Hotsonite

Wzór chemiczny: Al₅(S₆+O₄)(PO₄)(OH)₁₀·₈H₂O

Hotsonit jest uwodnionym fosforanosiarczanem glinu, tworzącym miękkie, kredowobiałe masy i agregaty.

## Charakterystyka Hotsonit to minerał z grupy fosforanów, chemicznie klasyfikowany jako uwodniony fosforanosiarczan glinu. Występuje w postaci bardzo drobnoziarnistych, zwartych lub ziemistych mas, które z wyglądu przypominają kredę lub glinę. Poszczególne kryształy są mikroskopijnej wielkości, zwykle poniżej 5 mikrometrów, i mają formę cienkich, heksagonalnych płytek. Ze względu na swoją strukturę i niewielki rozmiar kryształów, makroskopowo tworzy miękkie, matowe agregaty. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się bardzo małą twardością, wynoszącą około 1 w skali Mohsa, co oznacza, że jest niezwykle miękki i można go zarysować paznokciem. Ma matowy lub ziemisty połysk i jest nieprzezroczysty. Jego gęstość jest niska, wynosi około 2,06 g/cm³. ## Barwy i odmiany Hotsonit jest zazwyczaj biały lub kredowobiały. Nie wyróżniono żadnych jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od miejsca jego odkrycia – farmy Hotson w dystrykcie Namaqualand w Republice Południowej Afryki. Został on po raz pierwszy opisany i zatwierdzony jako nowy minerał przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1983 roku. Odkrycia dokonała grupa mineralogów: Beukes, Schoch, De Bruiyn, Van der Westhuizen i Bok.

Właściwości

Twardość Mohsa: 1
Połysk: Ziemisty
Rysa: Biała
Gęstość: 2.06
Łupliwość: Doskonała według {0001}
Przełam: Nierówny
Przezroczystość: Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny: Trigonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi hotsonitu są jego kredowobiały wygląd, bardzo niska twardość (około 1 w skali Mohsa) oraz występowanie w formie zwartych, ziemistych mas. Jest miękki w dotyku i sprawia wrażenie materiału gliniastego. ## Odróżnianie od podobnych Hotsonit można pomylić z innymi białymi, ziemistymi minerałami wtórnymi, takimi jak kaolinit, halloysyt czy gibbsyt. Rozróżnienie go od tych minerałów zazwyczaj wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub analiza chemiczna, ponieważ ich właściwości fizyczne są bardzo podobne. ## Formy kryształów Kryształy hotsonitu są mikroskopijne i mają postać bardzo małych, cienkich, heksagonalnych płytek. Tworzą one gęste, spilśnione agregaty, które makroskopowo wyglądają na zwarte i bezpostaciowe.

Środowisko występowania

## Geneza Hotsonit jest minerałem wtórnym. Powstaje w strefach wietrzenia (utleniania) złóż kruszców, w środowisku bogatym w glin, siarczany i fosforany. W lokalizacji typowej (farma Hotson) powstał w wyniku wietrzenia sillimanitu w obecności roztworów pochodzących z utleniania pirytu i apatytu. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi minerałami wtórnymi i skałotwórczymi. W miejscu odkrycia znaleziono go w towarzystwie kwarcu, pirytu, chalkopirytu, sfalerytu, goethytu, jarosytu, natrojarosytu, apatytu, sillimanitu, wavellitu i strengitu. ## Lokalizacje Najważniejszym i najlepiej udokumentowanym miejscem występowania hotsonitu jest jego lokalizacja typowa – farma Hotson 66, dystrykt Namaqualand, Prowincja Przylądkowa Północna w Republice Południowej Afryki. Jest to jedyne potwierdzone stanowisko tego minerału na świecie.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów hotsonitu ocenia się przede wszystkim na podstawie czystości i jednorodności materiału. Ponieważ jest to minerał mikrokrystaliczny, pojedyncze kryształy nie mają znaczenia kolekcjonerskiego. Najbardziej pożądane są czyste, białe, zwarte masy, wolne od zanieczyszczeń i wyraźnie kontrastujące z minerałami towarzyszącymi lub skałą macierzystą. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów hotsonitu jest jego miejsce odkrycia w Republice Południowej Afryki. Z tego powodu jest on niezwykle rzadki na rynku kolekcjonerskim i poszukiwany głównie przez kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach rzadkich lub pochodzących z konkretnych lokalizacji (tzw. "locality collectors").

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy hotsonitu są niezwykle delikatne i kruche. Należy unikać czyszczenia mechanicznego i wodnego. Najbezpieczniej jest usuwać kurz za pomocą miękkiego pędzelka lub dmuchawki fotograficznej, bez dotykania powierzchni minerału. ## Czego unikać Minerał jest bardzo miękki, dlatego należy unikać jakiegokolwiek kontaktu z twardszymi przedmiotami, które mogą go zarysować lub uszkodzić. Należy chronić go przed wodą i wilgocią, ponieważ jako minerał uwodniony może ulec zmianom. Należy również unikać wszelkich chemikaliów. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w zamkniętych, wyściełanych pudełkach kolekcjonerskich, aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Nie należy wystawiać go na bezpośrednie działanie światła słonecznego.