Chromschieffelinite

Wzór chemiczny: Pb₂+₁₀Te₆+₆O₂₀(OH)₁₄(Cr₆+O₄)·₅H₂O

Chromschieffelinit to bardzo rzadki telluran ołowiu i chromu, tworzący mikroskopijne, pryzmatyczne kryształy o intensywnie pomarańczowej barwie.

## Charakterystyka Chromschieffelinit jest uwodnionym chromianem-telluranem-wodorotlenkiem ołowiu. Występuje w postaci niezwykle małych, pryzmatycznych kryształów, które rzadko przekraczają 0.2 mm długości. Kryształy te są wydłużone i często tworzą promieniste agregaty lub chaotycznie ułożone skupienia na powierzchni skały macierzystej. Ze względu na swój mikroskopijny rozmiar, jest to minerał dostępny głównie dla wyspecjalizowanych kolekcjonerów. ## Właściwości fizyczne Kryształy wykazują szklisty do diamentowego połysku. Są przezroczyste do przeświecających. Z powodu niewielkich rozmiarów kryształów, wiele właściwości fizycznych, takich jak twardość czy gęstość, nie zostało precyzyjnie określonych. ## Barwy i odmiany Minerał charakteryzuje się intensywną, jednolitą barwą od pomarańczowej do pomarańczowożółtej. Nie wyróżniono żadnych odmian. ## Historia i nazwa Chromschieffelinit został po raz pierwszy opisany w 1996 roku przez Andrew C. Robertsa i współpracowników. Jego nazwa nawiązuje do podobieństwa strukturalnego i chemicznego do schieffelinitu, z dodatkiem "chrom" ze względu na obecność chromu jako kluczowego składnika. Nazwa minerału macierzystego, schieffelinitu, honoruje Richarda Schieffelina, jednego z założycieli miasta Tombstone w Arizonie, gdzie oba minerały zostały odkryte. ## Zastosowania Chromschieffelinit nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest czysto naukowe i kolekcjonerskie, będąc obiektem zainteresowania ze względu na swoją rzadkość i unikalny skład chemiczny.

Właściwości

Połysk: Vitreous to Adamantine
Rysa: Pale orange
Przezroczystość: Transparent to translucent
Układ krystaliczny: Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Rozpoznanie chromschieffelinitu opiera się na jego charakterystycznej pomarańczowej barwie, pryzmatycznej formie kryształów oraz występowaniu w postaci drobnych, promienistych agregatów. Kluczowa jest jego lokalizacja i współwystępowanie z innymi rzadkimi telluranami w strefach utlenienia złóż kruszcowych. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi wtórnymi minerałami ołowiu o podobnej barwie, takimi jak wulfenit czy krokoit. Odróżnienie wymaga analizy chemicznej (EDS/XRD) ze względu na mikroskopijny rozmiar. Różni się od schieffelinitu (który jest bezbarwny do jasnożółtego) obecnością chromu i intensywniejszą barwą. ## Formy kryształów Tworzy smukłe, pryzmatyczne, wydłużone kryształy, często zakończone piramidalnie. Kryształy te grupują się w promieniste lub przypadkowo zorientowane agregaty.

Środowisko występowania

## Geneza Chromschieffelinit jest minerałem wtórnym, powstającym w strefach utlenienia (gossanach) hydrotermalnych złóż kruszcowych bogatych w tellur i ołów. Jego powstanie wymaga specyficznych warunków, w tym obecności chromu, który jest pierwiastkiem stosunkowo rzadkim w takich środowiskach. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z innymi rzadkimi minerałami wtórnymi, takimi jak schieffelinit, emmonsit, cerusyt, anglesyt, a także z rodzimym złotem. Obecność tych minerałów towarzyszących jest ważną wskazówką diagnostyczną. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i typowym miejscem występowania (localitas typica) chromschieffelinitu jest kopalnia Grand Central w dzielnicy górniczej Tombstone, w hrabstwie Cochise, w stanie Arizona, USA.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najważniejszym kryterium oceny okazu jest jakość i bogactwo kryształów na matrycy skalnej. Poszukiwane są okazy z dobrze wykształconymi, nieuszkodzonymi, intensywnie wybarwionymi kryształami tworzącymi estetyczne agregaty. Kontrast z barwą skały macierzystej również podnosi wartość wizualną. Ze względu na mikroskopijny charakter minerału, nawet niewielkie, ale bogate w kryształy fragmenty są wysoko cenione. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów chromschieffelinitu jest historyczna lokalizacja typowa - kopalnia Grand Central w Tombstone, Arizona, USA. Wszystkie dostępne na rynku kolekcjonerskim okazy pochodzą z tego jednego miejsca.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Ze względu na ekstremalną delikatność i niewielki rozmiar kryształów, czyszczenie mechaniczne jest niewskazane. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza z bezpiecznej odległości, aby usunąć luźny kurz. Należy unikać kontaktu z wodą i wszelkimi chemikaliami. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, kwasami, zasadami i innymi rozpuszczalnikami, które mogą uszkodzić lub rozpuścić minerał. Kryształy są bardzo kruche i wrażliwe na wibracje oraz zmiany temperatury. Nie należy wystawiać okazu na bezpośrednie działanie światła słonecznego. ## Przechowywanie Okazy chromschieffelinitu powinny być przechowywane wyłącznie w stabilnych, zamkniętych pojemnikach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami mechanicznymi. Należy przechowywać je w suchym miejscu o stałej temperaturze.

Powiązane minerały

Źródła

IMA Mineral List (CNMNC)

Czytaj więcej