Forêtite

Wzór chemiczny: Cu²⁺₂Al₂(As⁵⁺O₄)(OH,O,H₂O)₆

Forêtite to bardzo rzadki arsenian miedzi i glinu, tworzący mikroskopijne, błękitne kryształy o pokroju listewek lub igieł.

## Charakterystyka Forêtite jest uwodnionym arsenianem miedzi i glinu. Występuje w postaci bardzo małych, listewkowych lub igiełkowych kryształów, które rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Kryształy te tworzą kuliste lub półkuliste agregaty, a także rozetkowe skupienia i cienkie naloty. Ze względu na swój rozmiar, cechy wizualne są dostrzegalne jedynie pod dużym powiększeniem. ## Właściwości fizyczne Kryształy forêtite wykazują szklisty połysk. Są kruche, a ich twardość i gęstość nie zostały precyzyjnie określone z powodu niewielkich rozmiarów próbek. Minerał jest przezroczysty do przeświecającego. ## Barwy i odmiany Forêtite ma charakterystyczną, jasnoniebieską do niebieskozielonej barwę. Nie wyróżniono żadnych jego odmian. ## Historia i nazwa Minerał został zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2015 roku pod numerem 2015-079. Jego nazwa honoruje francuskiego kolekcjonera minerałów Daniela Forêta (ur. 1951), w uznaniu jego wkładu w badania nad mineralogią kopalni Cap Garonne we Francji, która jest lokalizacją typową tego minerału. Opisany został przez Stuarta J. Millsa i współpracowników. ## Zastosowania Forêtite nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Ma znaczenie wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie jako minerał bardzo rzadki.

Właściwości

Twardość Mohsa: 3-4
Barwa: Pale blue
Połysk: Vitreous
Rysa: Very pale blue
Gęstość: 3.286
Łupliwość: Parallel to the flattening of the platelets
Przełam: Brittle
Przezroczystość: Transparent,Translucent
Układ krystaliczny: Triclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja forêtite jest możliwa niemal wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana czy analiza chemiczna z użyciem mikrosondy elektronowej (EDS/WDS). Wizualnie, w miejscu występowania, można go podejrzewać na podstawie jasnoniebieskiej barwy i formy niewielkich, promienistych agregatów. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi, niebieskimi arsenianami miedzi, takimi jak cyjanotrichit, geminit czy lirokonit. Od cyjanotrichitu różni się brakiem jedwabistego połysku i pokrojem kryształów (listewki zamiast igieł). Ostateczne odróżnienie od innych rzadkich arsenianów wymaga specjalistycznych badań. ## Formy kryształów Tworzy bardzo małe, cienkie, listewkowe kryształy, wydłużone wzdłuż osi [100] i spłaszczone zgodnie z {001}. Kryształy te łączą się w promieniste, kuliste lub półkuliste agregaty oraz rozetki.

Środowisko występowania

## Geneza Forêtite jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania (gossanach) złóż kruszców polimetalicznych. Tworzy się w wyniku wietrzenia pierwotnych minerałów zawierających arsen, miedź i glin, w środowisku bogatym w siarczany. W lokalizacji typowej powstał w wyniku procesów poeksploatacyjnych (post-mining) na hałdach dawnej kopalni. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami wtórnymi. W kopalni Cap Garonne znaleziono go w towarzystwie kankitu, geminitu, arseniosyderytu, olivenitu, a także gipsu i kwarcu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania forêtite na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Cap Garonne, Le Pradet, niedaleko Tulonu w regionie Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże we Francji.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu zależy przede wszystkim od bogactwa występowania i wielkości agregatów kryształów na matrycy skalnej. Najbardziej cenione są okazy z wyraźnie uformowanymi, kulistymi lub rozetkowymi skupieniami o intensywnej, niebieskiej barwie, dobrze kontrastującymi z podłożem. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi minerałami. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów jest kopalnia Cap Garonne we Francji. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle rzadki i poszukiwany przez kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach rzadkich i "mikromountach".

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie sprężonym powietrzem w celu usunięcia kurzu. Ze względu na ekstremalną delikatność i reaktywność, należy unikać kontaktu z wodą, nawet destylowaną, oraz jakichkolwiek narzędzi mechanicznych, w tym miękkich pędzli. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wszelkimi chemikaliami, kwasami i detergentami. Minerał jest prawdopodobnie wrażliwy na zmiany temperatury i wilgotności. Nie należy go wystawiać na bezpośrednie działanie światła słonecznego, które może spowodować jego blaknięcie lub degradację. ## Przechowywanie Okazy forêtite powinny być przechowywane w stabilnych warunkach, najlepiej w zamkniętych, szczelnych pojemnikach typu "micromount" z dala od kurzu, światła i wahań wilgotności. Należy chronić je przed wibracjami i wstrząsami.