Edoylerite

Wzór chemiczny: Hg²⁺₃(Cr⁶⁺O₄)S²⁻₂

Edoyleryt to niezwykle rzadki siarczan chromianowy rtęci, tworzący mikroskopijne, żółte kryształy o silnym, diamentowym połysku.

## Charakterystyka Edoyleryt jest minerałem z gromady siarczków, zawierającym chromian rtęci. Występuje w postaci bardzo małych, tabliczkowych lub pryzmatycznych kryształów, które rzadko przekraczają 0.5 mm długości. Zazwyczaj tworzy izolowane kryształy, ich grupy lub cienkie naloty na skale macierzystej. Jest przezroczysty do przeświecającego, a jego najbardziej charakterystyczną cechą jest intensywnie żółty kolor i wyjątkowo silny, niemal diamentowy połysk. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi około 2. Jest również bardzo gęsty, co jest typowe dla minerałów rtęci. Połysk jest jedną z jego najbardziej wyróżniających cech - opisywany jako diamentowy do metalicznego. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, wiele właściwości fizycznych jest trudnych do precyzyjnego zmierzenia. ## Barwy i odmiany Edoyleryt występuje w charakterystycznym, jasnożółtym do złocistożółtego kolorze. Nie są znane żadne jego odmiany barwne ani handlowe. ## Historia i nazwa Minerał został odkryty w kopalni rtęci Socrates w hrabstwie Sonoma w Kalifornii, USA. Został opisany i zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1990 roku. Jego nazwa honoruje Edwarda H. Doylera (ur. 1926), amerykańskiego geologa, który jako pierwszy znalazł próbki tego minerału i rozpoznał go jako potencjalnie nowy gatunek. ## Zastosowania Edoyleryt nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, będąc obiektem pożądania dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów rzadkich minerałów.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Barwa
Canary yellow to orangish yellow
Połysk
Adamantine to Submetallic
Rysa
Yellow
Gęstość
0
Łupliwość
Good {010}. Fair {101}.
Przełam
Sub-Conchoidal
Przezroczystość
Transparent,Translucent,Opaque
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczowe cechy diagnostyczne edoylerytu to jego intensywnie żółty kolor, bardzo silny diamentowy połysk, wysoka gęstość oraz występowanie w postaci mikroskopijnych, tabliczkowych kryształów. Charakterystyczne jest również jego pochodzenie ze złóż rtęci. ## Odróżnianie od podobnych Edoyleryt może być mylony z innymi wtórnymi, żółtymi minerałami rtęci, takimi jak terlinguaite czy eglestonite, które często z nim współwystępują. Odróżnienie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) lub analiza chemiczna (EDS). Jego wyjątkowo silny połysk może być pomocną wskazówką wizualną. ## Formy kryształów Kryształy edoylerytu są zazwyczaj bardzo małe, o pokroju tabliczkowym, spłaszczone zgodnie z płaszczyzną {010}, lub krótkopryzmatyczne. Często tworzą niewielkie, luźne skupienia lub narastają na innych minerałach.

Środowisko występowania

## Geneza Edoyleryt jest wtórnym minerałem powstającym w strefach utleniania hydrotermalnych złóż rtęci. Tworzy się w wyniku wietrzenia i przemian pierwotnych siarczków rtęci (głównie cynobru) w obecności roztworów bogatych w chrom. Jego powstanie jest związane z serpentynitami, które mogą być źródłem chromu. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami rtęci. W lokalizacji typowej (kopalnia Socrates) znaleziono go w towarzystwie cynobru, rtęci rodzimej, edgarbaileyitu, wattersytu, gipsu oraz minerałów z grupy montmorillonitu. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i dobrze udokumentowanym miejscem występowania edoylerytu na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Socrates (Socrates Mine) w hrabstwie Sonoma, w Kalifornii, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów edoylerytu ocenia się przede wszystkim na podstawie wielkości i wykształcenia kryształów. Najbardziej cenione są okazy z ostrymi, dobrze uformowanymi kryształami o intensywnie żółtej barwie i silnym połysku. Ważna jest również estetyka kompozycji - atrakcyjnie rozmieszczone kryształy na kontrastującej matrycy skalnej. Ze względu na mikroskopijny charakter minerału, nawet niewielkie skupienia dobrze wykształconych kryształów są uważane za wartościowe. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów kolekcjonerskich jest kopalnia Socrates w Kalifornii. Materiał z tej lokalizacji jest niezwykle rzadki i poszukiwany przez kolekcjonerów specjalizujących się w minerałach systematycznych, rzadkich gatunkach lub minerałach typu "micromount".

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy edoylerytu należy traktować z najwyższą ostrożnością. Ze względu na jego toksyczność i kruchość, czyszczenie mechaniczne jest zdecydowanie odradzane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza (z bezpiecznej odległości) do usunięcia luźnych cząstek kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. ## Czego unikać Minerał jest wrażliwy na światło i może ciemnieć pod wpływem długotrwałej ekspozycji. Należy unikać wibracji, wstrząsów oraz zmian temperatury. Kontakt z kwasami lub innymi odczynnikami chemicznymi może go zniszczyć. Ze względu na zawartość rtęci, należy bezwzględnie unikać wdychania pyłu i bezpośredniego kontaktu ze skórą. Po każdym kontakcie z okazem należy dokładnie umyć ręce. ## Przechowywanie Edoyleryt musi być przechowywany w szczelnym, stabilnym pojemniku, najlepiej typu "micromount", z dala od światła słonecznego i źródeł ciepła. Pojemnik powinien być wyraźnie oznaczony jako toksyczny. Przechowywać w suchym miejscu, z dala od innych minerałów, które mogłyby z nim reagować.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej