Cuatrocapaite-(K)

Wzór chemiczny: K<sub>3</sub>(NaMg&#9744;)(As<sup>3+</sup><sub>2</sub>O<sub>3</sub>)<sub>6</sub>Cl<sub>6</sub>·16H<sub>2</sub>O

Cuatrocapaite-(K) to ekstremalnie rzadki arseninowy halogenek tworzący unikalne, sześciokątne kryształy o intensywnie żółtej barwie.

## Charakterystyka Cuatrocapaite-(K) jest bardzo złożonym, uwodnionym arseninem potasu, sodu, magnezu i chloru. Występuje w postaci niezwykle małych, ale dobrze wykształconych heksagonalnych kryształów o tabliczkowym pokroju. Kryształy są przezroczyste, mają intensywną, kanarkowożółtą barwę i wykazują silny, szklisty połysk. Zazwyczaj tworzą niewielkie, izolowane blaszki lub małe agregaty na powierzchni skały macierzystej. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi zaledwie 2. Jest kruchy, a jego gęstość obliczona na podstawie wzoru i parametrów komórki wynosi 2,83 g/cm³. Kryształy wykazują doskonałą łupliwość w jednym kierunku, zgodnym z podstawą kryształu {0001}. ## Barwy i odmiany Charakterystyczną i jedyną obserwowaną barwą cuatrocapaite-(K) jest intensywnie kanarkowożółta. Minerał ten nie tworzy odmian barwnych. ## Historia i nazwa Cuatrocapaite-(K) został odkryty w kopalni Torrecillas w gminie Salar de Gorbea, w prowincji Iquique w Chile. Został oficjalnie uznany za nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 2019 roku (numer IMA2019-021). Nazwa nawiązuje do jego struktury krystalicznej, która składa się z czterech warstw ("cuatro capas" w języku hiszpańskim) oraz do dominującego w jego składzie potasu (K). ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, cuatrocapaite-(K) nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Stanowi wyłącznie obiekt zainteresowania naukowego i jest cennym nabytkiem dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów rzadkich.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Szklisty
Rysa
Jasnożółta
Gęstość
2.83
Łupliwość
Doskonała w {0001}
Przełam
Kruchy
Przezroczystość
Przezroczysty
Układ krystaliczny
Trygonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Cechami charakterystycznymi cuatrocapaite-(K) są jego intensywnie kanarkowożółta barwa, heksagonalny, tabliczkowy pokrój kryształów oraz szklisty połysk. Występowanie w postaci drobnych, izolowanych kryształków na skale macierzystej w paragenezie z innymi rzadkimi arseninami jest również kluczową wskazówką. Ostateczna identyfikacja wymaga jednak zaawansowanych metod analitycznych, takich jak spektroskopia Ramana lub dyfrakcja rentgenowska. ## Odróżnianie od podobnych Minerał ten można pomylić z innymi wtórnymi, żółtymi minerałami arsenowymi, takimi jak farmakolit czy niektóre arseniany. Cuatrocapaite-(K) wyróżnia się jednak unikalnym, heksagonalnym pokrojem kryształów i specyficznym, intensywnym odcieniem żółci. Współwystępowanie z torrecillasytem i innymi minerałami z lokalizacji typowej jest silną przesłanką diagnostyczną. ## Formy kryształów Cuatrocapaite-(K) krystalizuje w formie cienkich, sześciobocznych tabliczek, często o ostro zarysowanych krawędziach. Kryształy są zazwyczaj bardzo małe, nie przekraczają ułamków milimetra, i występują pojedynczo lub w niewielkich grupach na powierzchni skały.

Środowisko występowania

## Geneza Cuatrocapaite-(K) jest minerałem wtórnym, który powstaje w strefie utleniania (gossanie) złóż polimetalicznych bogatych w arsen. Tworzy się w warunkach pustynnych, w wyniku procesów wietrzenia pierwotnych minerałów kruszcowych, głównie arsenopirytu, w obecności roztworów bogatych w potas, sód, magnez i chlorowce. ## Asocjacje mineralne Minerał ten występuje w bezpośrednim sąsiedztwie innych rzadkich arseninów i siarczanów. Najczęściej towarzyszą mu torrecillasyt, magnesiofluckit, lavendulan, annabergit, erytryn, gips oraz kwarc. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym miejscem występowania cuatrocapaite-(K) na świecie jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Torrecillas, położona w pobliżu Salar de Gorbea w regionie Tarapacá w północnym Chile.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazów cuatrocapaite-(K) ocenia się przede wszystkim na podstawie wykształcenia i wielkości kryształów, chociaż zawsze są one mikroskopijne. Najbardziej pożądane są okazy z ostrymi, dobrze zdefiniowanymi, izolowanymi kryształami o intensywnej, nasyconej barwie, kontrastowo osadzonymi na matrycy skalnej. Ważna jest również estetyczna kompozycja i obecność minerałów towarzyszących, zwłaszcza równie rzadkiego torrecillasytu. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów tego minerału jest kopalnia Torrecillas w Chile. Materiał z tej lokalizacji jest ekstremalnie trudny do zdobycia i pojawia się na rynku kolekcjonerskim sporadycznie, zwykle w ofercie wyspecjalizowanych dealerów minerałów rzadkich.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy traktować z najwyższą ostrożnością. Czyszczenie jest wysoce niewskazane ze względu na ekstremalną kruchość i niewielkie rozmiary kryształów. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć delikatnego strumienia sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości do usunięcia luźnych cząstek kurzu. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami, ponieważ minerał jest uwodniony i może ulec uszkodzeniu. Kryształy są bardzo miękkie i kruche, dlatego należy unikać jakiegokolwiek kontaktu fizycznego, w tym dotykania i czyszczenia mechanicznego. Należy chronić okaz przed wibracjami i wstrząsami. ## Przechowywanie Okazy cuatrocapaite-(K) powinny być przechowywane wyłącznie w stabilnych, zamykanych pojemnikach typu "micromount", które chronią je przed uszkodzeniami mechanicznymi, kurzem i zmianami wilgotności. Należy unikać ekspozycji na bezpośrednie światło słoneczne i skrajne temperatury.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej