Chloraluminite

Wzór chemiczny: AlCl<sub>3</sub>·6H<sub>2</sub>O

Chlorkoaluminian jest rzadkim, rozpuszczalnym w wodzie halogenkiem glinu, występującym w postaci bezbarwnych lub białych kryształów i nalotów w środowiskach wulkanicznych.

## Charakterystyka Chlorkoaluminian jest uwodnionym chlorkiem glinu. Tworzy bezbarwne do białych, drobne, igiełkowe lub włosowate kryształy, często zebrane w delikatne, wełniste skupienia i naloty. Ze względu na swoją ekstremalną higroskopijność i rozpuszczalność w wodzie, jest minerałem bardzo nietrwałym w wilgotnym środowisku i rzadko zachowuje się w kolekcjach bez specjalnej ochrony. ## Właściwości fizyczne Kryształy chlorkoaluminianu są bardzo miękkie, a ich twardość w skali Mohsa wynosi około 1. Mają szklisty połysk i są przezroczyste do przeświecających. Gęstość minerału jest niska, zbliżona do gęstości lodu. ## Historia i nazwa Minerał został po raz pierwszy opisany w 1876 roku przez włoskiego mineraloga Arcangelo Scacchiego. Nazwa nawiązuje do jego składu chemicznego - zawiera chlor (chlorum) i glin (aluminium). ## Zastosowania Chlorkoaluminian nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania naukowego i kolekcjonerskiego ze względu na swoją rzadkość i specyficzne warunki powstawania.

Właściwości

Twardość Mohsa
1
Połysk
Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
1.65
Łupliwość
Brak
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Trygonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Kluczową cechą diagnostyczną chlorkoaluminianu jest jego natychmiastowa i całkowita rozpuszczalność w wodzie. Charakterystyczne są także jego delikatne, igiełkowe lub wełniste agregaty występujące w specyficznym środowisku (fumarole wulkaniczne). Smak jest opisywany jako ostry i ściągający, jednak próba smaku jest wysoce niewskazana i niebezpieczna. ## Odróżnianie od podobnych Chlorkoaluminian można pomylić z innymi rozpuszczalnymi halogenkami lub siarczanami powstającymi w podobnych warunkach, takimi jak halotrichit czy sylwin. Od sylwinu odróżnia go forma kryształów (igiełkowe zamiast sześciennych) i układ krystalograficzny. Od włóknistych siarczanów (np. halotrichitu) można go odróżnić testem na obecność chlorków po rozpuszczeniu próbki (reakcja z azotanem srebra), jednak wymaga to zniszczenia fragmentu okazu. ## Formy kryształów Minerał ten krystalizuje w formie bardzo drobnych, wydłużonych kryształów o pokroju igiełkowym lub włosowatym. Kryształy te często tworzą splątane, wełniste lub filcowe agregaty, a także skorupy i naloty na skałach.

Środowisko występowania

## Geneza Chlorkoaluminian jest minerałem pochodzenia wulkanicznego. Powstaje w procesie sublimacji z gorących gazów (ekshalacji) w fumarolach, gdzie chlorowodór wchodzi w reakcję ze skałami bogatymi w glin. Krystalizuje w temperaturach powyżej 100°C w bezwodnym środowisku. ## Asocjacje mineralne Najczęściej współwystępuje z salmiakiem, hematytem, a także z rodzimą siarką. Towarzyszy mu również halit, sylwin oraz inne rzadkie chlorki i fluorki powstające w środowisku fumaroli. ## Lokalizacje Najważniejszym i klasycznym miejscem występowania jest kompleks wulkaniczny Wezuwiusza we Włoszech, gdzie został odkryty. Notowano go również w produktach ekshalacji wulkanu Fudżi w Japonii oraz na półwyspie Kamczatka w Rosji. Są to jedyne potwierdzone i dobrze udokumentowane lokalizacje tego rzadkiego minerału.

Rzadkość

Bardzo rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najwyżej cenione okazy chlorkoaluminianu to te, które posiadają bogate, dobrze zachowane, "puszyste" agregaty igiełkowych kryształów na fragmencie skały macierzystej (matrycy). Ze względu na nietrwałość minerału, kluczowym czynnikiem jest stan zachowania - okazy nie mogą nosić śladów rozpuszczenia czy zbrylenia pod wpływem wilgoci. Wielkość i estetyka matrycy również wpływają na wartość. ## Popularne stanowiska Zdecydowanie najbardziej pożądane przez kolekcjonerów okazy pochodzą z historycznej lokalizacji - Wezuwiusza we Włoszech. Materiał z tego miejsca ma status "klasyka" i jest najwyżej ceniony na rynku.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Minerału **nie wolno czyścić** przy użyciu jakichkolwiek płynów, w tym wody czy alkoholu. Każdy kontakt z wilgocią spowoduje jego natychmiastowe rozpuszczenie. Okazy można oczyszczać wyłącznie mechanicznie, używając bardzo delikatnego, suchego pędzelka lub ostrożnego przedmuchu sprężonym powietrzem z dużej odległości. ## Czego unikać Należy bezwzględnie unikać kontaktu z wodą, parą wodną i wilgotnym powietrzem. Minerał jest ekstremalnie higroskopijny i chłonie wilgoć z otoczenia, co prowadzi do jego delikwescencji (rozpuszczenia w pochłoniętej wodzie). Nie wolno go dotykać gołymi rękami, ponieważ wilgoć skóry może go uszkodzić. Należy chronić go przed zmianami temperatury, które mogą powodować kondensację pary wodnej. ## Przechowywanie Okazy chlorkoaluminianu wymagają przechowywania w hermetycznych, szczelnie zamykanych pojemnikach (np. typu "perky box") z dodatkiem środka osuszającego (np. żelu krzemionkowego), aby zapewnić całkowicie suche środowisko. Pojemnik powinien być umieszczony w stabilnym temperaturowo miejscu, z dala od bezpośredniego światła słonecznego.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej