Clinotobermorite
Wzór chemiczny: Ca<sub>5</sub>Si<sub>6</sub>O<sub>17</sub>·5H<sub>2</sub>O
Rzadki krzemian wapnia z grupy tobermorytu, tworzący mikroskopijne, bezbarwne lub białe kryształy i agregaty włókniste.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 4.5
- Połysk
- Szklisty
- Rysa
- Biała
- Gęstość
- 2.49-2.52
- Łupliwość
- Doskonała wg {001}
- Przełam
- Nierówny
- Przezroczystość
- Przeświecający do nieprzezroczystego
- Układ krystaliczny
- Jednoskośny
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Identyfikacja klinotobermorytu jest niezwykle trudna bez zaawansowanych metod badawczych, takich jak rentgenowska analiza strukturalna (XRD) lub spektroskopia. W kolekcjach jest rozpoznawany głównie na podstawie etykiety i potwierdzonej lokalizacji. Wizualnie charakteryzuje się białymi, włóknistymi lub promienistymi skupieniami w specyficznym środowisku geologicznym. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi minerałami z grupy tobermorytu (tobermoryt, tobermoryt-11Å), a także z innymi białymi, włóknistymi krzemianami, takimi jak okenit, pektolit czy wollastonit. Pewne rozróżnienie jest możliwe niemal wyłącznie za pomocą analizy laboratoryjnej. ## Formy kryształów Tworzy wydłużone, listewkowe lub igiełkowe kryształy o długości do kilkudziesięciu mikrometrów. Kryształy te łączą się w promieniste, sferulityczne lub włókniste agregaty, a także tworzą cienkie powłoki i żyłki.
Środowisko występowania
## Geneza Klinotobermoryt jest minerałem hydrotermalnym niskich temperatur. Powstaje w zmienionych skałach bogatych w wapń, takich jak skarny, marmury czy zmetamorfizowane złoża manganu. Może również krystalizować w pustkach i szczelinach w skałach wulkanicznych. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi krzemianami wapnia i minerałami hydrotermalnymi. W lokalizacji typowej (kopalnia Wessels) znaleziono go w towarzystwie kalcytu, hematytu, ettringitu, brucytu i hydroksylellestaitu. ## Lokalizacje Najważniejszym i najlepiej udokumentowanym miejscem występowania klinotobermorytu jest jego lokalizacja typowa - kopalnia Wessels w Hotazel, na polu manganowym Kalahari w Republice Południowej Afryki. Znany jest również z kilku innych miejsc na świecie, m.in. z Fuka w Japonii oraz z rejonu Omsukchan w Rosji.
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Jakość okazów klinotobermorytu ocenia się przede wszystkim na podstawie bogactwa i estetyki agregatów. Najbardziej cenione są okazy z dobrze wykształconymi, kulistymi lub promienistymi skupieniami, kontrastujące z barwą skały macierzystej. Ważna jest również asocjacja z innymi rzadkimi minerałami. Ze względu na mikroskopijny rozmiar kryształów, ich indywidualna forma nie jest kluczowym kryterium. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej znane i cenione okazy pochodzą z kopalni Wessels i N'Chwaning w regionie Kalahari w RPA. Materiał z tych lokalizacji jest uważany za referencyjny dla tego gatunku.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy klinotobermorytu są bardzo delikatne i kruche. Czyszczenie powinno być ograniczone do absolutnego minimum. Jeśli jest to konieczne, można użyć bardzo miękkiego pędzelka do usunięcia luźnego pyłu. Należy unikać wody i jakichkolwiek środków chemicznych. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, kwasami oraz innymi chemikaliami, które mogą uszkodzić lub rozpuścić minerał. Agregaty są wrażliwe na wstrząsy i ultradźwięki. Nie należy go podgrzewać, ponieważ może łatwo utracić wodę z sieci krystalicznej, co prowadzi do jego zniszczenia. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w stabilnych warunkach, w zamkniętych pojemnikach lub gablotach, aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Ze względu na kruchość, nie powinien mieć bezpośredniego kontaktu z innymi minerałami.