Clinosafflorite

Wzór chemiczny: Co<sup>3+</sup>(As<sub>2</sub>)<sup>3-</sup>

Klinosaffloryt to arsenek kobaltu, będący rzadszym, jednoskośnym odpowiednikiem rombowego safflorytu.

## Charakterystyka Klinosaffloryt jest arsenkiem kobaltu i jednoskośnym dymorfem safflorytu. Zazwyczaj tworzy zbite, ziarniste, włókniste lub promieniste skupienia. Dobrze wykształcone kryształy są rzadkością i mają postać niewielkich pryzmatów. Minerał charakteryzuje się metalicznym połyskiem i barwą od cynowobiałej do stalowoszarej. Na powietrzu jego powierzchnia może pokrywać się szaroczarnym lub czarnym nalotem. ## Właściwości fizyczne Twardość klinosafflorytu w skali Mohsa wynosi 4.5-5, a jego gęstość waha się od 7,3 do 7,5 g/cm³. Jest minerałem kruchym i nieprzezroczystym. Nie wykazuje łupliwości, a jego przełam jest nierówny. ## Barwy i odmiany Minerał ma stałą, cynowobiałą do stalowoszarej barwę. Nie tworzy odmian barwnych, chociaż jego skład chemiczny może zawierać domieszki żelaza i niklu zastępujące kobalt, co jednak nie wpływa znacząco na jego wygląd. ## Historia i nazwa Nazwa "klinosaffloryt" nawiązuje do jego jednoskośnej (ang. *monoclinic*) symetrii krystalograficznej oraz chemicznego podobieństwa do safflorytu. Minerał został po raz pierwszy opisany w 1959 roku przez Paula Ramdohra i M. Schmitta. ## Zastosowania Klinosaffloryt nie ma znaczenia przemysłowego i jest przede wszystkim minerałem interesującym dla kolekcjonerów i naukowców. Historycznie mógł być pozyskiwany wraz z innymi arsenkami jako podrzędne źródło kobaltu.

Właściwości

Twardość Mohsa
4.5-5
Połysk
Metallic
Rysa
Black
Gęstość
7.3-7.5
Łupliwość
None
Przełam
Uneven
Przezroczystość
Opaque
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Klinosaffloryt można rozpoznać po metalicznym połysku, dużej gęstości, cynowobiałej barwie oraz charakterystycznych promienistych lub włóknistych skupieniach. Kluczowe jest również jego występowanie w asocjacji z innymi arsenkami kobaltu, niklu i żelaza. ## Odróżnianie od podobnych Identyfikacja klinosafflorytu jest trudna i często wymaga specjalistycznych badań. Jest on wizualnie nieodróżnialny od **safflorytu**, od którego różni się wyłącznie układem krystalograficznym (jednoskośny vs rombowy), co można stwierdzić tylko za pomocą dyfrakcji rentgenowskiej (XRD). Można go również pomylić ze **skutterudytem**, który jest regularny i często tworzy sześcienne kryształy, oraz z **löllingitem** (arsenkiem żelaza), który ma bardzo podobny wygląd i właściwości fizyczne. ## Formy kryształów Dobrze wykształcone kryształy są bardzo rzadkie i mają postać słupkową lub igiełkową. Najczęściej występuje w formie skupień promienistych, włóknistych, ziarnistych oraz w postaci mas zbitych.

Środowisko występowania

## Geneza Minerał ten tworzy się w warunkach hydrotermalnych, w żyłach kruszcowych o średnich i niskich temperaturach powstawania. Jest typowy dla złoż kobaltowo-niklowo-srebrowo-bizmutowych. ## Asocjacje mineralne Klinosaffloryt często współwystępuje z innymi arsenkami, takimi jak saffloryt, skutterudyt, rammelsbergit, nickelin i löllingit. Towarzyszą mu również minerały rodzime, jak srebro i bizmut, oraz minerały płonne, głównie kalcyt i kwarc. ## Lokalizacje Do najważniejszych światowych lokalizacji należą złoża w rejonie Bou Azzer w Maroku, historyczne kopalnie w okręgach Cobalt-Gowganda w Ontario (Kanada) i Schneeberg w Saksonii (Niemcy). Stanowisko typowe, z którego po raz pierwszy opisano minerał, znajduje się w Třebsku koło Příbramu w Czechach.

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Wartość kolekcjonerska klinosafflorytu zależy od kilku czynników. Najwyżej cenione są okazy z dobrze wykształconymi, choćby niewielkimi kryształami. Atrakcyjne są również bogate, promieniste agregaty oraz interesujące zrosty z innymi rzadkimi minerałami, zwłaszcza z krystalicznym srebrem rodzimym. Ważnym czynnikiem jest również pochodzenie z klasycznej, znanej lokalizacji. ## Popularne stanowiska Najbardziej cenione przez kolekcjonerów okazy pochodzą z zagłębia Bou Azzer w Maroku, które słynie z dostarczania najlepszych na świecie okazów arsenków kobaltu i niklu. Historyczne okazy z niemieckiego Schneebergu i kanadyjskiego Cobaltu również cieszą się dużym uznaniem.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Zaleca się czyszczenie wyłącznie na sucho, przy użyciu miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą, która może przyspieszać procesy utleniania i prowadzić do matowienia powierzchni. ## Czego unikać Jako arsenek, klinosaffloryt jest toksyczny. Należy unikać wdychania pyłu powstającego przy jego obróbce lub czyszczeniu. Po każdym kontakcie z okazem trzeba dokładnie umyć ręce. Minerał należy chronić przed wilgocią, chemikaliami i kwasami. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w suchym miejscu, najlepiej w zamkniętym, szczelnym pudełku klaserowym, aby ograniczyć kontakt z powietrzem i wilgocią. Konieczne jest wyraźne oznaczenie minerału jako toksycznego i trzymanie go z dala od dzieci i zwierząt.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej