Donowensite

Wzór chemiczny: Ca(H₂O)₃Fe³⁺₂(V⁵⁺₂O₇)₂

Donowensite to ekstremalnie rzadki, pomarańczowobrązowy wanadan żelaza i wapnia, tworzący mikroskopijne, listewkowe kryształy.

## Charakterystyka Donowensite jest uwodnionym wanadanem żelaza i wapnia, występującym w postaci niezwykle małych, listewkowych lub tabliczkowych kryształów, które rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Kryształy te tworzą rozetowe lub promieniste agregaty, a także cienkie naloty i powłoki na powierzchni skały macierzystej. Ze względu na mikroskopijny rozmiar, jego cechy wizualne są trudne do zaobserwowania bez powiększenia. ## Właściwości fizyczne Kryształy donowensite wykazują pomarańczowobrązową barwę i szklisty połysk. Są przezroczyste do przeświecających. Twardość i gęstość nie zostały precyzyjnie zmierzone z powodu niewielkiego rozmiaru i rzadkości materiału. ## Historia i nazwa Minerał został nazwany na cześć Dona Owensa (ur. 1948), amerykańskiego mikrokolekcjonera minerałów z Danville w Pensylwanii, który jako pierwszy znalazł ten minerał. Został on zatwierdzony przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2017 roku pod numerem IMA2017-054. Odkrycia dokonano na materiale pochodzącym z kopalni Packrat w Gateway w stanie Kolorado, USA. ## Zastosowania Donowensite nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, jako ekstremalnie rzadki gatunek mineralny.

Właściwości

Twardość Mohsa: 3
Barwa: Yellow
Połysk: Vitreous
Rysa: Orange
Gęstość: 2.97
Łupliwość: on {001}; also very good on {100} and {010}
Przełam: Splintery
Przezroczystość: Transparent to translucent
Układ krystaliczny: Triclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja donowensite jest możliwa praktycznie wyłącznie za pomocą zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana czy analiza chemiczna z użyciem mikrosondy elektronowej (EDS/WDS). Wizualnie, w dużym powiększeniu, można zaobserwować charakterystyczne, pomarańczowobrązowe, listewkowe kryształy tworzące rozetowe skupienia. ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi wtórnymi minerałami wanadu o podobnej barwie i formie występowania, takimi jak carnotyt, tyuyamunit czy pascoit. Pewne odróżnienie wymaga specjalistycznej analizy chemicznej w celu potwierdzenia unikalnego składu donowensite. ## Formy kryształów Donowensite tworzy bardzo małe, cienkie, listewkowe kryształy, wydłużone w jednym kierunku. Kryształy te często łączą się w promieniste lub rozetowe agregaty, a także formują cienkie powłoki na skale.

Środowisko występowania

## Geneza Donowensite jest minerałem wtórnym, powstającym w strefie utleniania złóż uranowo-wanadowych. Tworzy się w wyniku procesów wietrzenia pierwotnych minerałów wanadu w środowisku bogatym w wapń. Występuje w pustkach i na powierzchniach spękań w piaskowcach. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi wtórnymi minerałami wanadanowymi, takimi jak carnotyt, tyuyamunit, pascoit, a także z gipsem i montmorillonitem. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania donowensite na świecie (lokalizacja typowa) jest kopalnia Packrat, położona w rejonie Gateway, w hrabstwie Mesa, w stanie Kolorado, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu donowensite zależy przede wszystkim od bogactwa i wykształcenia mikroskopijnych kryształów. Najbardziej cenione są okazy z wyraźnie uformowanymi, rozetowymi agregatami o intensywnej, pomarańczowobrązowej barwie, dobrze kontrastującymi ze skałą macierzystą. Ważny jest również brak uszkodzeń delikatnych kryształów. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów donowensite jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Packrat w Kolorado, USA. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim okazy pochodzą z tego jednego miejsca.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Z uwagi na ekstremalną delikatność i mikroskopijny rozmiar kryształów, mechaniczne czyszczenie jest wysoce niewskazane. Okazy należy chronić przed kurzem, przechowując je w zamkniętych pojemnikach. Jeśli czyszczenie jest absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bardzo dużej odległości i pod małym ciśnieniem. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą, chemikaliami, ultradźwiękami oraz wszelkimi formami czyszczenia mechanicznego (szczoteczki, ściereczki). Kryształy są niezwykle kruche i łatwo ulegają uszkodzeniu lub odspojeniu od podłoża. Należy również unikać gwałtownych zmian temperatury. ## Przechowywanie Okazy donowensite powinny być przechowywane wyłącznie w specjalistycznych pudełkach typu "micromount", które chronią je przed uszkodzeniami fizycznymi i kurzem. Należy unikać wibracji i wstrząsów.