Hilgardite-3A

Wzór chemiczny: Ca<sub>2</sub>B<sub>5</sub>O<sub>9</sub>Cl·H<sub>2</sub>O

Hilgardyt-3A to rzadki, bezbarwny boran wapnia, tworzący drobne, tabliczkowe kryształy o szklistym połysku.

## Charakterystyka Hilgardyt-3A jest uwodnionym boranem wapnia z chlorem, należącym do grupy hilgardytu. Minerał ten tworzy bardzo małe, tabliczkowe lub listewkowe kryształy, które rzadko przekraczają 1 mm długości. Zazwyczaj występują one w formie promienistych lub splątanych agregatów. Jest minerałem przezroczystym i bezbarwnym, co w połączeniu z niewielkim rozmiarem kryształów sprawia, że jest trudny do zaobserwowania gołym okiem. ## Właściwości fizyczne Jego twardość w skali Mohsa wynosi 5. Kryształy wykazują szklisty połysk. Ze względu na mały rozmiar kryształów, dokładne określenie gęstości jest trudne, a dane na ten temat nie są jednoznacznie ustalone. ## Barwy i odmiany Hilgardyt-3A jest minerałem bezbarwnym. Nie wyróżnia się jego barwnych odmian ani nazw handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa "hilgardyt" honoruje Eugene W. Hilgarda (1833-1916), amerykańskiego geologa i chemika rolnego. Przyrostek "-3A" odnosi się do specyficznej, trójskośnej struktury krystalicznej tego politypu, odróżniającej go od innych minerałów z grupy hilgardytu. Jest to jeden z kilku znanych politypów hilgardytu. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, hilgardyt-3A nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla specjalistów gromadzących minerały rzadkie lub mikrominerały.

Właściwości

Twardość Mohsa
5
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
0
Łupliwość
On {010} and {100}.
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Triclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja hilgardytu-3A jest niezwykle trudna bez zaawansowanych metod badawczych. Wstępne rozpoznanie w kolekcji opiera się na obserwacji pod mikroskopem małych, bezbarwnych, tabliczkowych kryształów o szklistym połysku, występujących w obrębie ewaporatów solnych. Pewne oznaczenie wymaga analizy rentgenowskiej (XRD) w celu potwierdzenia struktury krystalicznej. ## Odróżnianie od podobnych Hilgardyt-3A jest praktycznie niemożliwy do odróżnienia gołym okiem od innych politypów hilgardytu (np. hilgardytu-1A, hilgardytu-4M) oraz innych bezbarwnych boranów występujących w tym samym środowisku, takich jak parahilgardyt. Może być również mylony z drobnymi kryształami halitu lub sylwinu, od których różni się formą kryształów i brakiem słonego smaku. ## Formy kryształów Kryształy są bardzo małe, o pokroju tabliczkowym lub listewkowym, często spłaszczone. Tworzą promieniste lub bezładnie splątane agregaty na powierzchni innych minerałów, głównie halitu.

Środowisko występowania

## Geneza Hilgardyt-3A jest minerałem pochodzenia ewaporacyjnego. Powstaje w morskich złożach solnych, w obrębie tzw. czap gipsowo-anhydrytowych, które przykrywają wysady solne (słupy solne). Krystalizuje z roztworów bogatych w bor, wapń i chlor w warunkach niskiej temperatury. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi minerałami ewaporatowymi. Najczęściej towarzyszą mu anhydryt, gips, halit, sylwin, boracyt, erykosferyt oraz inne rzadkie borany. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowiska występowania hilgardytu-3A znajdują się w Niemczech, w obrębie wysadów solnych, np. w kopalniach soli Reyershausen i Leinehalle w Dolnej Saksonii. Znany jest również z wysadu solnego Choctaw w Luizjanie, USA, gdzie został po raz pierwszy opisany.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Dla kolekcjonerów mikrominerałów najbardziej wartościowe są okazy z dobrze wykształconymi, ostrymi i przezroczystymi kryształami, tworzącymi estetyczne, promieniste agregaty. Ważny jest również kontrast z minerałem macierzystym (matrycą), na którym występują. Ze względu na mikroskopijny charakter, czystość i rozmiar pojedynczych kryształów (nawet jeśli to ułamki milimetra) mają kluczowe znaczenie. ## Popularne stanowiska Najbardziej cenione okazy, stanowiące klasykę dla tego minerału, pochodzą z historycznych lokalizacji w Dolnej Saksonii w Niemczech. Okazy z Luizjany w USA są również istotne z naukowego i historycznego punktu widzenia.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić bardzo ostrożnie, używając sprężonego powietrza do usuwania kurzu. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów i ich kruchość, odradza się czyszczenie mechaniczne za pomocą szczoteczek. Kontakt z wodą, zwłaszcza ciepłą, może być ryzykowny z uwagi na rozpuszczalność niektórych boranów. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami, które mogą uszkodzić minerał. Kryształy są kruche i wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne. Nie należy poddawać okazów działaniu ultradźwięków ani gwałtownych zmian temperatury. ## Przechowywanie Okazy hilgardytu-3A, jako mikrominerały, najlepiej przechowywać w specjalistycznych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed kurzem, wstrząsami i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy trzymać je w suchym miejscu, z dala od bezpośredniego światła słonecznego.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej