Clinofergusonite-(Ce)
Wzór chemiczny: Ce<sup>3+</sup>Nb<sup>5+</sup>O<sub>4</sub>
Klinofergusonit-(Ce) to rzadki, brązowoczarny minerał niobu i ceru, występujący w postaci drobnych, żywicznych kryształów w pegmatytach.
Właściwości
- Twardość Mohsa
- 5-6
- Połysk
- Resinous
- Rysa
- Brown
- Gęstość
- 5.46
- Łupliwość
- None
- Przełam
- Uneven
- Przezroczystość
- Opaque
- Układ krystaliczny
- Monoclinic
Cechy diagnostyczne
## Rozpoznawanie Identyfikacja klinofergusonitu-(Ce) w warunkach amatorskich jest praktycznie niemożliwa i wymaga zaawansowanych metod analitycznych, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD) i analiza składu chemicznego (EDS/WDS). Wstępne rozpoznanie opiera się na barwie (brązowoczarna), żywicznym połysku, dużej gęstości oraz występowaniu w pegmatytach granitowych. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi ciemnymi minerałami z grupy fergusonitu (np. fergusonitem-(Y), fergusonitem-(Ce)), euksenitem, samarskitem czy kolumbitem. Rozróżnienie bez specjalistycznego sprzętu jest niemożliwe i opiera się głównie na analizie chemicznej w celu określenia dominującego pierwiastka ziem rzadkich oraz na analizie struktury krystalicznej. ## Formy kryształów Tworzy bardzo małe, słabo wykształcone kryształy o pokroju tabliczkowym lub pryzmatycznym. Zazwyczaj występuje w postaci nieregularnych ziaren i ich skupień.
Środowisko występowania
## Geneza Klinofergusonit-(Ce) jest minerałem pochodzenia magmowego, krystalizującym w późnych stadiach formowania się pegmatytów granitowych, szczególnie tych wzbogaconych w pierwiastki ziem rzadkich (REE). ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z minerałami typowymi dla pegmatytów, takimi jak kwarc, mikroklin, albit, biotyt, a także z innymi minerałami REE, np. allanitem-(Ce), monacytem-(Ce) i bastnazytem-(Ce). ## Lokalizacje Najważniejsze, potwierdzone stanowiska tego minerału znajdują się w Rosji, w rejonie jeziora Bajkał (miejsce typowe) oraz w masywie Ilmen na Uralu. Notowany był również w Norwegii (pegmatyty w Arendal) oraz w Szwecji (kopalnia Östanmossa).
Rzadkość
Bardzo rzadki
Dla kolekcjonerów
## Kryteria jakości Jakość okazu zależy przede wszystkim od stopnia wykształcenia i wielkości kryształów, co jest rzadkością. Najbardziej cenione są okazy z widocznymi, choćby niewielkimi, kryształami o zdefiniowanych ścianach, osadzone na kontrastującym tle skalnym (np. na białym alicie lub kwarcu). Ze względu na mikroskopijne rozmiary, jest to minerał głównie dla kolekcjonerów specjalizujących się w systematyce lub w okazach typu "micromount". ## Popularne stanowiska Okazy pochodzące z lokalizacji typowej w Rosji oraz z pegmatytów norweskich są najbardziej klasycznymi przykładami tego minerału w kolekcjach.
Pielęgnacja i przechowywanie
## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. Nie zaleca się stosowania wody ani żadnych środków chemicznych, które mogłyby wejść w reakcję z powierzchnią minerału lub otaczającą go skałą. ## Czego unikać Należy unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami. Minerał jest kruchy, więc trzeba chronić go przed uderzeniami i upadkiem. Nie wymaga specjalnej ochrony przed światłem, ale długotrwałe i intensywne naświetlanie nigdy nie jest wskazane dla okazów kolekcjonerskich. ## Przechowywanie Zaleca się przechowywanie okazów w stabilnych warunkach, w zamykanych pudełkach klaserowych, aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Ze względu na niewielkie rozmiary kryształów, często są one przechowywane w specjalnych pudełkach typu "micromount".