Goldschmidtite
Wzór chemiczny: KNb<sup>5+</sup>O<sub>3</sub>
Goldschmidtite to ekstremalnie rzadki minerał z grupy perowskitów, niobian potasu znaleziony jako pojedyncza inkluzja w diamencie.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 5.5
- Połysk
- Sub-Metallic
- Rysa
- Dark brown
- Gęstość
- 4.77
- Przezroczystość
- Opaque
- Układ krystaliczny
- Cubic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Identyfikacja goldschmidtite jest możliwa wyłącznie za pomocą zaawansowanych technik analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana, dyfrakcja rentgenowska pojedynczego kryształu oraz mikrosonda elektronowa. Wizualne rozpoznanie jest niemożliwe ze względu na mikroskopijny rozmiar i występowanie jako inkluzja. Kluczowe jest stwierdzenie składu chemicznego (niobian potasu) i struktury krystalicznej perowskitu. ## Odróżnianie od podobnych Inne ciemne, nieprzezroczyste inkluzje w diamentach, takie jak chromit, ilmenit, pirop czy siarczki, mogą wyglądać podobnie pod mikroskopem. Odróżnienie wymaga analizy składu chemicznego. Obecność niobu i potasu w strukturze perowskitu jest cechą jednoznacznie wskazującą na goldschmidtite. ## Formy kryształów Minerał został znaleziony jako pojedyncze, anhedralne (nie wykazujące zewnętrznych form krystalograficznych) ziarno. Teoretycznie, krystalizując w układzie regularnym, mógłby tworzyć kryształy sześcienne lub ośmiościenne, jednak nie zaobserwowano tego w naturze.
Środowisko występowania
## Geneza Goldschmidtite powstał w warunkach ekstremalnie wysokiego ciśnienia i temperatury panujących w górnym płaszczu Ziemi, na głębokości około 170 km. Jego skład chemiczny, bogaty w potas i niob, wskazuje na metasomatyczne wzbogacenie fragmentu płaszcza, z którego wykrystalizował diament. Proces ten polega na infiltracji skał płaszcza przez płyny lub stopy bogate w pierwiastki niekompatybilne, takie jak K, Nb, La i Ce. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje jako inkluzja w diamencie. W tym samym diamencie zidentyfikowano również inkluzje oliwinu, co jest typowe dla diamentów z perydotytowego źródła w płaszczu Ziemi. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania na świecie jest kopalnia diamentów Koffiefontein w prowincji Wolne Państwo w Republice Południowej Afryki. Minerał został znaleziony w pojedynczym diamencie pochodzącym z tej lokalizacji.
Rzadkość
Ekstremalnie rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Jako że istnieje tylko jeden znany mikroskopijny okaz, tradycyjne kryteria jakości nie mają zastosowania. Wartość naukowa tego minerału jest nieoceniona. Każdy przyszły okaz, niezależnie od wielkości, byłby niezwykle cenny dla nauki i kolekcjonerstwa. Kluczowe byłoby potwierdzenie jego tożsamości i udokumentowanie asocjacji z diamentem. ## Popularne stanowiska Jedynym znanym stanowiskiem jest kopalnia Koffiefontein w RPA. Nie jest to stanowisko dostępne dla kolekcjonerów, a znalezienie kolejnego okazu jest skrajnie nieprawdopodobne.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Ze względu na występowanie wyłącznie w postaci mikroskopijnej inkluzji w diamencie, czyszczenie samego minerału nie jest możliwe. Okaz diamentu, w którym się znajduje, można czyścić standardowymi metodami dla diamentów, np. ultradźwiękami lub parą, jednakże każda interwencja powinna być przeprowadzana z najwyższą ostrożnością przez specjalistów, aby nie uszkodzić unikatowej inkluzji. ## Czego unikać Należy unikać wszelkich inwazyjnych technik, które mogłyby naruszyć strukturę diamentu macierzystego. Ogrzewanie do ekstremalnych temperatur lub stosowanie agresywnych chemikaliów jest niewskazane. Ochrona przed uszkodzeniami mechanicznymi jest kluczowa. ## Przechowywanie Jedyny znany okaz jest przechowywany w warunkach laboratoryjnych, zapewniających ochronę przed wstrząsami, zmianami temperatury i kradzieżą. Każdy potencjalny przyszły okaz powinien być traktowany jako unikat naukowy i przechowywany w podobnie zabezpieczonym środowisku.