Holmquistite
Wzór chemiczny: ◻Li₂(Mg₃Al₂)Si₈O₂₂(OH)₂
Holmkwistyt to rzadki krzemian litu z grupy amfiboli, tworzący pryzmatyczne lub włókniste kryształy o charakterystycznej niebieskiej, fioletowej lub czarnej barwie.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 5-6
- Barwa
- Black, dark-violet, light sky-blue.
- Połysk
- Vitreous
- Rysa
- White with sky-blue tinge.
- Gęstość
- 2.95
- Łupliwość
- {210}
- Przełam
- Uneven
- Przezroczystość
- Transparent,Translucent
- Układ krystaliczny
- Orthorhombic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Holmkwistyt najłatwiej rozpoznać po jego charakterystycznej barwie (od niebieskiej do fioletowoczarnej), pryzmatycznym lub włóknistym wyglądzie oraz specyficznym środowisku występowania - na kontakcie pegmatytów litowych ze skałami bogatymi w magnez. Typowa dla amfiboli łupliwość pod kątem około 120° jest również ważną cechą diagnostyczną, choć trudną do zaobserwowania w skupieniach włóknistych. ## Odróżnianie od podobnych Holmkwistyt bywa mylony z innymi niebieskimi amfibolami, takimi jak glaukofan czy riebeckit (krokidolit). Glaukofan występuje jednak głównie w skałach metamorficznych facji łupków niebieskich, a riebeckit (zwłaszcza jego azbestowa odmiana krokidolit) tworzy bardziej elastyczne włókna i jest związany z innymi typami skał (np. formacje żelaziste). Odmiany turmalinu (indygolit) mogą mieć podobną barwę, ale mają znacznie większą twardość (powyżej 7) i inny, trygonalny pokrój kryształów. ## Formy kryształów Kryształy holmkwistytu są słupkowe, pryzmatyczne, często wydłużone w formie igieł. Zazwyczaj tworzą agregaty promieniste, włókniste, splątane lub masywne, ziarniste. Rzadko spotyka się pojedyncze, dobrze wykształcone kryształy o widocznych ścianach.
Środowisko występowania
## Geneza Holmkwistyt jest minerałem pochodzenia metasomatycznego. Powstaje w wyniku reakcji bogatych w lit fluidów pochodzących z pegmatytów granitowych z otaczającymi je skałami zasadowymi lub ultrazasadowymi, takimi jak amfibolity, serpentynity czy łupki biotytowe. Lit, bor i fluor z pegmatytu reagują z magnezem i żelazem ze skał osłony, tworząc strefę reakcyjną (skarn) wzbogaconą w holmkwistyt. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często współwystępuje z minerałami pegmatytów litowych, takimi jak spodumen, petalit, lepidolit, a także z kwarcem, skaleniami (albitem), turmalinem (zwłaszcza czarnym schörlem). W skałach otoczenia towarzyszą mu biotyt, hornblenda, talk, chloryt i plagioklazy. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowiska holmkwistytu znajdują się w Szwecji (Utö - lokalizacja typowa), Finlandii, Kanadzie (np. Tanco Mine w Manitobie, Quebec), USA (Karolina Północna, Dakota Południowa), Zimbabwe, Australii Zachodniej oraz we Włoszech. Wystąpienia są zawsze lokalne i ograniczone do specyficznych warunków geologicznych.
Rzadkość
Rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z dobrze wykształconymi, dużymi kryształami o intensywnej, niebieskiej lub fioletowej barwie. Atrakcyjne są również bogate, promieniste agregaty wrośnięte w kontrastującą matrycę skalną (np. biały albit lub kwarc). Czystość i brak uszkodzeń mechanicznych znacząco podnoszą wartość okazu. Ze względu na rzadkość minerału, nawet niewielkie, ale wyraźnie uformowane kryształy są poszukiwane. ## Popularne stanowiska Klasyczne okazy, uznawane za wzorcowe, pochodzą z lokalizacji typowej na wyspie Utö w Szwecji. Wysokiej jakości kryształy i agregaty znajdowano również w Karolinie Północnej (USA), w kopalni Tanco w Kanadzie oraz w niektórych pegmatytach w Zimbabwe i Australii Zachodniej.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy holmkwistytu należy czyścić bardzo ostrożnie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. W razie potrzeby można użyć wody destylowanej, ale należy unikać długotrwałego moczenia. Skupienia włókniste są szczególnie delikatne i podatne na rozdzielanie. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i silnymi środkami chemicznymi, które mogą uszkodzić powierzchnię minerału. Nie należy go czyścić w myjkach ultradźwiękowych. Mimo iż jest stosunkowo twardy, należy chronić go przed uderzeniami i zarysowaniem przez twardsze minerały (np. kwarc). ## Przechowywanie Okazy holmkwistytu najlepiej przechowywać w osobnych, wyściełanych pudełkach lub klaserach, aby uniknąć otarć i uszkodzeń mechanicznych, zwłaszcza w przypadku delikatnych agregatów włóknistych. Nie jest wrażliwy na światło, ale zaleca się standardowe warunki przechowywania z dala od kurzu i wilgoci.