Gwihabaite
Wzór chemiczny: (N³⁻H₄)N⁵⁺O₃
Gwihabait to rzadki, naturalnie występujący azotan amonu, tworzący bezbarwne lub białe, igiełkowe kryształy w suchym klimacie.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 2
- Barwa
- Colourless
- Połysk
- Vitreous
- Rysa
- White
- Gęstość
- 1.77
- Łupliwość
- Perfect on {010}
- Przełam
- Conchoidal
- Przezroczystość
- Transparent
- Układ krystaliczny
- Orthorhombic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne to występowanie w suchych środowiskach jaskiniowych, tworzenie delikatnych, igiełkowych kryształów oraz bardzo wysoka rozpuszczalność w wodzie. Reaguje gwałtownie z kroplą wody, co jest charakterystycznym testem. Jest bardzo miękki i lekki. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi rozpuszczalnymi azotanami lub siarczanami występującymi w jaskiniach, takimi jak nitrokalcyt, nitromagnezyt czy gips. Od gipsu odróżnia go znacznie większa rozpuszczalność w wodzie. Dokładna identyfikacja od innych azotanów często wymaga analizy chemicznej. ## Formy kryształów Gwihabait tworzy smukłe, wydłużone kryształy o pokroju igiełkowym lub włoskowym. Kryształy te często układają się w promieniste lub gwiaździste agregaty, a także tworzą delikatne, puszyste naloty i skorupy.
Środowisko występowania
## Geneza Gwihabait jest minerałem pochodzenia organicznego. Powstaje w wyniku reakcji amoniaku, uwalnianego podczas rozkładu guan nietoperzy, z kwasem azotowym. Proces ten zachodzi w suchych, dobrze wentylowanych jaskiniach, gdzie odchody nietoperzy gromadzą się przez długi czas. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi minerałami powstającymi z guan nietoperzy, takimi jak archerite, biphosphammite, a także z gipsem i kalcytem, które tworzą skałę macierzystą jaskini. ## Lokalizacje Najważniejszym i typowym miejscem występowania jest jaskinia Gcwihaba w północno-zachodniej Botswanie. Został również zidentyfikowany w jaskini Murra-el-elevyn w Australii Zachodniej. Są to jedyne potwierdzone lokalizacje na świecie.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy gwihabaitu to te, które prezentują dobrze wykształcone, długie igły tworzące bogate, promieniste agregaty. Ważna jest czystość i brak uszkodzeń mechanicznych, co jest trudne do osiągnięcia ze względu na kruchość minerału. Okazy na matrycy skalnej są bardziej pożądane niż luźne fragmenty. ## Popularne stanowiska Zdecydowana większość, jeśli nie wszystkie, okazy kolekcjonerskie pochodzą z lokalizacji typowej - jaskini Gcwihaba w Botswanie. Materiał z innych miejsc jest praktycznie niedostępny na rynku.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Minerału tego nie należy czyścić na mokro. Jest on bardzo dobrze rozpuszczalny w wodzie. Do usuwania kurzu można użyć bardzo miękkiego pędzelka lub ostrożnie sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i jakąkolwiek wilgocią, która spowoduje jego rozpuszczenie. Minerał jest higroskopijny, co oznacza, że chłonie wilgoć z powietrza - nawet wysoka wilgotność względna może go uszkodzić. Należy chronić go przed wysoką temperaturą i bezpośrednim działaniem promieni słonecznych. ## Przechowywanie Okazy gwihabaitu muszą być przechowywane w szczelnych, suchych pojemnikach, najlepiej z dodatkiem środka pochłaniającego wilgoć (np. żelu krzemionkowego). Powinny być eksponowane z dala od źródeł ciepła i światła, w stabilnych warunkach temperaturowych.