia. ## Przechowywanie Okazy hydroboracytu najlepiej przechowywać w zamkniętych, suchych pojemnikach lub gablotach, aby chronić je przed wilgocią i kurzem. Ze względu na jego kruchość i niską twardość, powinien być przechowywany oddzielnie od twardszych minerałów, aby uniknąć zarysowań i uszkodzeń mechanicznych.