Chlorocalcite

Wzór chemiczny: KCaCl₃

Chlorek potasu i wapnia, występujący głównie w postaci nalotów i efemerycznych wykwitów w środowiskach wulkanicznych.

## Charakterystyka Chlorokalcyty to rzadki halogenek, chlorek potasu i wapnia, tworzący się głównie jako produkt sublimacji w ekshalacjach wulkanicznych. Zazwyczaj występuje w formie drobnych, bezbarwnych lub białych nalotów, skorup i wykwitów na lawie. Rzadziej obserwuje się go w postaci niewielkich, tabliczkowych lub pseudo-sześciennych kryształów, które ze względu na swoją naturę są niezwykle delikatne i krótkotrwałe. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi 2.5-3. Jest higroskopijny, co oznacza, że łatwo chłonie wilgoć z powietrza, prowadząc do jego rozpuszczenia. Kryształy, jeśli są widoczne, wykazują połysk szklisty i są przezroczyste. ## Barwy i odmiany Chlorokalcyty są najczęściej bezbarwne lub białe. Okazy z Wezuwiusza bywają zabarwione na fioletowo, co jest cechą charakterystyczną dla tej lokalizacji. Nie wyróżnia się jego odmian handlowych ani barwnych. ## Historia i nazwa Nazwa minerału, nadana w 1872 roku, nawiązuje do jego składu chemicznego - obecności chloru (chloro) i wapnia (calcite). Został on po raz pierwszy opisany na podstawie próbek pochodzących z wulkanu Wezuwiusz we Włoszech, który pozostaje jego lokalizacją typową. ## Zastosowania Chlorokalcyty nie mają żadnego zastosowania przemysłowego. Jego znaczenie jest wyłącznie naukowe i kolekcjonerskie, jako rzadki i specyficzny produkt aktywności wulkanicznej.

Właściwości

Twardość Mohsa
2.5-3
Połysk
Vitreous
Gęstość
0
Łupliwość
Cube-like in two directions, one better than the other.
Przezroczystość
Transparent
Układ krystaliczny
Orthorhombic

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Występowanie w postaci kruchych nalotów i małych kryształków w sąsiedztwie ekshalacji wulkanicznych jest silną wskazówką. Kluczową cechą diagnostyczną jest jego ekstremalna higroskopijność - minerał "poci się" i rozpuszcza pod wpływem wilgoci z powietrza. Reaguje gwałtownie z kroplą wody. ## Odróżnianie od podobnych Można go pomylić z innymi białymi, rozpuszczalnymi halogenkami wulkanicznymi, takimi jak sylwin (KCl) czy halit (NaCl). Sylwin ma gorzki smak, a halit słony, jednak próba smaku jest metodą wysoce niezalecaną i niebezpieczną. Dokładne rozróżnienie wymaga zwykle analizy chemicznej. ## Formy kryształów Tworzy niewielkie, tabliczkowe kryształy o zarysie pseudo-sześciennym. Najczęściej jednak występuje w formie ziemistych, włóknistych lub proszkowych nalotów i skorup na skałach wulkanicznych.

Środowisko występowania

## Geneza Chlorokalcyty są minerałem typowym dla środowisk wulkanicznych. Powstają w procesie sublimacji z gorących gazów (ekshalacji) wulkanicznych, osadzając się w pobliżu ujść fumaroli na powierzchni lawy. Jest to minerał wysokotemperaturowy, krystalizujący bezpośrednio z fazy gazowej. ## Asocjacje mineralne Współwystępuje z innymi halogenkami i siarczanami powstającymi w podobnych warunkach, takimi jak halit (NaCl), sylwin (KCl), a także hematyt (Fe₂O₃), który często tworzy się w otoczeniu fumaroli. ## Lokalizacje Najważniejszym i historycznym miejscem występowania jest kompleks wulkaniczny Wezuwiusz-Somma we Włoszech. Notowany jest również z aktywnych wulkanów, takich jak Tołbaczyk na Kamczatce (Rosja), gdzie znajdowano dobrze wykształcone kryształy.

Rzadkość

Rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Dla kolekcjonerów najbardziej pożądane są okazy z widocznymi, dobrze wykształconymi kryształami, co jest ogromną rzadkością. Liczy się także obfitość nalotu na fragmencie skały macierzystej (matrycy) oraz intensywność fioletowego zabarwienia w przypadku okazów z Wezuwiusza. Ze względu na nietrwałość minerału, kluczowy jest stan zachowania okazu. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej cenione okazy pochodzą z klasycznej lokalizacji - Wezuwiusza we Włoszech. W ostatnich latach na rynku pojawiły się także interesujące przykłady z wulkanu Tołbaczyk na Kamczatce, często charakteryzujące się lepszym wykształceniem kryształów.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazów chlorokalcytu generalnie nie powinno się czyścić. Kontakt z wodą, nawet destylowaną, spowoduje jego natychmiastowe rozpuszczenie. Pył można usuwać bardzo ostrożnie za pomocą miękkiego pędzelka lub strumienia suchego powietrza. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą i jakąkolwiek wilgocią. Minerał jest silnie higroskopijny i delikwescencyjny - chłonie parę wodną z otoczenia i przechodzi w roztwór. Należy chronić go przed zmianami temperatury i wilgotności. ## Przechowywanie Chlorokalcyty wymagają przechowywania w hermetycznych warunkach. Najlepszym rozwiązaniem jest szczelny pojemnik (np. typu "perky box") z dodatkiem środka pochłaniającego wilgoć (silikażelu). Ekspozycja na otwarte powietrze, zwłaszcza w wilgotnym klimacie, prowadzi do szybkiej degradacji okazu.

Powiązane minerały

Źródła zewnętrzne

Źródła

Czytaj więcej