Hitachiite

Wzór chemiczny: Pb²⁺₅Bi³⁺₂Te²⁻₂S²⁻₆

Hitachiit to rzadki siarczek i tellurek ołowiu i bizmutu, tworzący drobne, srebrzystoszare wrostki w rudach kruszcowych.

## Charakterystyka Hitachiit jest bardzo rzadkim minerałem z grupy aleksitu, należącym do gromady siarczków. Chemicznie jest to złożony siarczek i tellurek ołowiu oraz bizmutu. Występuje w postaci bardzo drobnych, anhedralnych (nieforemnych) ziaren, zwykle jako wrostki w innych minerałach kruszcowych, takich jak galena. Jego maksymalna obserwowana wielkość to około 0.2 mm. Z wyglądu jest niepozorny, ma metaliczny połysk i srebrzystoszary kolor. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest nieprzezroczysty i stosunkowo miękki, z twardością w skali Mohsa wynoszącą od 2.5 do 3. Jego gęstość jest wysoka i wynosi 7.54 g/cm³, co jest typowe dla minerałów zawierających ołów. Połysk jest metaliczny. ## Barwy i odmiany Hitachiit ma jednolitą, srebrzystoszarą barwę. Nie są znane jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od miejsca jego odkrycia i opisania - kopalni Hitachi w prefekturze Ibaraki w Japonii. Został on po raz pierwszy opisany w 1997 roku przez japońskich mineralogów, którzy zidentyfikowali go w trakcie badań paragenezy tellurków w złożu Fudotaki.

Właściwości

Twardość Mohsa: 2.5-3
Połysk: Metaliczny
Rysa: czarna
Gęstość: 7.54
Przezroczystość: Nieprzezroczysty
Układ krystaliczny: Trigonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja hitachiitu jest niemożliwa bez zaawansowanych technik laboratoryjnych. Ze względu na jego występowanie w postaci mikroskopijnych, nieforemnych ziaren wtopionych w inne siarczki, rozpoznanie opiera się na analizie składu chemicznego (EDS) i dyfrakcji rentgenowskiej (XRD). W badaniach pod mikroskopem kruszcowym w świetle odbitym wykazuje kremowobiałą barwę i słaby anizotropizm. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z wieloma innymi siarczkami i tellurkami ołowiu oraz bizmutu, takimi jak aleksyt, galena, tellurobizmutyt czy rucklidgeit. Odróżnienie jest możliwe wyłącznie na podstawie precyzyjnej analizy chemicznej. ## Formy kryształów Hitachiit tworzy wyłącznie anhedralne (nieforemne), zaokrąglone ziarna i agregaty o wielkości nieprzekraczającej 0.2 mm.

Środowisko występowania

## Geneza Hitachiit jest minerałem pochodzenia hydrotermalnego. Powstaje w polimetalicznych złożach siarczków, w warunkach wzbogacenia w bizmut i tellur. W lokalizacji typowej (złoże Fudotaki) występuje w żyłach kwarcowo-siarczkowych przecinających zieleńce. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z galeną (często jako wrostki w niej), pirytem, chalkopirytem, kwarcem, kalcytem, aleksytem, rucklidgeitem, tellurobizmutytem, tetradymitem i złotem rodzimym. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i szczegółowo opisanym miejscem występowania hitachiitu na świecie jest jego lokalizacja typowa - złoże Fudotaki w obrębie kopalni Hitachi, w prefekturze Ibaraki na wyspie Honsiu w Japonii.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Z uwagi na mikroskopijny charakter, jedynym kryterium wartości dla kolekcjonerów jest potwierdzenie obecności minerału na okazie skały macierzystej, pochodzącym z lokalizacji typowej. Okaz jest de facto fragmentem rudy z galeną lub innymi siarczkami, a wartość ma charakter czysto naukowy i systematyczny. Nie ma tu zastosowania typowa ocena jakości (kolor, forma, czystość). ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kopalnia Hitachi w Japonii. Materiał jest ekstremalnie trudny do zdobycia i spotykany niemal wyłącznie w kolekcjach instytucjonalnych i wysoce wyspecjalizowanych kolekcjach minerałów rzadkich.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną rzadkość i występowanie w postaci mikroskopijnych wrostków w skale macierzystej, okazy hitachiitu praktycznie nie podlegają czyszczeniu. Jakakolwiek próba mechanicznej lub chemicznej ingerencji zniszczyłaby okaz. Należy jedynie chronić skałę macierzystą przed kurzem. ## Czego unikać Należy unikać wszelkich chemikaliów, kwasów, ultradźwięków oraz nagłych zmian temperatury. Minerał jest miękki i podatny na zarysowania. ## Przechowywanie Okazy z hitachiitem powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, w zamkniętych pojemnikach lub gablotach, z dala od wilgoci i zanieczyszczeń. Najbezpieczniejszą formą jest przechowywanie w specjalistycznych pudełkach typu "micromount".