Honessite
Wzór chemiczny: (Ni<sup>2+</sup><sub>1-x</sub>Fe<sup>3+</sup><sub>x</sub>)(S<sup>6+</sup>O<sub>4</sub>)<sub>x/2</sub>(OH)<sub>2</sub>·nH<sub>2</sub>O (x < 0.5, n < 3x/2)
Honessyt to rzadki, uwodniony siarczan niklu i żelaza, tworzący charakterystyczne, żółtozielone naloty i powłoki na innych minerałach.
Opis
## Charakterystyka Honessyt jest minerałem wtórnym należącym do nadgrupy hydrotalkitu. Występuje najczęściej w postaci cienkich powłok, nalotów i skorup o woskowym lub ziemistym wyglądzie. Rzadko tworzy drobne, heksagonalne kryształy widoczne pod powiększeniem. Jego typową cechą jest intensywna, żółta do żółtozielonej barwa, która wyróżnia go na tle skały macierzystej. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki i delikatny. Charakteryzuje się połyskiem woskowym, niekiedy przechodzącym w perłowy na powierzchniach oddzielności. Jest przeświecający. Jego gęstość obliczona wynosi około 3,0-3,1 g/cm³, jednak ze względu na postać występowania, jej zmierzenie jest praktycznie niemożliwe. ## Barwy i odmiany Honessyt przyjmuje barwy od jasnożółtej, przez złocistożółtą, aż po zielonkawożółtą. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. Zmienność składu chemicznego, zwłaszcza stosunku niklu do żelaza, może nieznacznie wpływać na odcień. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Arthura Pharaoha Honessa (1887-1942), profesora mineralogii na Pennsylvania State University w USA. Został on opisany po raz pierwszy w 1956 roku przez V. T. Allena i J. J. Faheya na podstawie okazów znalezionych w Linden w stanie Wisconsin, USA. ## Zastosowania Honessyt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego oraz jest ceniony przez kolekcjonerów rzadkich minerałów.
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi honessytu są jego żółtozielona barwa, woskowy połysk oraz forma występowania w postaci nalotów i skorup. Kluczowa jest jego bardzo niska twardość oraz parageneza - występowanie jako produkt utleniania siarczków niklu, głównie millerytu. ## Odróżnianie od podobnych Honessyt może być mylony z innymi wtórnymi minerałami o podobnej barwie i formie, takimi jak jardisyt (cynkowy analog) czy inni przedstawiciele grupy reevesytu. Pewne odróżnienie tych minerałów jest zazwyczaj niemożliwe bez zaawansowanych badań analitycznych, takich jak analiza składu chemicznego (EDS) lub dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Formy kryształów Najczęściej spotykany jest w formie ziemistych, woskowych lub skórzastych nalotów i powłok. Tworzy także bardzo drobnoziarniste agregaty. Rzadko obserwuje się mikroskopijne, sześcioboczne kryształy w formie tabliczek, zgrupowane w rozetkowe skupienia.
Środowisko geologiczne
## Geneza Honessyt jest minerałem wtórnym, powstającym w strefie utleniania (wietrzenia) złóż siarczkowych. Tworzy się w wyniku przemian bogatych w nikiel siarczków, przede wszystkim millerytu (NiS), w obecności minerałów żelaza i siarczanów, najczęściej w obrębie skał węglanowych, takich jak wapienie i dolomity. ## Asocjacje mineralne Minerał ten typowo współwystępuje z millerytem (jako produkt jego alteracji), gipsem, morenosytem, retgersytem, goethytem oraz innymi siarczanami niklu i żelaza. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska honessytu na świecie to historyczna lokalizacja typowa w Linden (Wisconsin, USA) oraz kopalnia niklu Gap w hrabstwie Lancaster (Pensylwania, USA). Znany jest również z Halls Gap w Kentucky (USA), z kilku miejsc w Australii Zachodniej (np. Kambalda, Widgiemooltha) oraz z antycznych kopalń w dystrykcie Lavrion w Grecji.
Rzadkość
Rzadki
Aspekty kolekcjonerskie
## Kryteria jakości Atrakcyjność kolekcjonerska okazów honessytu zależy od kilku czynników. Najwyżej cenione są próbki z bogatą, grubą i intensywnie wybarwioną powłoką minerału. Dodatkowym atutem jest kontrastująca matryca skalna oraz obecność dobrze zachowanych minerałów towarzyszących, zwłaszcza błyszczących, igiełkowych kryształów millerytu. ## Popularne stanowiska Za klasyczne i najbardziej pożądane przez kolekcjonerów uchodzą okazy pochodzące z historycznych lokalizacji w Stanach Zjednoczonych, czyli z Wisconsin i Pensylwanii. Dostarczają one bogatych próbek o znaczeniu historycznym dla tego minerału.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy honessytu są bardzo delikatne i należy obchodzić się z nimi ostrożnie. Do usuwania kurzu najlepiej używać miękkiego pędzelka lub gruszki fotograficznej. Należy unikać czyszczenia na mokro. W razie konieczności dopuszczalne jest bardzo szybkie przetarcie wacikiem zwilżonym wodą destylowaną, a następnie natychmiastowe osuszenie. ## Czego unikać Minerał ten jest wrażliwy na chemikalia, zwłaszcza kwasy, w których łatwo się rozpuszcza. Należy unikać myjek ultradźwiękowych, wysokiej temperatury oraz długotrwałego kontaktu z wodą, która może prowadzić do jego chemicznej degradacji. Przechowywanie w wilgotnym środowisku może mu zaszkodzić. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w suchym miejscu, najlepiej w zamkniętych, wyściełanych pudełkach lub klaserach, aby chronić je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Należy go izolować od twardszych minerałów, które mogłyby go zarysować.