Gowerite

Wzór chemiczny: Ca[B<sub>5</sub>O<sub>8</sub>(OH)][B(OH)<sub>3</sub>]·3H<sub>2</sub>O

Goweryt to rzadki, bezbarwny lub biały uwodniony boran wapnia, tworzący skupienia drobnych, tabliczkowych kryształów.

## Charakterystyka Goweryt jest uwodnionym boranem wapnia, występującym rzadko w przyrodzie. Zazwyczaj tworzy kredowobiałe, ziemiste lub kredopodobne skupienia, które mogą być również postrzegane jako masy złożone z bardzo drobnych, bezbarwnych lub białych kryształów. Poszczególne kryształy mają formę cienkich tabliczek lub listewek, często pogrupowanych w rozetowe lub promieniste agregaty. Ze względu na niewielki rozmiar kryształów, rzadko są one widoczne gołym okiem. ## Właściwości fizyczne Kryształy gowerytu wykazują połysk szklisty do perłowego na powierzchniach łupliwości. Minerał jest miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi 3. Jest stosunkowo lekki, o gęstości zbliżonej do 2 g/cm³. Jest przezroczysty do przeświecającego. Goweryt jest jednym z boranów, które rozpuszczają się powoli w wodzie. ## Barwy i odmiany Minerał ten jest zazwyczaj bezbarwny, biały lub szarawy. Nie wyróżnia się jego barwnych odmian ani nazw handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa goweryt honoruje Johna Gowera (1881-1962), wieloletniego pracownika Pacific Coast Borax Company w Kalifornii, USA. Minerał został po raz pierwszy opisany w 1959 roku przez Carla L. Christa i Joan R. Clark na podstawie materiału znalezionego w Dolinie Śmierci. ## Zastosowania Ze względu na swoją rzadkość i niewielkie rozmiary, goweryt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania kolekcjonerów specjalizujących się w rzadkich minerałach lub minerałach boranowych.

Właściwości

Twardość Mohsa
3
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
1.99
Łupliwość
Doskonała według {100}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Jednoskośny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Charakterystyczne są jego kredowobiałe, ziemiste lub drobnokrystaliczne skupienia występujące w środowisku ewaporatów boranowych. Goweryt jest bardzo miękki (twardość 3) i rozpuszczalny w wodzie. Reakcja na kwas solny jest powolna i bez pienienia. Identyfikacja wymaga zazwyczaj zaawansowanych metod, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi białymi, ziemistymi boranami, takimi jak kolemanit, uleksyt czy hydroboracyt, z którymi często współwystępuje. Uleksyt często tworzy charakterystyczne włókniste agregaty ("kamień telewizyjny"), a kolemanit ma wyższą twardość (4.5). Pewne rozróżnienie bez analizy laboratoryjnej jest bardzo trudne. ## Formy kryształów Goweryt krystalizuje w postaci bardzo małych, cienkich, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, często zgrupowanych w rozetowe lub promieniste agregaty. Tworzy również masywne, ziemiste i kredopodobne skupienia.

Środowisko występowania

## Geneza Goweryt jest minerałem wtórnym, powstającym w wyniku procesów wietrzenia lub przeobrażenia pierwotnych złóż boranów w środowisku pustynnym (ewaporatowym). Tworzy się w warunkach niskiej temperatury i ciśnienia w osadach typu playa (wyschniętych jezior słonych). ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi minerałami boranowymi, takimi jak kolemanit, uleksyt, hydroboracyt, gips, a także z kalcytem i glinokrzemianami. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowiska gowerytu znajdują się w USA, w Kalifornii, w rejonie Doliny Śmierci (hrabstwo Inyo), szczególnie w kopalniach boranów takich jak Corkscrew Canyon i Gower Gulch. Notowany był również w Argentynie (prowincja Salta) i Turcji.

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Dla kolekcjonerów najbardziej wartościowe są okazy z widocznymi, choćby niewielkimi, dobrze wykształconymi kryształami w formie rozet lub promienistych agregatów na matrycy. Czystość i brak uszkodzeń są kluczowe, co jest trudne do osiągnięcia ze względu na kruchość minerału. Kontrast z ciemniejszą skałą macierzystą podnosi atrakcyjność okazu. ## Popularne stanowiska Najbardziej cenione okazy pochodzą z historycznych lokalizacji w Dolinie Śmierci w Kalifornii, USA. Są one uważane za klasyczne i najbardziej pożądane przez specjalistów od minerałów boranowych.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Należy czyścić wyłącznie na sucho, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Goweryt jest rozpuszczalny w wodzie, dlatego kontakt z nią jest absolutnie zabroniony. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i innymi płynami, ponieważ minerał ulegnie rozpuszczeniu. Należy chronić go przed wysoką wilgotnością powietrza, która również może prowadzić do jego degradacji. Unikać ultradźwięków i wszelkich środków chemicznych. Jest to minerał bardzo miękki i kruchy, wrażliwy na uszkodzenia mechaniczne. ## Przechowywanie Okazy gowerytu muszą być przechowywane w suchym miejscu, najlepiej w szczelnym pojemniku (np. pudełku typu "membrane box") z dodatkiem środka pochłaniającego wilgoć (np. żelu krzemionkowego). Należy trzymać go z dala od źródeł ciepła i chronić przed kurzem.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej