Charmarite-3T

Wzór chemiczny: Mn<sub>4</sub>Al<sub>2</sub>(OH)<sub>12</sub>CO<sub>3</sub>·3H<sub>2</sub>O

Charmaryt-3T to bardzo rzadki minerał z grupy hydrotalkitu, tworzący drobne, heksagonalne, białe lub bezbarwne kryształy.

## Charakterystyka Charmaryt-3T jest uwodnionym węglanem manganu i glinu, należącym do nadgrupy hydrotalkitu. Występuje w postaci bardzo małych, tabliczkowych kryształów o zarysie heksagonalnym, które rzadko przekraczają 1 mm wielkości. Kryształy te często tworzą rozetkowe lub sferyczne agregaty. Jest minerałem przezroczystym do przeświecającego, o białej lub bezbarwnej barwie i charakterystycznym perłowym połysku na powierzchniach łupliwości. ## Właściwości fizyczne Minerał ten jest bardzo miękki, jego twardość w skali Mohsa wynosi zaledwie 2. Ma perłowy połysk na płaszczyznach łupliwości i szklisty na pozostałych ścianach. Gęstość obliczona wynosi około 2,58 g/cm³. Jest lekki i kruchy. ## Barwy i odmiany Charmaryt-3T jest zazwyczaj bezbarwny lub biały. Nie wyróżniono jego odmian barwnych ani handlowych. ## Historia i nazwa Nazwa "charmaryt" pochodzi od imion Charlesa (1912-2004) i Mabel (1914-1991) Sternbergów, wybitnych kolekcjonerów minerałów z Connecticut w USA. Przyrostek "-3T" odnosi się do jego trygonalnej symetrii i trójwarstwowej komórki elementarnej (polityp 3T). Minerał został zatwierdzony przez IMA w 2000 roku, a jego opis ukazał się w 2003 roku. Został odkryty na hałdach kopalni Mont Saint-Hilaire w Kanadzie. ## Zastosowania Ze względu na swoją ekstremalną rzadkość i mikroskopijne rozmiary kryształów, charmaryt-3T nie ma żadnego zastosowania przemysłowego. Jest wyłącznie obiektem zainteresowania wyspecjalizowanych kolekcjonerów minerałów rzadkich oraz naukowców.

Właściwości

Twardość Mohsa
2
Połysk
Perłowy, Szklisty
Rysa
Biała
Gęstość
2.58
Łupliwość
Doskonała według {0001}
Przełam
Nierówny
Przezroczystość
Przezroczysty do przeświecającego
Układ krystaliczny
Trigonalny

Cechy diagnostyczne

## Rozpoznawanie Charmaryt-3T jest trudny do zidentyfikowania bez specjalistycznego sprzętu. Jego cechy charakterystyczne to występowanie w postaci drobnych, heksagonalnych, białych lub bezbarwnych tabliczek o perłowym połysku. Kluczowa jest reakcja z kwasem solnym - minerał gwałtownie musuje. Ostateczna identyfikacja wymaga jednak zaawansowanych metod, takich jak dyfrakcja rentgenowska (XRD). ## Odróżnianie od podobnych Może być mylony z innymi minerałami z grupy hydrotalkitu, takimi jak kwintynit czy manasseit, które tworzą podobne heksagonalne kryształy. Odróżnienie od nich jest praktycznie niemożliwe bez analizy chemicznej lub XRD. Od kalcytu czy dolomitu różni się znacznie niższą twardością i perłowym połyskiem. ## Formy kryształów Tworzy cienkie, tabliczkowe kryształy o sześciobocznym zarysie. Kryształy te często łączą się w rozetkowe, wachlarzowate lub sferulityczne agregaty, narastające na innych minerałach.

Środowisko występowania

## Geneza Charmaryt-3T jest minerałem wtórnym, powstającym w późnych stadiach procesów hydrotermalnych w złożonych, alkalicznych intruzjach nefelinowo-syenitowych. Tworzy się w pustkach i szczelinach skalnych, krystalizując z roztworów bogatych w mangan, glin i węglany. ## Asocjacje mineralne Na stanowisku typowym (Mont Saint-Hilaire) współwystępuje z wieloma innymi rzadkimi minerałami, takimi jak kwarc, mikroklin, egiryn, rodochrozyt, analcym, natrolit, petersenit-(Ce), katapleit i sérandyt. ## Lokalizacje Jedynym potwierdzonym i dobrze udokumentowanym miejscem występowania charmarytu-3T na świecie jest kamieniołom Poudrette w Mont Saint-Hilaire, w regionie Montérégie, w prowincji Quebec w Kanadzie. Jest to jego lokalizacja typowa.

Rzadkość

Ekstremalnie rzadki

Dla kolekcjonerów

## Kryteria jakości Najbardziej cenione okazy charmarytu-3T to te, które posiadają dobrze wykształcone, ostre i wyraźnie widoczne kryształy lub ich estetyczne agregaty. Ze względu na mikroskopijne rozmiary, kluczowa jest jakość samego kryształu (przezroczystość, połysk) oraz jego umiejscowienie na matrycy skalnej. Kontrast z minerałami towarzyszącymi, takimi jak ciemny egiryn czy różowy rodochrozyt, znacznie podnosi atrakcyjność okazu. Okazy z kryształami przekraczającymi 0,5 mm są uważane za wyjątkowe. ## Popularne stanowiska Jedynym źródłem okazów kolekcjonerskich jest kamieniołom Poudrette w Mont Saint-Hilaire w Kanadzie. Stanowisko to jest znane na całym świecie z występowania setek rzadkich i unikatowych minerałów, a okazy stamtąd są wysoko cenione przez kolekcjonerów specjalizujących się w systematyce lub minerałach rzadkich.

Pielęgnacja i przechowywanie

## Czyszczenie Okazy charmarytu-3T należy traktować z najwyższą ostrożnością. Ze względu na jego ekstremalną miękkość i kruchość, nie zaleca się czyszczenia mechanicznego. Jeśli jest to absolutnie konieczne, można użyć sprężonego powietrza (z bezpiecznej odległości) do usunięcia luźnego kurzu. Należy unikać kontaktu z wodą, która może uszkodzić delikatne kryształy. ## Czego unikać Minerał ten jest wrażliwy na działanie kwasów, które powodują jego gwałtowne pienienie i rozkład. Należy unikać wszelkich chemikaliów, ultradźwięków oraz nagłych zmian temperatury. Kryształy są bardzo kruche i podatne na uszkodzenia mechaniczne, nawet przy najlżejszym dotyku. ## Przechowywanie Okazy należy przechowywać w stabilnych warunkach, w zamkniętych, wyściełanych pudełkach typu "micromount", aby chronić je przed kurzem, wilgocią i uszkodzeniami fizycznymi. Nie należy wystawiać ich na bezpośrednie działanie światła słonecznego ani wahań temperatury.

Powiązane minerały

Źródła

Czytaj więcej