Hubbardite

Wzór chemiczny: Mg(H<sub>2</sub>O)<sub>6</sub>[(U<sup>6+</sup>O<sub>2</sub>)<sub>2</sub>O(OH)(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)]<sub>2</sub>·8H<sub>2</sub>O

Hubbardyt to bardzo rzadki, uwodniony siarczan uranylu i magnezu, tworzący mikroskopijne, żółte kryształy o szklistym połysku.

## Charakterystyka Hubbardyt jest minerałem wtórnym z grupy siarczanów uranylu, występującym w postaci niezwykle małych, listewkowych lub igiełkowych kryształów, które rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Tworzy promieniste agregaty i naskorupienia o intensywnie żółtej barwie. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, jego cechy wizualne są trudne do zaobserwowania bez użycia specjalistycznego sprzętu. ## Właściwości fizyczne Kryształy hubbardytu wykazują szklisty połysk. Są kruche, a ich twardość i gęstość nie zostały precyzyjnie zmierzone z powodu niewielkich rozmiarów próbek. Minerał jest przezroczysty do przeświecającego. ## Barwy i odmiany Hubbardyt występuje w jednolitym, jasnożółtym kolorze. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został nazwany na cześć Richarda "Ricka" C. Hubbarda (ur. 1947), amerykańskiego kolekcjonera minerałów z Nowego Meksyku, który dostarczył pierwsze próbki do badań. Został zatwierdzony jako nowy gatunek mineralny przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2018 roku (IMA2018-031). Typowa lokalizacja to kopalnia uranu Giveway-Simplot w rejonie White Canyon w hrabstwie San Juan, Utah, USA. ## Zastosowania Hubbardyt, jako minerał zawierający uran, jest radioaktywny. Nie ma żadnego zastosowania przemysłowego i ma znaczenie wyłącznie naukowe oraz kolekcjonerskie dla wyspecjalizowanych zbieraczy minerałów uranowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Vitreous
Rysa
Light yellow
Gęstość
3.11
Łupliwość
Perfect on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Transparent to translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Rozpoznanie hubbardytu opiera się na jego charakterystycznej formie - drobnych, igiełkowych lub listewkowych kryształów tworzących promieniste skupienia o jasnożółtej barwie. Kluczowa jest lokalizacja (kopalnie uranu w Utah) i współwystępowanie z innymi siarczanami uranylu. Minerał wykazuje silną, zieloną fluorescencję w krótkofalowym świetle UV. Ostateczna identyfikacja wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub spektroskopia. ## Odróżnianie od podobnych Hubbardyt można pomylić z wieloma innymi wtórnymi minerałami uranu o żółtej barwie, takimi jak zippeit, uranofan czy meta-autunit. Odróżnienie gołym okiem jest praktycznie niemożliwe. Różni się od nich subtelnymi odcieniami koloru, formą krystaliczną (widoczną pod dużym powiększeniem) oraz właściwościami chemicznymi i strukturalnymi, które można zbadać jedynie w laboratorium. ## Formy kryształów Kryształy są bardzo małe, igiełkowe lub listewkowe, wydłużone wzdłuż osi [100] i spłaszczone według {010}. Zazwyczaj tworzą promieniste lub gwiaździste agregaty oraz cienkie naskorupienia na skale macierzystej.

Środowisko występowania

## Geneza Hubbardyt jest minerałem wtórnym, który powstaje w strefie utleniania złóż uranu. Krystalizuje w wyniku działalności wód bogatych w siarczany, które oddziałują na pierwotne rudy uranu (uraninit) w obecności magnezu. Tworzy się w pustkach i na powierzchniach spękań w skałach osadowych, głównie piaskowcach. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi siarczanami i krzemianami uranylu. Najczęściej towarzyszą mu gips, heksahydryt, epsomit, bobcookit, wetherillit, zippeit oraz uranofan. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania hubbardytu na świecie jest jego typowa lokalizacja - kopalnia Giveway-Simplot w dystrykcie White Canyon, w hrabstwie San Juan, w stanie Utah, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Atrakcyjność kolekcjonerska hubbardytu zależy od bogactwa i estetyki agregatów krystalicznych na matrycy skalnej. Najbardziej cenione są okazy z dobrze wykształconymi, promienistymi skupieniami o intensywnej, jasnożółtej barwie, które wyraźnie kontrastują z ciemniejszym tłem piaskowca. Ze względu na mikroskopijny charakter kryształów, kluczowa jest ich fotogeniczność pod powiększeniem. ## Popularne stanowiska Jedyne źródło okazów hubbardytu to kopalnia Giveway-Simplot w Utah, USA. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle rzadki i poszukiwany przez wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów uranowych i "mikromountów".

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazów hubbardytu generalnie nie powinno się czyścić. Jakiekolwiek próby mechanicznego lub chemicznego czyszczenia mogą bezpowrotnie zniszczyć delikatne, mikroskopijne kryształy. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości w celu usunięcia luźnych cząstek kurzu. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, która może rozpuścić minerał. Należy go chronić przed wszelkimi chemikaliami, ultradźwiękami oraz wysoką temperaturą. Jako minerał uranowy jest radioaktywny, dlatego należy ograniczać bezpośrednią ekspozycję i zawsze myć ręce po kontakcie z okazem. ## Przechowywanie Okazy hubbardytu należy przechowywać w zamkniętych, szczelnych pojemnikach (typu "micromount box"), aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Ze względu na radioaktywność, powinien być przechowywany z dala od miejsc stałego przebywania ludzi, w odpowiednio oznakowanym miejscu.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej