Englishite
Wzór chemiczny: K<sub>3</sub>Na<sub>2</sub>Ca<sub>10</sub>Al<sub>15</sub>(OH)<sub>7</sub>(PO<sub>4</sub>)<sub>21</sub>·26H<sub>2</sub>O
Englishite to rzadki, uwodniony fosforan potasu, sodu, wapnia i glinu, tworzący drobne, białe skupienia i tabliczkowe kryształy.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 3
- Połysk
- Pearly
- Rysa
- White
- Gęstość
- 2.66
- Łupliwość
- Perfect on {010}
- Przełam
- Uneven
- Przezroczystość
- Transparent to translucent
- Układ krystaliczny
- Monoclinic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Englishite można rozpoznać po jego występowaniu w formie małych, białych, tabliczkowych lub listewkowych kryształów, często tworzących promieniste agregaty. Charakterystyczny jest również perłowy połysk na płaszczyznach łupliwości oraz współwystępowanie z innymi rzadkimi minerałami fosforanowymi w specyficznym środowisku geologicznym. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi białymi minerałami wtórnymi, takimi jak wardyt, crandallit czy montgomeryit, z którymi często współwystępuje. Ostateczne odróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD), ze względu na podobieństwo wizualne i niewielkie rozmiary kryształów. ## Formy kryształów Kryształy są najczęściej tabliczkowe lub listewkowe, wydłużone wzdłuż jednej osi. Zazwyczaj tworzą wachlarzowate, promieniste lub sferulityczne agregaty, a także naskorupienia na innych minerałach.
Środowisko występowania
## Geneza Englishite jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utleniania złóż fosforanowych. Tworzy się w wyniku procesów hydrotermalnych niskich temperatur lub wietrzenia, działających na skały bogate w fosfor i glin, takie jak fosforyty czy pegmatyty fosforanowe. ## Asocjacje mineralne Minerał ten często współwystępuje z innymi fosforanami, takimi jak montgomeryit, overit, wardyt, crandallit, millisyt, a także z kwarcem, wavelitem i apatytem. ## Lokalizacje Najważniejsze i klasyczne stanowisko, z którego pochodzą najlepsze okazy, to kopalnia "Clay Canyon" w pobliżu Fairfield w hrabstwie Utah, USA. Jest to lokalizacja typowa dla tego minerału. Znany jest również z kilku innych miejsc w stanie Utah, a także z Australii (kopalnia "Iron Monarch", Iron Knob, Australia Południowa).
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy englishitu to te z dobrze wykształconymi, ostrymi kryształami tworzącymi estetyczne, promieniste agregaty. Ważny jest kontrast z matrycą skalną oraz współwystępowanie z innymi rzadkimi fosforanami, co podnosi wartość naukową i wizualną okazu. Ze względu na mały rozmiar kryształów, okazy widoczne gołym okiem są bardziej pożądane. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej poszukiwane przez kolekcjonerów są okazy pochodzące z klasycznej lokalizacji w Clay Canyon w stanie Utah, USA. Stanowią one standard, do którego porównywane są inne znaleziska.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Englishite jest miękki i kruchy, dlatego należy go czyścić bardzo ostrożnie. Najlepiej używać miękkiego pędzelka do usuwania kurzu. W razie potrzeby można go delikatnie przemyć wodą destylowaną, a następnie natychmiast i dokładnie osuszyć. ## Czego unikać Należy unikać myjek ultradźwiękowych, środków chemicznych i kwasów, które mogą uszkodzić minerał. Jako minerał uwodniony, jest wrażliwy na wysoką temperaturę, która może spowodować jego dehydratację i zniszczenie. Należy chronić go przed bezpośrednim działaniem promieni słonecznych. ## Przechowywanie Okazy englishitu najlepiej przechowywać w osobnych, wyściełanych pudełkach, aby uniknąć zarysowań i uszkodzeń mechanicznych. Ze względu na jego kruchość i mały rozmiar kryształów, nie jest to minerał polecany do częstego dotykania.