Guanajuatite

Wzór chemiczny: Bi<sup>3+</sup><sub>2</sub>Se<sup>2-</sup><sub>3</sub>

Rzadki selenek bizmutu o metalicznym połysku, tworzący igiełkowe lub włókniste agregaty w żyłach hydrotermalnych.

## Charakterystyka Guanajuatyt jest selenem bizmutu, należącym do grupy bizmutynitu. Zazwyczaj tworzy skupienia zbite, ziarniste, włókniste lub promieniste. Rzadko występuje w formie wydłużonych, igiełkowych kryształów o przekroju kwadratowym, często podłużnie prążkowanych. Ma barwę od stalowoszarej do niebieskawo-szarej i charakterystyczny, silny metaliczny połysk. Na powietrzu może pokrywać się ciemniejszym, matowym nalotem. ## Właściwości fizyczne Jest to minerał stosunkowo miękki, o twardości 2.5-3.5 w skali Mohsa. Cechuje się bardzo dużą gęstością, wynoszącą od 6.25 do 6.98 g/cm³, co jest wyczuwalne nawet w niewielkich okazach. Posiada doskonałą łupliwość w jednym kierunku. Jego połysk jest silnie metaliczny, jest całkowicie nieprzezroczysty. ## Barwy i odmiany Zazwyczaj stalowoszary, ołowianoszary lub niebieskawoszary. Niektóre okazy mogą wykazywać żółtawy lub brązowawy nalot wietrzeniowy. Nie wyróżnia się jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału pochodzi od miejsca jego odkrycia i opisania - stanu Guanajuato w Meksyku. Został po raz pierwszy opisany w 1873 roku przez Vicente Fernándeza. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość guanajuatyt nie ma żadnego znaczenia przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów rzadkich minerałów oraz naukowców.

Właściwości

Twardość Mohsa
2.5-3.5
Połysk
Metallic
Rysa
Grayish black
Gęstość
6.25-6.98
Łupliwość
Perfect on {010}
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Opaque
Układ krystaliczny
Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczowe cechy to bardzo duża gęstość, stalowoszara barwa, metaliczny połysk, niska twardość oraz doskonała łupliwość w jednym kierunku. Często występuje w formie włóknistych lub igiełkowych skupień. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z bizmutynitem (Bi₂S₃), który ma bardzo podobny wygląd i właściwości fizyczne, ale jest siarczkiem, a nie selenkiem bizmutu. Ostateczne rozróżnienie wymaga analizy chemicznej. Jest również podobny do stibnitu (Sb₂S₃), który jednak ma niższą gęstość i często tworzy lepiej wykształcone, większe kryształy. ## Formy kryształów Kryształy są rzadkie, igiełkowe (acykularne), wydłużone i podłużnie zbrużdżone. Zazwyczaj tworzy skupienia włókniste, spilśnione, promieniste lub masywne, ziarniste agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Powstaje w warunkach hydrotermalnych, w żyłach kruszcowych o średnich i wysokich temperaturach. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z innymi selenkami i siarczkami, takimi jak klausthalit, naumannit, tiemannit, klockmannit, a także z bizmutynitem, bizmutem rodzimym, galeną, pirytem, chalkopirytem i kalcytem. ## Lokalizacje Najważniejsze stanowiska na świecie to kopalnie w rejonie Guanajuato w Meksyku (lokalizacja typowa). Znany jest również z St. Andreasberg w górach Harzu (Niemcy), Falun (Szwecja), kopalni Tasna (Boliwia), a także z kopalni Red Cloud w Nevadzie (USA) i Kidd Creek w Ontario (Kanada).

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione są okazy z dobrze wykształconymi, widocznymi kryształami igiełkowymi lub wyraźnymi agregatami włóknistymi. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi minerałami oraz pochodzenie z klasycznej, historycznej lokalizacji. ## Popularne stanowiska Okazy z historycznych kopalń w Guanajuato (Meksyk) oraz z St. Andreasberg (Niemcy) są najbardziej poszukiwane przez kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Czyścić wyłącznie na sucho, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Należy unikać wody i wszelkich środków chemicznych, które mogą spowodować jego utlenianie lub uszkodzenie. ## Czego unikać Minerał jest wrażliwy na wilgoć i odczynniki chemiczne. Należy chronić go przed kwasami i innymi agresywnymi substancjami. Ze względu na miękkość i doskonałą łupliwość jest bardzo podatny na uszkodzenia mechaniczne (zarysowania, pęknięcia). ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w stabilnych warunkach, w suchym miejscu, najlepiej w zamkniętym pudełku klaserowym, aby ograniczyć dostęp powietrza i wilgoci oraz chronić przed uszkodzeniami fizycznymi.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej