Evenkite
Wzór chemiczny: C₂₃H₄₈
Evenkit to rzadki minerał organiczny z grupy węglowodorów, tworzący miękkie, woskowe masy i bezbarwne, tabliczkowe kryształy.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 1
- Połysk
- Waxy
- Rysa
- White
- Gęstość
- 0
- Łupliwość
- Perfect on {001}
- Przełam
- Micaceous
- Przezroczystość
- Translucent to Transparent
- Układ krystaliczny
- Orthorhombic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne evenkitu to jego ekstremalna miękkość (twardość 1 w skali Mohsa), niska gęstość (pływa po wodzie), woskowy wygląd i konsystencja oraz niska temperatura topnienia. Jest tłusty w dotyku i plastyczny. ## Odróżnianie od podobnych Evenkit można pomylić z innymi naturalnymi parafinami lub woskami mineralnymi, takimi jak ozokeryt czy hatchettyt. Rozróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak chromatografia gazowa lub spektroskopia mas. Od większości innych minerałów odróżnia go palność i bardzo niska twardość. ## Formy kryształów Kryształy, jeśli występują, są bardzo małe, zwykle mikroskopijne. Przyjmują formę cienkich, pseudoheksagonalnych tabliczek lub listewek. Najczęściej spotykany jest w postaci bezpostaciowych lub kryptokrystalicznych skupień i naskorupień o woskowej fakturze.
Środowisko występowania
## Geneza Evenkit powstaje w wyniku procesów hydrotermalnych niskich temperatur. Krystalizuje ze słabo zmineralizowanych roztworów wodnych w pustkach i szczelinach skał. Jest produktem naturalnej destylacji i migracji węglowodorów pochodzenia organicznego. ## Asocjacje mineralne Często współwystępuje z kwarcem, chalcedonem, kalcytem, pirytem, galeną, sfalerytem oraz innymi siarczkami. Jego obecność jest charakterystyczna dla niektórych żył kruszcowych. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowisko evenkitu to złoże rtęci Kelyanskoye w obwodzie czytyjskim oraz rejon rzeki Dolna Tunguzka na Syberii w Rosji. Znany jest również z kopalni rtęci w Almadén w Hiszpanii, z żył kwarcowych w regionie Owernia-Rodan-Alpy we Francji, z kopalni Doly w Czechach oraz z kilku lokalizacji w Szwajcarii i na Słowacji (np. Dubník).
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione przez kolekcjonerów są okazy z widocznymi, dobrze wykształconymi mikrokryształami, co jest dużą rzadkością. Atrakcyjne są również bogate skupienia evenkitu kontrastujące z minerałami towarzyszącymi, takimi jak kwarc czy kalcyt. Ze względu na naturę minerału, czystość i przezroczystość są mniej istotne niż forma występowania. ## Popularne stanowiska Okazy z dobrze wykształconymi mikrokryształami pochodzą głównie z lokalizacji we Francji (np. La Mure w Isère) oraz z Czech (kopalnia Doly koło Libčic). Klasyczne, historyczne okazy pochodzą z Syberii (Rosja).
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy evenkitu są ekstremalnie delikatne i wrażliwe. Należy unikać czyszczenia na mokro. Dopuszczalne jest jedynie bardzo ostrożne usuwanie kurzu za pomocą miękkiego pędzelka lub strumienia sprężonego powietrza z dużej odległości. ## Czego unikać Evenkit jest bardzo wrażliwy na ciepło - topi się w temperaturze około 45-50°C. Należy go chronić przed jakimkolwiek źródłem ciepła, w tym przed bezpośrednim światłem słonecznym i mocnym oświetleniem ekspozycyjnym. Jest również podatny na działanie rozpuszczalników organicznych. Należy unikać kontaktu z chemikaliami i wodą. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w chłodnym, ciemnym miejscu, najlepiej w szczelnym pojemniku (np. pudełku typu "micromount"), aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Ze względu na niską temperaturę topnienia, nie nadaje się do ekspozycji w nasłonecznionych lub mocno oświetlonych gablotach.