Clino-ferri-holmquistite

Wzór chemiczny: ◻Li₂(Mg₃Fe³⁺₂)Si₈O₂₂(OH)₂

Rzadki krzemian z grupy amfiboli litowych, wyróżniający się jednoskośną krystalizacją i obecnością trójwartościowego żelaza.

## Charakterystyka Klinoferriholmquistyt to minerał należący do krzemianów, klasyfikowany w grupie amfiboli litowych. Jest jednoskośnym (monoklinicznym) odpowiednikiem ferroholmquistytu. Tworzy pryzmatyczne kryształy, często wydłużone, które mogą występować w formie skupień włóknistych, promienistych lub splątanych agregatów. Jego wygląd jest typowy dla wielu amfiboli, z widoczną strukturą słupkową lub igiełkową. ## Właściwości fizyczne Minerał charakteryzuje się twardością w zakresie 5-6 w skali Mohsa. Ma połysk szklisty, a na powierzchniach przełamu może być matowy. Jest minerałem stosunkowo gęstym, z gęstością wynoszącą około 3.13 g/cm³. ## Barwy i odmiany Klinoferriholmquistyt występuje w odcieniach od ciemnoniebieskiego do czarnego. Barwa jest jedną z jego charakterystycznych cech wizualnych. Nie wyróżniono jego odrębnych odmian handlowych ani barwnych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału odnosi się do jego składu chemicznego i struktury. człon "klino-" wskazuje na jego jednoskośny (monokliniczny) układ krystalograficzny. "Ferri-" podkreśla obecność istotnej ilości żelaza trójwartościowego (Fe³⁺), a "holmquistyt" nawiązuje do jego związku z holmquistytem, innym amfibolem litowym. Został formalnie opisany i zatwierdzony jako nowy gatunek minerału przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (IMA) w 1998 roku. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość, klinoferriholmquistyt nie ma żadnych zastosowań przemysłowych. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, będąc obiektem zainteresowania wyspecjalizowanych zbieraczy i mineralogów systematycznych.

Właściwości

Twardość Mohsa
6
Barwa
Black
Połysk
Vitreous
Rysa
grey
Gęstość
3.19
Łupliwość
{110}
Przełam
Splintery
Przezroczystość
Translucent
Układ krystaliczny
Monoclinic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Identyfikacja klinoferriholmquistytu w warunkach polowych jest praktycznie niemożliwa i wymaga zaawansowanych metod laboratoryjnych, takich jak rentgenowska analiza strukturalna (XRD) oraz analiza chemiczna (np. mikrosonda elektronowa). Wstępne rozpoznanie opiera się na ciemnoniebieskiej do czarnej barwie, pryzmatycznej formie kryształów oraz specyficznym środowisku geologicznym (pegmatyty litowe). ## Odróżnianie od podobnych Minerał ten jest niezwykle trudny do odróżnienia od innych ciemnych amfiboli, takich jak arfvedsonit, riebeckit czy ferroholmquistyt. Ferroholmquistyt krystalizuje w układzie rombowym, podczas gdy klinoferriholmquistyt w jednoskośnym, co jest cechą możliwą do zweryfikowania jedynie metodami dyfrakcyjnymi. Odróżnienie od innych amfiboli sodowych i litowych wymaga precyzyjnej analizy składu chemicznego. ## Formy kryształów Najczęściej tworzy wydłużone, słupkowe lub pryzmatyczne kryształy. Występuje także w postaci agregatów włóknistych, promienistych lub splątanych mas.

Środowisko występowania

## Geneza Klinoferriholmquistyt jest minerałem pochodzenia magmowego, krystalizującym w późnych stadiach ewolucji pegmatytów granitowych bogatych w lit. Powstaje w wyniku metasomatozy, czyli reakcji bogatych w lit fluidów z minerałami skał otaczających, takimi jak amfibolity czy skały ultrazasadowe. ## Asocjacje mineralne Minerał ten współwystępuje z innymi minerałami typowymi dla pegmatytów litowych. Do najczęstszych asocjacji należą kwarc, albit, mikroklin, a także inne minerały litowe jak spodumen, lepidolit czy turmalin (elbait). Może również występować w towarzystwie biotytu. ## Lokalizacje Jest to minerał ekstremalnie rzadki. Został zidentyfikowany w bardzo niewielu miejscach na świecie. Stanowisko typowe (miejsce pierwszego znalezienia i opisania) znajduje się w rejonie jeziora Ozero Vostochnoye na Półwyspie Kolskim w Rosji. Inne potwierdzone wystąpienia to m.in. pegmatyty w Szwecji.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Jakość okazu kolekcjonerskiego zależy przede wszystkim od stopnia wykształcenia kryształów i ich wielkości. Najbardziej cenione są dobrze uformowane, pojedyncze pryzmaty o intensywnej, ciemnoniebieskiej barwie. Atrakcyjność podnoszą również estetyczne asocjacje z innymi minerałami, np. kontrastujące białe skalenie lub kwarc. Ze względu na rzadkość, nawet mikroskopijne, ale dobrze zidentyfikowane kryształy mają dużą wartość naukową i kolekcjonerską. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów o znaczeniu kolekcjonerskim jest praktycznie lokalizacja typowa na Półwyspie Kolskim w Rosji. Okazy z innych, nielicznych stanowisk są zazwyczaj materiałem o znaczeniu wyłącznie naukowym.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy należy czyścić wyłącznie mechanicznie, używając miękkiego pędzelka do usunięcia kurzu. W przypadku silniejszych zabrudzeń można użyć sprężonego powietrza. Należy unikać mycia w wodzie, zwłaszcza jeśli okaz jest kruchy lub ma postać skupień włóknistych. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z kwasami i innymi chemikaliami, które mogą uszkodzić strukturę minerału. Nie należy go podgrzewać ani poddawać ultradźwiękom. Długotrwała ekspozycja na bezpośrednie światło słoneczne nie jest zalecana, chociaż nie ma dowodów na jego blaknięcie. ## Przechowywanie Okazy klinoferriholmquistytu, zwłaszcza te o delikatnej, igiełkowej budowie, powinny być przechowywane w zamykanych pudełkach klaserowych, aby chronić je przed kurzem i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy unikać przechowywania w miejscach o dużej wilgotności.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej