Darrellhenryite

Wzór chemiczny: NaLiAl₂Al₆(BO₃)₃Si₆O₁₈(OH)₃O

Darrellhenryit to bardzo rzadki, czarny minerał z grupy turmalinów, wyróżniający się unikalnym składem chemicznym z litem i sodem.

## Charakterystyka Darrellhenryit jest minerałem należącym do grupy turmalinów. Tworzy czarne, pryzmatyczne kryształy, często o silnym połysku. Zazwyczaj występuje w formie niewielkich, dobrze wykształconych słupków, które mogą wykazywać podłużne prążkowanie na ścianach, typowe dla turmalinów. Jest nieprzezroczysty i wizualnie bardzo podobny do schörlu, najpospolitszego z czarnych turmalinów. ## Właściwości fizyczne Minerał ten charakteryzuje się twardością wynoszącą 7 w skali Mohsa, co jest typowe dla turmalinów. Ma szklisty połysk i gęstość około 3,23 g/cm³. Nie wykazuje łupliwości, a jego przełam jest nierówny do muszlowego. ## Barwy i odmiany Darrellhenryit jest minerałem o jednolitej, czarnej barwie. Nie są znane jego barwne odmiany. Jego rysa jest szarobiała. ## Historia i nazwa Nazwa minerału honoruje Darrella J. Henry'ego, profesora geologii na Uniwersytecie Stanowym Luizjany (USA), za jego wkład w badania nad grupą turmalinów. Został on oficjalnie uznany za nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2013 roku (IMA2013-0 Darrellhenryite). ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość, darrellhenryit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego dla wyspecjalizowanych zbieraczy minerałów rzadkich.

Właściwości

Twardość Mohsa: 7
Barwa: intense to pale pink
Połysk: Vitreous
Rysa: pinkish white
Gęstość: 3.03
Łupliwość: None
Przełam: Conchoidal
Przezroczystość: Transparent
Układ krystaliczny: Trigonal

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja darrellhenryitu na podstawie cech wizualnych jest praktycznie niemożliwa. Wygląda identycznie jak inne czarne turmaliny, zwłaszcza schörl. Pewne rozpoznanie wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak mikroanaliza rentgenowska (EDS/WDS) w celu określenia unikalnego składu chemicznego, bogatego w sód i lit przy jednoczesnym niedoborze w pozycji X. ## Odróżnianie od podobnych Najczęściej mylony jest ze schörlem, dravitem, elbaitem (odmiana verdelit, indigolit w formie nieprzezroczystej) i innymi czarnymi turmalinami. Odróżnienie polega wyłącznie na analizie chemicznej - darrellhenryit wyróżnia się specyficzną kombinacją Na, Li i Al w swojej strukturze, która odróżnia go od innych członków nadgrupy turmalinów. ## Formy kryształów Kryształy są zazwyczaj pryzmatyczne, słupkowe, z charakterystycznym dla turmalinów zaokrąglonym przekrojem poprzecznym przypominającym trójkąt (trygonalny). Na ścianach słupów często występuje wyraźne, podłużne prążkowanie.

Środowisko występowania

## Geneza Darrellhenryit powstaje w złożonych pegmatytach granitowych bogatych w lit. Jest to minerał późnych etapów krystalizacji, tworzący się w środowisku zasobnym w bor, lit, sód i glin. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi minerałami typowymi dla pegmatytów litowych. W lokalizacji typowej (Mogok, Mjanma) znaleziono go w towarzystwie kwarcu, skaleni (albitu), schörlu, elbaitu i rossmanitu. ## Lokalizacje Potwierdzone wystąpienia darrellhenryitu są ekstremalnie rzadkie. Został on zidentyfikowany w następujących lokalizacjach: - Mogok, dystrykt Pyin-Oo-Lwin, region Mandalay, Mjanma (Birma) - lokalizacja typowa. - Okręg Zlatá Idka, Koszyce-okolice, Region Koszycki, Słowacja. - Góry Menalo, Arkadia, Peloponez, Grecja.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu darrellhenryitu ocenia się przede wszystkim na podstawie potwierdzenia jego tożsamości analitycznej. Najcenniejsze są dobrze wykształcone, zakończone kryształy o wyraźnym połysku i prążkowaniu, nawet jeśli są niewielkie. Istotna jest również asocjacja z innymi minerałami, np. osadzenie na matrycy kwarcowej. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów o znaczeniu kolekcjonerskim jest jak dotąd rejon Mogok w Mjanmie (Birmie), skąd pochodzą najlepiej wykształcone kryształy.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiej, suchej szczoteczki do usunięcia kurzu. W razie konieczności można użyć sprężonego powietrza. Z uwagi na rzadkość i wartość naukową, należy unikać wszelkich metod inwazyjnych. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z chemikaliami, zwłaszcza kwasami, które mogą uszkodzić powierzchnię minerału. Nie należy poddawać go czyszczeniu ultradźwiękowemu ani gwałtownym zmianom temperatury. Mimo twardości, jest kruchy i wrażliwy na uderzenia. ## Przechowywanie Okazy darrellhenryitu powinny być przechowywane w osobnych, wyściełanych pudełkach klaserowych, aby uniknąć otarć i uszkodzeń mechanicznych. Należy chronić je przed kurzem i wilgocią. Jako minerał stabilny, nie wymaga specjalnych warunków dotyczących światła.